Geri Dön

12-72 ay arası çocuğu olan annelerin beslenme sürecindeki tutumları ve anneye göre babanın süreçteki rolü

Maternal attitudes toward the feeding process in children aged 12–72 months and the role of fathers in the feeding process as perceived by mothers

PDF İndir

  1. Tez No: 1011174
  2. Yazar: HACER YİĞİTOĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. NUR DEMİRBAŞ, PROF. DR. FATMA GÖKŞİN CİHAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Beslenme, bireyin fiziksel, bilişsel, duygusal ve sosyal gelişimini etkileyen çok yönlü bir davranış biçimidir. Yaşamın erken dönemlerinde kazanılan beslenme alışkanlıkları, ilerleyen yaşlarda ortaya çıkabilecek büyüme gelişme geriliği, obezite, yeme davranış bozuklukları gibi sağlık problemlerinin önlenmesinde önemli rol oynamaktadır. Bu doğrultuda, çalışmanın amacı çocuğun bakımında temel sorumluluğu üstlenen annenin beslenme sürecindeki tutumlarının ve babanın bu süreçteki rolünün incelenmesidir. Gereç ve yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı nitelikteki bu çalışmanın evrenini, Necmettin Erbakan Üniversitesi (NEÜ) Tıp Fakültesine başvuran ve 12–72 ay arası çocuğa sahip anneler oluşturdu. Veri toplamak amacıyla oluşturulan anketin ilk bölümünde, 12–72 ay arası çocuğu olan annelerin sosyodemografik özelliklerini belirlemeye yönelik sorular ile bebek beslenmesindeki tutumlarına ve beslenme sürecinde babanın desteğine ilişkin sorular yer aldı. İkinci bölümde ise annelerin çocuklarının beslenme sürecine yönelik tutumlarını değerlendirmek amacıyla Beslenme Süreci Anne Tutumları Ölçeği (BSATÖ) kullanıldı. Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 20.0 programı kullanılarak analiz edildi ve p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmada katılımcı annelerin yaş ortalaması 31,5±4,78 yıl olup, büyük çoğunluğunun üniversite mezunu, kentsel bölgede yaşayan ve çekirdek aile yapısına sahip olduğu belirlendi. Ebeveynlerin besleme tarzları incelendiğinde, hem annelerde hem babalarda en sık "anlayışlı'' besleme tarzının benimsendiği saptandı. Tamamlayıcı beslenmeye başlama zamanı ortancası 6. ay, günlük öğün sayısı ortancası 3 olarak bulundu; annelerin yaklaşık yarısının beslenme sürecinde babalardan aktif destek aldığı, çocukların büyük çoğunluğunun aile ile aynı saatte yemek yediği ve kendi kendini beslemesinin desteklendiği belirlendi. BSATÖ toplam puan ortalaması 65,70±17,53 olup ölçeğin iç tutarlılığı yüksek bulundu (Cronbach α=0,913). Sosyodemografik değişkenler açısından değerlendirildiğinde, çalışmayan, düşük gelirli ve kırsal bölgede yaşayan annelerde negatif besleme stratejileri puanlarının daha yüksek olduğu; erkek çocuk sahibi olan ve kronik hastalığı bulunan çocukların annelerinde yetersiz/dengesiz beslenmeye ilişkin tutum puanlarının daha yüksek olduğu saptandı. Korelasyon analizlerinde ebeveyn yaşı ile bazı olumsuz besleme tutumları arasında zayıf düzeyde negatif ilişkiler bulundu. Annelerin besleme tarzlarına göre anlamlı fark saptanmazken, babaların besleme tarzlarının özellikle olumsuz besleme tutumları üzerinde anlamlı etkisinin olduğu görüldü. Ayrıca beslenme sırasında oyuncak ve ekran kullanımı, çocuğun kendi kendine beslenmesine izin verilmemesi ve aile ile birlikte yemek yenmemesi gibi uygulamaların olumsuz beslenme tutumları ile ilişkili olduğu belirlendi. Sonuç: Çalışmada beslenme davranışlarının yalnızca bireysel değil, sosyodemografik ve çevresel faktörlerden de etkilendiği gösterildi. Annelerin tutumlarının daha homojen olduğu, babaların katılım biçimlerinin ise daha değişken olup bazı alanlarda belirleyici olduğu saptandı. Yaş, deneyim ve sosyoekonomik durumun daha olumlu besleme tutumları ile ilişkili olduğu; kırsal–kentsel yaşam, aile yapısı ve çalışma durumunun da bu tutumları etkilediği belirlendi. Ayrıca çocuğun kendi kendine beslenmesine izin verilmemesi, dikkat dağıtıcı unsurlar ve beslenme güçlüklerinin olumsuz tutumlarla ilişkili olduğu; buna karşılık aile ile birlikte yemek yeme ve ebeveyn desteğinin olumlu beslenme davranışlarını desteklediği görüldü. Sonuç olarak çocuk beslenmesinin, ebeveyn tutumları ve aile ortamı ile şekillenen çok boyutlu bir süreç olduğu ortaya kondu.

Özet (Çeviri)

Aim: Nutrition is a fundamental biological necessity for sustaining human life. It is also a multidimensional behavioral process that influences an individual's physical, cognitive, emotional, and social development. The importance of nutrition becomes even more pronounced during infancy and early childhood, when growth and development occur most rapidly, and this period constitutes a critical foundation for later stages of life. Nutritional habits acquired in early life play an important role in preventing health problems that may emerge in later years, such as growth retardation, obesity, and eating behavior disorders. Accordingly, this study aimed to investigate maternal attitudes toward the feeding process and the role of fathers in this process, as perceived by mothers. Materials and Methods: This cross-sectional and descriptive study included mothers with children aged 12–72 months who applied to the Necmettin Erbakan University Faculty of Medicine. The first section of the questionnaire consisted of questions designed to determine the sociodemographic characteristics of mothers with children aged 12–72 months, as well as questions related to their attitudes toward infant feeding and the father's support during the feeding process. The second section included the Maternal Attitudes Toward the Feeding Process Scale (MATFPS), for which validity and reliability studies have been conducted, in order to evaluate mothers' attitudes toward their children's feeding process. The scale has a five-point Likert-type structure and consists of a total of 27 items. The MATFPS includes five subdimensions: Negative Emotional State During Meals, Attitudes Toward Inadequate/Unbalanced Nutrition, Negative Feeding Strategies, Force Feeding, and Reaction to Others' Opinions. The obtained data were analyzed using SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) version 20.0. A p value < 0.05 was considered statistically significant. Results: In the study, the mean age of the participating mothers was 31.5 years, and the majority were found to be university graduates, living in urban areas, and having a nuclear family structure. When parental feeding styles were examined, the“responsive feeding style”was identified as the most commonly adopted approach in both mothers and fathers. The median age for the initiation of complementary feeding was 6 months, and the median number of daily meals was 3. It was also determined that approximately half of the mothers received active support from fathers during the feeding process, that most children ate at the same time as the family, and that self-feeding was encouraged. The mean total BSATÖ score was 65.70±17.53, and the scale demonstrated high internal consistency (Cronbach's α=0.913). In terms of sociodemographic variables, higher scores for negative feeding strategies were observed among non-working mothers, those with lower income, and those living in rural areas. Additionally, higher scores related to attitudes toward inadequate/unbalanced feeding were found among mothers of male children and those whose children had chronic illnesses. Correlation analyses revealed weak negative associations between parental age and certain adverse feeding attitudes. While no significant differences were detected according to maternal feeding styles, paternal feeding styles were found to have a significant impact, particularly on negative feeding attitudes. Furthermore, practices such as the use of toys and screens during feeding, not allowing the child to self-feed, and not having meals together with the family were identified as being associated with negative feeding attitudes. Conclusion: The study demonstrated that feeding behaviors are influenced not only by individual factors but also by sociodemographic and environmental determinants. Maternal attitudes were found to be more homogeneous, whereas paternal involvement showed greater variability and was determinative in certain domains. Age, experience, and socioeconomic status were associated with more positive feeding attitudes, while factors such as rural–urban residence, family structure, and employment status were also found to influence these attitudes. Additionally, practices such as not allowing the child to self-feed, the presence of distracting elements, and feeding difficulties were associated with negative attitudes; in contrast, eating together as a family and parental support were found to promote positive feeding behaviors. Overall, child feeding was shown to be a multidimensional process shaped by parental attitudes and the family environment.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    928761

    12-48 ay çocuk sahibi olan annelerin beslenme sürecindeki tutumlarının çocuğun beslenme durumu ve fiziksel gelişimi üzerine etkisi

    The effect of mothers' attitudes during the nutrition process with children aged 12-48 months on the child's nutritional status and physical development

    NESRİN KAPLAN GEÇER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA

  2. Tez No

    738932

    Bir üniversite hastanesindeki kadın çalışanların COVID 19 pandemisinde, 9 ay-6 yaş çocuklarının beslenmesinde tutumları ve etkileyen faktörler

    In the covid 19 pandemic of female employees at a university hospital attitudes and affecting factors in nutrition of 9 months-6 years old children

    İBRAHİM DEMİR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Halk Sağlığıİstanbul Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYŞE EMEL ÖNAL

  3. Tez No

    659284

    Kilis ili mülteci kamplarında yaşayan 0-60 ay çocuklarda beslenme ve büyüme durumunun saptanması

    Determination of nutrition and growth of 0-60 months children living in refugee camps in kilis province

    FATİH AYYILDIZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Beslenme ve DiyetetikHasan Kalyoncu Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYLA GÜLDEN PEKCAN

  4. Tez No

    3317

    Almanya'nın Köln-Frechen ve Hermulheim şehirlerinde yaşayan Türk ailelerinin 0-6 yaş grubu çocuklarının beslenme durumu

    Başlık çevirisi yok

    FEZA BALGAMIŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    Beslenme ve DiyetetikGazi Üniversitesi

    Aile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SUNA BAYKAN

  5. Tez No

    464138

    Ebeveynlerde yeme davranışı ile ebeveyn besleme tarzı arasındaki ilişki ve erken çocukluk çağı obezitesi üzerine etkisi

    The relationship between parental behavior and parental feeding style in parents and effects on early childhood obesity

    HANDE GÜRÜN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Halk SağlığıMarmara Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DİLŞAD SAVE

    PROF. DR. YAŞAR KESKİN

Geri Dön