Diyabetik retinopati tanısı ve progresyonunda oksidatif stres biyobelirteçlerinin kullanımı
The utilization of oxidative stress biomarkers in the diagnosis and progression of diabetic retinopathy
- Tez No: 1013087
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İSA YUVACI
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Biyokimya, Biyomühendislik, Göz Hastalıkları, Biochemistry, Bioengineering, Eye Diseases
- Anahtar Kelimeler: Diyabetik retinopati, likit biyopsi, oksidatif stres, TAS, vitreus, Diabetik retinopati, Liquid biopsy, oxidative stress, proliferative diabetic retinopathy, total antioxidant status, vitreous humor, Diabetic retinopathy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ VE AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, diyabetik retinopati (DRP) patogenezinde lokal (vitreus) ve sistemik (serum) oksidatif stres biyobelirteçlerinin dinamiklerini karşılaştırmak; proliferatif evreye (PDR) geçişi öngörebilecek parametreleri saptayarak“likit biyopsi”temelli kişiselleştirilmiş tanı yaklaşımlarının geliştirilmesine katkı sağlamaktır. YÖNTEM: Çalışmaya pars plana vitrektomi uygulanan toplam 50 hasta (16 PDR, 19 non-proliferatif DRP [NPDR] ve 15 diyabeti olmayan kontrol) dahil edildi. Eşzamanlı alınan serum ve vitreus örneklerinde; TAS, TOS, OSI, PON, ARES, MDA, SOD, CAT, GPx ile tiyol-disülfit düzeyleri ölçüldü. Veriler non-parametrik testler, korelasyon, ROC ve lojistik regresyon analizleri ile değerlendirildi. BULGULAR: Serum belirteçleri arasında gruplar arası en belirgin fark, PDR grubunda anlamlı derecede azalan GPx aktivitesiydi (p=0,006). Vitreus ortamında ise; PDR grubunda NPDR ve kontrol gruplarına kıyasla TAS düzeyleri anlamlı şekilde düşerken (p<0,001), TOS, OSI, PON, ARES ve GPx seviyeleri belirgin şekilde arttı (p<0,05). Korelasyon analizleri, lokal ve sistemik kompartımanların oksidatif strese büyük ölçüde birbirinden bağımsız yanıt verdiğini gösterdi. ROC analizinde PDR'yi öngörmede en yüksek tanısal performansı vitreus TAS (AUC=0,849) sergilerken, vitreus GPx aktivitesi %100 özgüllük gösterdi. Vitreus TAS düzeyindeki çöküşün PDR gelişme riskini bağımsız olarak 13,5 kat artırdığı saptandı (p=0,016). SONUÇ: Dolaşımdaki biyobelirteçler, göz içindeki redoks patolojisini yansıtmada yetersiz kalmaktadır. Bu çalışmanın bulguları, DRP progresyonunun 'oksidatif hasar, kompansasyon çabası ve antioksidan yetmezlik' döngüsü üzerinden ilerleyebileceğine işaret etmektedir. Bu nedenle vitreusun likit biyopsi ile analizi, hastalık progresyonunun öngörülmesinde güçlü ve klinik kullanıma uygun olabilecek prognostik bir araçtır.
Özet (Çeviri)
AIM: The aim of this study is to compare the dynamics of local and systemic oxidative stress biomarkers in the pathogenesis of diabetic retinopathy (DRP), and to identify parameters that can predict the transition to the proliferative stage (PDR) and thus contributing to the development of personalized diagnostic approaches based on“liquid biopsy.”MATERIALS AND METHODS: A total of 50 patients (16 PDR, 19 non-proliferative DRP [NPDR], and 15 non-diabetic controls) who underwent pars plana vitrectomy were included in the study. TAS, TOS, OSI, PON, ARES, MDA, SOD, CAT, GPx, and thiol-disulfide levels were measured in simultaneous serum and vitreous samples. Data were analyzed using non-parametric tests, correlation, ROC, and logistic regression analyses. RESULTS: Among systemic markers, the most significant difference between groups was the decreased GPx activity in the PDR group (p=0.006). In the vitreous, TAS levels decreased significantly in the PDR group compared to the NPDR and control groups (p<0.001), while TOS, OSI, PON, ARES, and GPx levels increased significantly (p<0.05). Correlation analyses showed that local and systemic compartments respond to oxidative stress largely independently. In the ROC analysis, vitreous TAS exhibited the highest diagnostic performance in predicting PDR (AUC=0.849), while vitreous GPx activity showed 100% specificity. In the multivariate model, the local collapse in vitreous TAS levels was found to independently increase the risk of PDR development by 13.5 times (p=0.016). CONCLUSION: Circulating systemic biomarkers cannot adequately reflect local ocular pathology. The progression of DRP is driven by a cycle of oxidative damage and antioxidant failure. Therefore, vitreous fluid analysis via liquid biopsy serves as a strong prognostic tool for predicting disease progression.
Benzer Tezler
- Diyabetik retinopatili hastalarda serum ve aköz hümör kallistatin, nitrik oksit, oksidan/antioksidan düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between serum and aqueous humor kallistatin, nitric oxide, and oxidant/antioxidant levels in patients with diabetic retinopathy
LOKMAN BALYEN
Doktora
Türkçe
2025
BiyokimyaKafkas ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT KARAPEHLİVAN
PROF. DR. NİHAYET BAYRAKTAR
- Tip 2 diyabetes mellitusu olan hastalarda diyabetik retinopatinin evrelerinde iskemik modifiye albumin düzeyi değişiklik gösterir mi
Does ishemic modified albumin level show an alteration in the stages of diabetic retinopathy in patients with TYPE 2 diabetes mellitus
DENİZ DUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
UZMAN ZEYNEP ALTIN
PROF. DR. HARUN AKAR
- Diyabetik hastalarda diyabetik nefropati, diyabetik retinopati ve serum magnezyum düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between diabetic nephropathy, diabetic retinopathy and serum magnesium levels in diabetic patients
TÜLAY EREN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıSağlık Bakanlığıİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. HASAN TUNCA
- Tip 2 Diabetes Mellituslu hastalarda serum ve göz içi adiponektin düzeylerii ve retinopati ile korelasyonu
İntraocular and serum levels of adiponectin in patients with type 2 diabetes and correlation with retinopathy
YELİZ TURĞUT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
Göz HastalıklarıKırıkkale ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. ZAFER ONARAN
- Tip 2 diyabetli hastalarda diyabetik retinopati gelişimi ile kümülatif lipid yükü arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
An evaluation of the association between cumulative lipid burden and the development of diabetic retinopathy in patients with Type 2 diabetes
BETÜL BİLDİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ÖZDEMİR