Kokunun plansız satın alma davranışı üzerindeki etkisi: Kozmetik ürünleri üzerine bir uygulama
The effect of scent on impulse buying behavior: An application on cosmetic products
- Tez No: 1013326
- Danışmanlar: PROF. DR. DERYA ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Koku, Plansız Satın Alma Davranışı, Plansız Satın Alma, Satın Alma Davranışı, Kozmetik Ürünler, Tüketici, Fragrance, Unplanned Purchase Behaviour, Unplanned Purchase, Purchase Behaviour, Cosmetic Products, Consumer
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ordu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tarihsel süreç boyunca insanların kokuya atfettiği önem, günümüzde de etkisini sürdürmektedir. Estetik algı ve hoş kokulara duyulan ilgi, kozmetik ürünlerin gelişimine zemin hazırlamış; bu ürünler, tüketicilerde ani istek ve dürtüsel tepkiyi tetikleyerek plansız satın alma davranışlarını ortaya çıkarmıştır. Günümüzde hızla ilerleyen teknolojik gelişmeler pazarlama stratejilerini dönüştürmüş ve tüketici davranışlarını da önemli ölçüde etkilemiştir. Tüketiciler, ürün ya da hizmet seçimlerinde yalnızca kalite, fiyat ve fayda gibi rasyonel unsurları değil; aynı zamanda mutluluk, keyif ve koku duyusu gibi duygusal ve duyusal faktörleri de göz önünde bulundurmaktadır. Bu bağlamda gerçekleştirilen çalışmanın amacı, kokunun tüketicilerin plansız satın alma davranışları üzerindeki etkisini, özellikle kozmetik ürünler özelinde incelemektir. Araştırmada, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak Türkiye genelinde 18 yaş ve üzeri bireylerden çevrim içi anket yoluyla veri toplanmış ve toplamda 384 katılımcıya ulaşılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25 programı ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda,“koklama ihtiyacı”ile“plansız satın alma davranışı”arasında düşük düzeyde ancak pozitif yönlü anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Ayrıca, hedonik tüketim, kişisel tercihler ve anılar gibi alt boyutlar anlamlı bulunurken, satın alma tercihlerine ilişkin faktörlerde anlamlı bir ilişki görülmemiştir. Araştırma sonuçları, plansız satın alma davranışlarının demografik özelliklerden ziyade, bireylerin koku duyumları ve kişisel deneyimleriyle daha yakından ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, pazarlama stratejilerinde duyusal faktörlerin dikkate alınmasının önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Throughout history, the importance people have attributed to scent continues to exert its influence today. Aesthetic perception and interest in pleasant scents have paved the way for the development of cosmetic products; these products trigger sudden desires and impulsive reactions in consumers, leading to unplanned purchasing behaviour. Rapid technological advances have transformed marketing strategies and significantly influenced consumer behaviour. When choosing products or services, consumers consider not only rational factors such as quality, price and benefit, but also emotional and sensory factors such as happiness, pleasure and the sense of smell. In this context, the aim of this study is to examine the effect of scent on consumers' impulse purchasing behaviour, particularly in relation to cosmetic products. In the study, data was collected from individuals aged 18 and over across Turkey via an online survey using convenience sampling, reaching a total of 384 participants. The data obtained was analysed using the SPSS 25 programme. The analysis revealed a low but positive and significant relationship between 'scent need' and 'impulsive purchasing behaviour.' Furthermore, while sub-dimensions such as hedonic consumption, personal preferences, and memories were found to be significant, no significant relationship was observed in factors related to purchasing preferences. The research results reveal that unplanned purchasing behaviours are more closely related to individuals' scent perceptions and personal experiences than to demographic characteristics. These results emphasise the importance of considering sensory factors in marketing strategies.
Benzer Tezler
- İçgüdüsel satın almaya tüketici yenilikçiliği, ürün ilgilenimi ve algılanan riskin etkisi
The Effect of product involvement, consumer innovativeness and perceived risk on impulse buying
BUKET ÖZOĞLU
- Ekoturizm alanındaki gelişmelerden glamping'in uygulanabilirliği: Datça yöresinde bir araştırma
An applicability of glamping which is developments of ecotourism area: An application in the region of Datça
EMEL KORKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TurizmDokuz Eylül Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİNÇ GÜLER ÖZÇALIK
- Sümer Holding örneğinde özelleştirme için gayrimenkul değerlemeleri
Başlık çevirisi yok
MURAT GÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiYapı İşletmesi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. V. DOĞAN SORGUÇ