مخاطر التمويل المصرفي الإسلامي وأثرها على الربحية وآليات إدارتها: السعودية أنموذجا
İslami bankacılıktaki finansman riskleri ve bunların karlılık ve yönetim mekanizmaları üzerine etkisi: Suudi Arabistan örneği
- Tez No: 1013910
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MOHAMMAD HAMMAM ABDELRAHIM MELHEM MOHAMMAD HAMMAM ABDELRAHIM MELHEM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Arapça
- Üniversite: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: İslam İktisadı ve Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, İslami finansman araçlarının maruz kaldığı riskleri açıklamayı ve bunların 2009–2023 dönemi boyunca Suudi İslami bankalarının kârlılığı üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, istatistiksel analiz araçları ve ekonomik ölçüm modelleri (Panel Veri Modelleri) kullanılmış ve bu bankaların risk yönetimi mekanizmalarını açıklamak için literatür incelenmiştir. Çalışma, tanımlayıcı, analitik ve tümevarımsal yöntemleri benimsemiştir. Bulgular, incelenen bankaların performansında kayda değer bir iyileşme ve iyi düzeyde kârlılık sağladığını göstermektedir; bu durum, bankaların risk yönetimindeki etkinliğini yansıtmaktadır. İslami bankacılık finansman araçlarının maruz kaldığı risklerin kârlılık üzerindeki etkisini (varlık kârlılığı oranı ile ölçülen) değerlendirmek için riskler, özel riskler ve piyasa riskleri olarak iki ana kategoriye ayrılmıştır. Analiz sonuçları, kredi ve likidite risklerinin kârlılık üzerinde olumlu etkisi olduğunu, operasyonel risklerin ise anlamlı bir etkisinin bulunmadığını göstermiştir. Piyasa riskleri açısından ise döviz kurları ve menkul kıymet fiyatlarının olumlu, enflasyonun ise olumsuz etkisi olduğu; faiz oranları ve ekonomik büyümenin (GSYİH) kârlılık üzerinde anlamlı etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Araştırma ayrıca, bu bankaların risklerle başa çıkmada etkili mekanizmalar olarak modern araçlar ve bütünleşik politikalar kullandığını ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to identify the risks faced by Islamic financing modes and to examine their impact on the profitability of Saudi Islamic banks during the period from 2009 to 2023. This is achieved through the use of statistical analysis tools and econometric measurement models, based on Panel Data models. The study also seeks to clarify the mechanisms by which these banks manage their risks through the review and analysis of relevant literature. To achieve its objectives, the study adopts both the descriptive - analytical and inductive methodologies. One of the most prominent findings of the study is the noticeable quantitative and qualitative improvement in the performance of the Saudi Islamic banks under study, in addition to achieving good profitability rates, reflecting their efficiency in risk management. To determine the impact of risks associated with Islamic banking financing modes on profitability, measured by the return on assets ratio, the risks were classified into two main categories: specific risks and market risks. The results of the quantitative econometric analysis of the specific risk model indicate that both credit risk and liquidity risk have a significant positive effect on profitability, while operational risk showed no notable impact. Regarding the market risk model, the analysis showed that exchange rates and securities prices have a significant positive effect on profitability, whereas inflation has a negative effect. The study also found no significant impact of either interest rates or economic growth (GDP) on profitability. Furthermore, the study concludes that these banks rely on a set of modern tools and integrated policies as effective mechanisms for risk management.
Benzer Tezler
- مخاطر عمليات التمويل المصرفي الإسلامي – حالة فلسطين
Islami bankalarda finans işlemleri riskleri: Filistin örneği
FADİ MAHMOUD HUSNİ ABUDYAK
Doktora
Arapça
2021
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ASHRAF DAWABA
- دور المعلومات المحاسبية وفقا لأيوفي في فاعلية إدارة مخاطر التمويل المصرفي
AAOIFI'ye göre muhasebe bilgilerinin banka finansmanı risk yönetiminin etkinliğindeki rolü
ABDALLAH ERHIMA ERHIMA
Doktora
Arapça
2023
Dinİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. OSAMA AL HAMWI
- مخاطر اللجوء بين الشريعة الإسلامية والقانون الدولي
Uluslararası yasalar ve İslam şeriatı arasındaki iltica riskleri
HAGAR KHAİRİ HASSAN MOHAMED
Yüksek Lisans
Arapça
2023
Dinİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BENAOUDA BENSAID
- مخاطر تطبيقات التكنولوجيا المالية في المصارف الإسلامية القطرية وطرق الوقاية منها
Katar İslami bankalarında finansal teknoloji uygulamalarının riskleri ve bunlardan korunma yöntemleri
RAMADAN A M ELBURDINI
Doktora
Arapça
2025
Bankacılıkİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ABDULMUTALİP ARPA
- إدارة المخاطر الشرعية في المصارف الإسلامية
İslamî bankacılıktaki şer'î risklerin yönetimi (The management of Islamic legal risks in Islamic banking)
AHMED AHMED MOHAMMED ALANSI
Yüksek Lisans
Arapça
2020
Ekonomiİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ SUHEL A. F. HAWAMDEH