Kriminal bulguların İslam Ceza Hukukundaki delil değeri
The evidentiary value of forensic findings in Islamic Criminal Law
- Tez No: 1011257
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN AKSOY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: DNA, Din, Hukuk, Karine, Kriminoloji, İslam hukuku, DNA, Religion, Law, Presumption, Criminology, Islamic law
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, suçların aydınlatılması ve ispatında modern bilimsel teknikler ile İslâm yargılama hukukunda önemli bir yere sahip olan karîne müessesesi arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Kriminoloji ve kriminalistik alanındaki gelişmeler ile İslâm ispat hukukunda yer alan yardımcı delil sistemi karşılaştırmalı olarak analiz edilmiş; disiplinler arası bir yaklaşımla klasik fıkıh literatürü ve çağdaş bilimsel veriler birlikte değerlendirilmiştir. Tez iki ana bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde, modern ceza adalet sisteminde kriminoloji ve kriminalistiğin teorik ve uygulamalı boyutları ele alınmıştır. Kriminolojinin suçun nedenlerini araştıran teorik bir disiplin olduğu; kriminalistiğin ise suçun çözümüne yönelik maddi delil toplama, inceleme ve analiz süreçlerine odaklanan uygulamalı bir bilim dalı olduğu vurgulanmıştır. Kriminalistiğin tarihsel gelişimi incelenmiş; fiziksel, biyolojik ve dijital delillerin modern hukuk sistemlerindeki ispat değeri ve yargılama süreçlerine etkisi değerlendirilmiştir. Delillerin hukuki kabul edilebilirliği, teknik güvenilirliği ve metodolojik temelleri detaylı olarak açıklanmıştır. İkinci bölümde ise İslâm yargılama ve ispat hukukunun temel kavramları sistematik olarak incelenmiştir. Delil, ispat, karîne ve yardımcı ispat vasıtaları klasik ve çağdaş fıkıh kaynakları ışığında analiz edilmiş; hâkimin takdir yetkisi ve tecrübe temelli çıkarımlar değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, adli toksikoloji alanında zehirlenme vakaları, ilaç ve madde suistimali, biyokimyasal analizler ve toksik madde tespit yöntemlerinin suçun tespiti ve ispatındaki rolü ele alınmıştır. Bilimsel bulguların güvenilirlik, objektiflik ve hukuki geçerlilik kriterleri çerçevesinde İslâm hukukundaki karîne sistemiyle uyumu tartışılmıştır. Modern kriminal tekniklerle elde edilen verilerin makâsıdü'ş-şerîa ilkeleri doğrultusunda yardımcı delil olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği analiz edilmiştir. İslâm yargılama hukukunun karîne merkezli yapısının, belirli şartlar altında modern kriminalistik ve adli toksikoloji verilerini yardımcı ispat vasıtası olarak değerlendirmeye imkân tanıyabilecek esnekliğe sahip olduğu; klasik fıkhî birikim ile çağdaş bilimsel gelişmeler arasında metodolojik bir uyum zemininin mümkün olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the relationship between modern scientific techniques used in the investigation and proof of crimes and the institution of circumstantial evidence, which holds an important place in Islamic judicial law. Developments in criminology and criminalistics have been analyzed comparatively with the auxiliary evidence system in Islamic evidence law; classical fiqh literature and contemporary scientific data have been evaluated together using an interdisciplinary approach. The thesis consists of two main sections: The first section addresses the theoretical and practical dimensions of criminology and criminalistics in the modern criminal justice system. It emphasizes that criminology is a theoretical discipline that investigates the causes of crime, while criminalistics is an applied science that focuses on the processes of collecting, examining, and analyzing material evidence for solving crimes. The historical development of criminalistics is examined; the probative value of physical, biological, and digital evidence in modern legal systems and their impact on judicial processes are evaluated. The legal admissibility, technical reliability, and methodological foundations of evidence are explained in detail. The second chapter systematically examines the fundamental concepts of Islamic judicial and evidentiary law. Evidence, proof, presumption, and auxiliary means of proof are analyzed in light of classical and contemporary sources of Islamic jurisprudence; the judge's discretion and experience-based inferences are evaluated. In this context, poisoning cases, drug and medication cases in the field of forensic toxicology are discussed.
Benzer Tezler
- Alfred Heilbronn Botanik Bahçesinde kültüre alınmış lif bitkileri üzerinde kriminal botanik araştırmalar
Forensic botanical researches on cultivated fiber plants in Alfred Heilbronn Botanical Garden
ÖZLEM TEPEBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Botanikİstanbul ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. GÜL CEVAHİR ÖZ
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖNÜL FİLOĞLU TÜFEK
- Türkiye'de bulunan adli bilim ve kriminal laboratuvarların akreditasyon aldıkları parametreler ve bunların yurtdışı laboratuvarlar ile karşılaştırılması
Comparative evaluation of accredited criminal laboratories in Turkey with foreign criminal and forensic laboratories according to the parameters they examine
ARİF BOZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Adli TıpBursa Uludağ ÜniversitesiAdli Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BELGİN İZGİ
- Kriminalistik hizmetlere bütünsel açıdan yaklaşımın değerlendirilmesi
Cri̇mi̇nologi̇cal the services from holistic approach angle evaluation
BARIŞ ABLAY
- Renk görmesi normal olan tanıkların, farklı renksel özelliklerdeki yapay ışık kaynakları ile aydınlatılmış nesne renklerini algılamaları
The perception of object colors, which are illuminated with artificial light sources having different color properties, by eye witnesses with normal color vision
KAZIM HİLMİ OR
Doktora
Türkçe
2017
Adli Tıpİstanbul ÜniversitesiTıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA FATİH YAVUZ
- Adli amaçlı konuşma ve konuşmacı tanımadaki etmenlerden biri olarak Prosody (Bürün) öğeleri
Prosody elements as one of the factors in forensic speech and speaker recognation
EKREM MALKOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Adli TıpAnkara ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF.DR. İCLAL ERGENÇ