Volatilite bazlı tedbir sistemi (VBTS)'nin BIST'in volatilitesi üzerine etkisi
Effect of volatility based caution system (VBCS) on bistvolatility
- Tez No: 1011389
- Danışmanlar: PROF. DR. VELİ AKEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Borsa İstanbul'da fiyat istikrarını sağlamak amacıyla 2017 yılında uygulanmaya başlanan Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi (VBTS)'nin, piyasa oynaklığı ve piyasa kalitesi üzerindeki etkileri bu çalışmanın temel araştırma konusunu oluşturmaktadır. İki aşamalı bir analiz çerçevesinde yürütülen çalışmanın ilk aşamasında, 01.01.2010 – 30.06.2025 dönemine ait günlük BIST 100 endeksi verileri; VBTS'nin varlığı (öncesi ve sonrası) ve tedbir yoğunluğu (3 ve 5 tedbirli dönemler) dikkate alınarak ayrıştırılmış ve Markov Rejim Değişimli GARCH (MS-GARCH) modelleri ile analiz edilmiştir. İkinci aşamada ise 5. seviye tedbire konu olan hisse senetlerinin günlük verileri kullanılarak, tedbirin volatilite dinamikleri üzerindeki etkisi varyans homojenliği ve yapısal kırılma testleri aracılığıyla incelenmiştir. Ampirik bulgular, VBTS uygulamasının piyasa dinamiklerinde belirgin bir yapısal kırılmaya yol açtığını ortaya koymaktadır. Analiz sonuçları, tedbirlerin görece daha ılımlı olduğu 3 tedbirli dönemde düşük volatilite rejiminin korunduğunu ve piyasa şoklarının daha hızlı sönümlendiğini göstermektedir. Buna karşılık, tedbirlerin sıkılaştırıldığı 5 tedbirli dönemde yüksek volatilite rejiminin kalıcılığının arttığı ve rejimler arası geçişlerin daha sık gerçekleştiği tespit edilmiştir. Özellikle bu dönemde asimetri katsayısının istatistiksel anlamlılığını yitirmesi, katı kısıtlamaların piyasa işleyişini etkileyerek bilgi akışının volatilite üzerindeki etkisini zayıflattığına ve piyasanın haberlere tepki verme mekanizmasının bozulduğuna işaret etmektedir. Sonuç olarak çalışma, piyasa gözetim mekanizmalarının etkinliğinin tedbir yoğunluğu ile doğrusal bir ilişki içinde olmadığını ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, finansal istikrarın sağlanmasında katı ve kapsamlı kısıtlamalar yerine likiditeyi bozmayan, fiyatların bilgiye duyarlılığını koruyan ve piyasa mekanizmaları üzerindeki bozucu etkileri sınırlayan daha esnek düzenleme yaklaşımlarının benimsenmesinin önemine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
This study investigates the effects of the Volatility Based Measures System (VBTS), which has been implemented in Borsa Istanbul since 2017 to ensure price stability, on market volatility and market quality. Within a two stage analytical framework, the first stage analyzes daily BIST 100 index data covering the period from 01.01.2010, 30.01.2025. The data are segmented according to the presence of VBTS (pre VBTS and post VBTS periods) and the intensity of regulatory measures (3 and 5 measures periods) and examined using Markov- Switching GARCH (MS-GARCH) models. In the second stage, daily data of stocks subject to fifth level regulatory measures are employed to assess the impact of these measures on volatility dynamics through variance homogeneity and structural break tests. The empirical findings indicate that the implementation of VBTS has led to a pronounced structural break in market dynamics. The results show that during periods with relatively moderate interventions (3 measure periods), the low volatility regime is preserved and market shocks dissipate more rapidly. In contrast, during periods characterized by stricter interventions (5 measure periods), the persistence of the high volatility regime increases and regime switching becomes more frequent. Notably, the loss of statistical significance of the asymmetry coefficient during this period suggests that rigid constraints impair market functioning by weakening the impact of information flow on volatility and disrupting the market's news reaction mechanism. Overall, the study demonstrates that the effectiveness of market surveillance mechanisms is not linearly related to the intensity of regulatory measures. The findings emphasize the importance of adopting more flexible regulatory approaches that do not impair liquidity, maintain the informational sensitivity of prices, and limit distortive effects on market mechanisms, rather than relying on rigid and comprehensive restrictions to achieve financial stability.
Benzer Tezler
- Covid-19'un BIST İnşaat Endeksi (XINSA) şirketlerine etkilerinin finansal analiz yoluyla incelenmesi
Investigation of the effects of Covid-19 on BIST Construction Index (XINSA) companies through financial analysis
SAMET VARİŞLER
- Korunmaya muhtaç çocukların suçlarıyla mücadelede Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünün görev, yetki ve uygulamaları
Child Servicesgeneral Managament's duti̇es, powers and practicesin struggling with the children's crime that are in need of
NADİR KURUKOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Kamu YönetimiUludağ ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN CENGİZ DERDİMAN
- Kuru incirlerde küf florası ve aflatoksigenik küflerin saptanması
Başlık çevirisi yok
SİBEL BÜYÜKŞİRİN
- Üzüm sularının pastörizasyonu ve kontsantresi sırasında hidroksimetilfurfural oluşumu üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
ŞERİFE ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiTarım Ürünleri Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN URAL
- Dalgacık bazlı uç değer teorisi ile parametrik olmayan volatilite modellemesi
Nonparametric volatility modelling with wavelet based extreme value theory
ATİLLA ÇİFTER