Dijital oyunlarla ilgilenen ergenlerde akademik beklenti, akademik başarı, dijital oyun bağımlılığı ve stres seviyeleri ilişkilerinin incelenmesi
An investigation of the relationships between academic expectations, academic achievement, digital game addiction, and stress levels among adolescents interested in digital games
- Tez No: 1013242
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUHTEŞEM EROL YAYLA, DOÇ. DR. MEHMET CENK BELİBAĞLI
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Adana Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma, günümüzde ergenlerin boş zaman faaliyetlerinin merkezinde yer alan dijital oyun oynama alışkanlıklarının, akademik stres ve başarı algısı ile olan ilişkisini kuramsal bir çerçevede incelemeyi amaçlamaktadır. Özellikle akademik başarı baskısının ve gelecek kaygısının, dijital oyunları gençler için bir kaçış mekanizmasına dönüştürüp dönüştürmediği araştırılmaktadır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel araştırmada, veriler anket yöntemi ile Adana ili merkez ilçelerindeki (Çukurova, Seyhan ve Yüreğir) okullara kayıtlı yaşları 10 ile 18 arasında değişen ve çalışmaya katılmayı kabul eden öğrencilerden 15 Ocak 2026 ve 1 Şubat 2026 tarihleri arasında toplanmıştır. Yaş, cinsiyet, okul türü, anne ve babanın eğitim durumu, günlük ve haftalık oyun oynama süreleri ve haftada kaç gün dijital oyun oynadığı bilgilerine ilave olarak katılımcılardan Dijital Oyun Bağımlılığı, Akademik Beklentilere İlişkin Stres, Okul Başarısını Algılama ve Ergenlerde Sıkıntı-Stres ölçekleri puanları toplanmıştır. Verilerin normal dağılım göstermemesi nedeniyle analizlerde non-parametrik testler ve çoklu doğrusal regresyon analizi tercih edilmiştir. Bulgular: Araştırma bulguları, ergenlerin %50,37'sinin haftanın her günü oyun oynadığını ve haftalık ortalama 14,24 saatlerini dijital oyunlara ayırdıklarını göstermiştir. Oyun bağımlılığı puanları incelendiğinde, ergenlerin önemli bir bölümünün orta düzeyde risk taşıdığı görülmüştür. Kız öğrencilerin ve Anadolu Lisesi öğrencilerinin okul başarısı algılarının erkeklere ve devlet okulu öğrencilerine göre anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. Yaş faktörü açısından ise, 16 yaşındaki öğrencilerin en yüksek, 13 yaşındakilerin ise en düşük başarı algısına sahip olduğu görülmüştür. Regresyon analizine göre, oyun bağımlılığını artıran en güçlü etken akademik beklentilerden doğan strestir. Bunu günlük oyun süresi izlerken, yüksek okul başarısı algısının bağımlılığa karşı koruyucu bir kalkan işlevi gördüğü saptanmıştır. Sonuç: Aile ve çevre kaynaklı akademik baskıların ergenleri dijital dünyaya ittiği, ancak gencin kendi akademik yeterliliğine güvenmesinin bu riski azalttığı görülmektedir. Bu bulgular, oyun bağımlılığını önlemede salt süre kısıtlamasının yetersiz kalacağını; aile hekimleri ve ilgili sağlık profesyonellerinin rutin muayenelerde ergenlerin akademik streslerini ve dijital alışkanlıklarını da bütüncül bir yaklaşımla değerlendirmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This research aims to examine the relationship between digital gaming habits—which are central to adolescents' leisure activities today—and their academic stress and perception of achievement within a theoretical framework. In particular, it investigates whether the pressure for academic success and anxiety about the future turn digital games into an escape mechanism for young people. Materials and Methods: The data of the cross-sectional study was collected via survey method between January 15, 2026, and February 1, 2026, from students aged 10 to 18 who were enrolled in schools within the central districts of Adana (Çukurova, Seyhan and Yüreğir) and who agreed to participate. In addition to demographic information such as age, gender, school type, parental education level, and gaming habits, scores from the Digital Game Addiction, Academic Expectation Stress, Perception of School Success, and Distress-Stress in Adolescents scales were collected. Due to the non-normal distribution of the data, non-parametric and multiple linear regression analysis were preferred. Results: The findings reveal that 50.37% of the participants play games every day of the week, spending an average of 14.24 hours weekly on this activity. When analyzing the game addiction scores, it was observed that a significant portion of the adolescents were in the moderate-risk group. Furthermore, female students and Anatolian High School students had a significantly higher perception of school achievement; regarding age, the highest perception of achievement was found in the 16-year-old group. According to the regression analysis, the strongest predictor increasing game addiction is the stress arising from academic expectations. This is followed by daily gaming time, while a high perception of school achievement was found to act as a protective factor against addiction. Conclusion: It is evident that academic pressures originating from family and peers push adolescents toward the digital world as an escape mechanism. However, a youth's confidence in their own academic competence and a positive perception of achievement create cognitive resistance against the spiral of addiction. These findings emphasize that merely restricting screen time is insufficient in combating game addiction. Instead, it highlights the necessity for comprehensive intervention programs, suggesting that family physicians and relevant healthcare professionals should holistically evaluate not only physical health but also digital gaming habits and academic stress levels during routine adolescent health check-ups.
Benzer Tezler
- Spor yöneticiliği öğrencilerinde e-spor katılımı, dijital oyun bağımlılığı, akademik başarı, problem çözme becerisi ve yaşam tatmininin incelenmesi (Batı Akdeniz örneği)
Examining e-sports participation, digital game addiction, academic success, problem solving skill and life satisfaction in sports management students (Western Mediterranean example)
SALİM BAYGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
SporAkdeniz ÜniversitesiSpor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EVREN TERCAN KAAS
- E-sporcuların kimlik algılarının sosyal kimlik kuramı açısından incelenmesi
Examining the identity perceptions of e-sports players in terms of social identity theory
ELİF SÜMEYYE DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiBursa Uludağ ÜniversitesiKadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NİMET HAŞIL KORKMAZ
- Türkiye'de yayımlanmış basılı okul öncesi keman eğitim metotlarının incelenmesi
An analysis of printed preschool violin education methods published in Turkey
SİMRU GİZEM ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Müzikİstanbul Okan ÜniversitesiMüzik Ana Sanat Dalı
PROF. DR. CEMALETTİN GÖBELEZ
- Learning Turkish as a foreign language with educational digital games: Analyzing digital Turkish learning games and determining the usability and the views of student's benefits from educational digital games
Eğitsel dijital oyunlarla yabancı dil olarak Türkçe öğrenimi: Dijital Türkçe öğrenim oyunlarının analiz edilmesi ve öğrencilerin eğitsel dijital oyunlardan yararlanma durumlarının ve görüşlerinin belirlenmesi
HEND MOHAMED ABDELMONEIM HUSSEIN ABDELMONEIM HUSSEIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUNUS ALYAZ
- Comperative analysis of pirate identity, game mechanics and world building in pirate-themed games
Korsan temalı oyunlarda korsan kimliği, oyun mekaniği ve dünya inşasının karşılaştırmalı analizi
ALİ EFE GÜLERTEKİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
İletişim BilimleriBahçeşehir Üniversitesiİletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜVEN ÇATAK