Hemşirelik öğrencilerinin HPV enfeksiyonu ve aşısına yönelik bilgi düzeyi ve sağlık inançları
Nursing students' knowledge level and health beliefs regarding HPV infection and vaccination
- Tez No: 1012972
- Danışmanlar: DOÇ. DR. KAMURAN ÖZDİL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, hemşirelik alanında öğrenim gören üniversite öğrencilerinin Human Papilloma Virüsü (HPV) enfeksiyonu ve HPV aşısına yönelik bilgi düzeyleri ile sağlık inançlarının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Semra ve Vefa Küçük Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümünde 2024–2025 eğitim-öğretim yılında kayıtlı 449 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada örneklem hesaplaması yapılmayıp evrenin tamamına ulaşılması hedeflenmiş, çalışmaya katılmayı kabul eden 367 hemşirelik öğrencisi örnekleme alınmıştır. Veriler, Tanıtıcı Bilgi Formu, Human Papilloma Virüsü Bilgi Ölçeği (HPV-BÖ) ve Human Papilloma Virüs Enfeksiyonu ve Aşılamasına İlişkin Sağlık İnanç Modeli Ölçeği (HPVA-SİMÖ) kullanılarak Ocak–Haziran 2025 tarihleri arasında yüz yüze toplanmış ve uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 21.65±3.98 olup, %85.3'ü kadın ve %55.9'u 22 yaşın altındadır. Öğrencilerin %70.0'ının HPV konusundaki bilgi düzeyini yeterli bulmadığı, %70.8'inin HPV aşısı yaptırmadığı, %81.5'inin HPV aşısını yakınlarına önermediği ve %85.6'sının HPV enfeksiyonu ve aşısı konusunda daha fazla bilgilendirme yapılmasını istediği belirlenmiştir. Katılımcıların HPV-BÖ toplam puan ortalaması 16.47±6.56 olarak bulunmuştur. HPVA-SİMÖ alt boyut puan ortalamaları sırasıyla yarar algısı için 2.72±0.53, duyarlılık algısı için 2.77±0.63, ciddiyet algısı için 2.88±0.63 ve engel algısı için 2.23±0.53 olarak belirlenmiştir. Öğrencilerin yaş ve sınıf düzeylerine göre HPV bilgi düzeyi ve bazı sağlık inancı alt boyut puanları arasında anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p<0.05). Kronik hastalık öyküsü olan öğrencilerin mevcut HPV aşılama programlarına ilişkin bilgi puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Düzenli ilaç kullanımı HPV bilgi düzeyi ile ilişkili bulunurken, sigara kullanımı yalnızca genel HPV aşı bilgisi; alkol kullanımı ise yarar ve engel algısı ile ilişkili bulunmuştur (p<0.05). HPV konusunda bilgi düzeyini yeterli bulan, HPV aşısı yaptıran ve HPV aşısını yakınlarına önermeyi düşünen öğrencilerin HPV-BÖ puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca HPV konusunda daha fazla bilgilendirme yapılmasını isteyen öğrencilerde duyarlılık ve ciddiyet algılarının daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Korelasyon analizinde, HPV-BÖ toplam puanı ile HPVA-SİMÖ'nün duyarlılık algısı (r=0.298, p<0.001) ve ciddiyet algısı (r=0.209, p<0.001) alt boyutları arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki olduğu belirlenmiştir. Buna karşın HPV-BÖ toplam puanı ile yarar ve engel algısı arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Sonuç olarak, hemşirelik öğrencilerinin HPV enfeksiyonu ve HPV aşısına ilişkin bilgi düzeylerinin geliştirilmesi gerektiği, aşılanma oranlarının düşük olduğu ve öğrencilerin bu konuda eğitime gereksinim duydukları belirlenmiştir. Bu doğrultuda hemşirelik eğitim programlarında HPV enfeksiyonu, tarama ve aşılama konularına daha fazla yer verilmesi, öğrencilerin koruyucu sağlık hizmetlerine ilişkin farkındalıklarının artırılması ve aşılama konusunda danışmanlık becerilerinin geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted as a descriptive and correlational study to determine the knowledge levels and health beliefs of nursing students regarding Human Papillomavirus (HPV) infection and HPV vaccination. The population of the study consisted of 449 students enrolled in the Department of Nursing at the Semra and Vefa Küçük Faculty of Health Sciences, Nevşehir Hacı Bektaş Veli University, during the 2024–2025 academic year. No sample size calculation was performed, and it was aimed to reach the entire population. The sample consisted of 367 nursing students who met the inclusion criteria and agreed to participate in the study. Data were collected through face-to-face interviews between January and June 2025 using the Introductory Information Form, the Human Papillomavirus Knowledge Scale (HPV-KS), and the Health Belief Model Scale for Human Papillomavirus Infection and Vaccination (HBMS-HPV), and were analyzed using appropriate statistical methods. The mean age of the participants was 21.65±3.98 years; 85.3% were female and 55.9% were under 22 years of age. It was determined that 70.0% of the students considered their knowledge about HPV insufficient, 70.8% had not received the HPV vaccine, 81.5% did not recommend the HPV vaccine to their relatives, and 85.6% expressed a desire to receive further information about HPV infection and vaccination. The mean total score of the HPV-KS was 16.47±6.56. The mean scores of the HBMS-HPV subdimensions were 2.72±0.53 for perceived benefits, 2.77±0.63 for perceived susceptibility, 2.88±0.63 for perceived severity, and 2.23±0.53 for perceived barriers. Significant differences were found in HPV knowledge levels and some health belief subdimension scores according to students' age groups and academic year (p<0.05). Students with a history of chronic illness had higher scores regarding knowledge of current HPV vaccination programs. Regular medication use was associated with HPV knowledge levels, while smoking status was associated only with general HPV vaccine knowledge, and alcohol use was associated with perceived benefits and perceived barriers (p<0.05). Students who considered their HPV knowledge sufficient, had received the HPV vaccine, and recommended the HPV vaccine to their relatives had significantly higher HPV-KS scores. In addition, students who requested further information about HPV had higher perceived susceptibility and perceived severity scores (p<0.05). Correlation analysis revealed significant positive correlations between the total HPV-KS score and the perceived susceptibility (r=0.298, p<0.001) and perceived severity (r=0.209, p<0.001) subdimensions of the HBMS-HPV. However, no significant correlations were found between the total HPV-KS score and the perceived benefits or perceived barriers subdimensions (p>0.05). In conclusion, nursing students' knowledge regarding HPV infection and HPV vaccination needs to be improved. Vaccination rates were low, and students required further education on this topic. Therefore, it is recommended that nursing curricula include more comprehensive content on HPV infection, screening, and vaccination, and that students' awareness of preventive health services and counseling skills related to vaccination be enhanced.
Benzer Tezler
- Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin HPV aşısına yönelik bilgi, tutum ve davranışlarına broşürle bilgilendirmenin etkisi
The effect of brochure information on the knowledge, attitudes and behaviors of Çukurova University Faculty of Health Sciences students about HPV vaccine
ŞERİFE DAĞABAKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiÇukurova ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HATİCE KURDAK
- Sağlık inanç modeline dayalı eğitim programının üniversite öğrencilerinin human papilloma virüs enfeksiyonu ve aşılama ile ilgili bilgi ve sağlık inanç düzeylerine etkisi
The effect of the education program based on health belief model on university students' knowledge and health belief levels about human papilloma virus infection and vaccination
PELİN TİKBAŞ
Doktora
Türkçe
2024
HemşirelikAydın Adnan Menderes ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ ADANA
- Üniversite öğrencilerinin human papillomavirüs (HPV) enfeksiyonu ve aşılarına ilişkin bilgi düzeyleri ve sağlık inançları
Knowledge levels and health beliefs of university students on human papillomavirus (HPV) infection and vaccines
ESRA KANAR İNCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikErzurum Teknik ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLÜFER YILDIRIM
- Akademisyen hemşirelerin HPV enfeksiyonu ve aşılanmasına ilişkin sağlık inancı ve etkileyen faktörler
Health faith and affecting factors related to HPV infection and vaccination of academician nurses
YEŞİM DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Hemşirelikİstanbul Okan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KERİME DERYA BEYDAĞ
- Ergen kızlar ve annelerinin HPV aşısına ilişkin bilgi ve görüşleri
Teenage-girls and their mother?s knowledge and opinions about vaccine of HPV
ESRA YURTSEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Kadın Hastalıkları ve DoğumAdnan Menderes ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HİLMİYE AKSU