Yüksek şiddetli aralıklı yüklenme sonrası uygulanan farklı toparlanma yöntemlerinin etkileri
Effects of different recovery methods applied after high-intensity interval exercise
- Tez No: 1014105
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TUBA MELEKOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hareket ve Antrenman Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Yüksek şiddetli aralıklı yüklenme (YŞAY) sonrasında soğuk oda (−110 °C, 3 dk), elektromiyostimülasyon (EMS) ve pasif toparlanmanın kas hasarı biyobelirteçleri, inflamasyon, kas morfolojisi ve sıçrama performansı üzerindeki akut etkilerini karşılaştırmaktır. Yöntem: On altı antrenmanlı erkek, randomize çapraz (crossover) tasarımda koşu bandında %130 hVO₂maks şiddetinde (45 sn yüklenme / 45 sn dinlenme) tükenene kadar YŞAY uygulamıştır. Her oturum sonrasında soğuk oda, EMS veya pasif toparlanma randomize sırada uygulanmıştır. Kreatin kinaz (CK), miyoglobin (MYO), lökosit (WBC) ve nötrofil (NEU) düzeyleri egzersiz öncesi (Ön-YŞAY), egzersiz hemen sonrası (YŞAY-S), toparlanma sonrası 24. saat (TS-24s) ve 48. saatte (TS-48s); ultrasonla vastus lateralis kas çapı ve pennasyon açısı ile dikey sıçrama (CMJ) parametreleri Ön-YŞAY, YŞAY-S, toparlanma hemen sonrası (TS), TS+10 dk, TS-24s ve TS-48s zaman noktalarında ölçülmüştür. Veriler doğrusal karma modellerle (LMM) analiz edilmiştir. Bulgular: YŞAY tüm koşullarda benzer iş yükü oluşturmuştur (p > 0,05). CK (p = 0,080), MYO, WBC ve NEU'de anlamlı ya da sınırda anlamlı zaman ana etkileri saptanmış; ancak hiçbir biyokimyasal parametrede grup × zaman etkileşimi anlamlı bulunmamıştır (p > 0,05). Kas çapında soğuk oda grubunda TS-24s ve TS-48s'de pasif gruba kıyasla anlamlı etkileşim saptanmıştır (β = +0,119 ve +0,121 cm; p = 0,026). Pennasyon açısı ve CMJ parametrelerinde anlamlı grup × zaman etkileşimi yoktur (p > 0,05). Tüm gruplarda egzersiz sonrası CK, MYO artışı ve sıçrama performansında düşüş anlamlıdır (p < 0,05). Sonuç: Soğuk oda, EMS ve pasif toparlanma YŞAY sonrası kas hasarı, inflamasyon ve sıçrama performansı üzerinde benzer etkiler göstermiştir. Bununla birlikte, soğuk oda uygulaması kas çapının korunmasında olumlu bir etki ortaya koymuştur. Bulgular, toparlanma stratejilerinin bireysel özellikler ve performans hedefleri doğrultusunda planlanması gerektiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: To compare the acute effects of cold chamber (−110 °C, 3 min), electrical muscle stimulation (EMS), and passive recovery on muscle damage biomarkers, inflammation, muscle morphology, and jump performance after high-intensity interval loading (HIIT). Methods: Sixteen trained males performed HIIT on a treadmill (130% vVO₂max, 45 s work / 45 s rest) until exhaustion in a randomized crossover design. After each session, cold chamber, EMS, or passive recovery was applied in random order. Creatine kinase (CK), myoglobin (MYO), leukocytes (WBC), and neutrophils (NEU) were measured at pre-exercise (PRE), immediately post-exercise (POST), 24 h post-recovery (PR-24h), and 48 h post-recovery (PR-48h). Vastus lateralis muscle thickness and pennation angle via ultrasound, and countermovement jump (CMJ) parameters were measured at PRE, POST, immediately post-recovery (PR), PR+10 min, PR-24h, and PR-48h. Data were analyzed using linear mixed models (LMM). Results: HIIT produced similar workload across conditions (p > 0.05). Significant or borderline significant main effects of time were found for CK (p = 0.080), MYO, WBC, and NEU; however, no group × time interaction was significant for any biochemical parameter (p > 0.05). For muscle thickness, the cold chamber group showed significant interactions at PR-24h and PR-48h compared to passive recovery (β = +0.119 and +0.121 cm; p = 0.026). No significant group × time interactions were found for pennation angle or CMJ parameters (p > 0.05). Post-exercise increases in CK, MYO, and decreases in jump performance were significant across all groups (p < 0.05). Conclusion: Whole-body cryotherapy, EMS, and passive recovery demonstrated similar effects on muscle damage, inflammation, and jump performance following high-intensity interval exercise (HIIE). However, whole-body cryotherapy showed a beneficial effect on the preservation of muscle thickness. These findings suggest that recovery strategies should be planned according to individual characteristics and performance goals.
Benzer Tezler
- Yüksek şiddetli aralıklı yüklenme sonrası tüm vücut kriyoterapi ve soğuk su uygulamasının toparlanmaya etkileri
Effects of whole body cryotherapy and cold water immersion on recovery after high-intensi̇ty interval loading
HASAN AYTEPE
- 11-13 yaş futbolcularda farklı antrenman yöntemlerinin fiziksel ve fizyolojik etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the physical and physiological effects of different training methods in football players aged 11-13
MAHMUT ESAT UZUN
- Darbeli elektromanyetik alanlar ile osteojenik indüksiyon (teorik, deneysel ve klinik çalışma)
Başlık çevirisi yok
ARSLAN BORA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1982
Ortopedi ve TravmatolojiEge ÜniversitesiOrtopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERİH EROĞLU
- Koroner arter hastalarında yüksek yoğunluklu aralıklı eğitim ile orta yoğunluklu sürekli eğitimin kalp hızı toparlanması , fonksiyonel kapasite , yorgunluk ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of high-intensity interval training and medium-intensity continuous training on heart rate recovery, functional capacity, fatigue and quality of life in coronary artery patients
MUHAMMED FATİH ÖZDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonKütahya Sağlık Bilimleri ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATIMA YAMAN
- Futbolda sınırlı alan oyun antrenmanları ile azaltım antrenmanlarının maç performansı ve fizyolojik parametreler üzerine etkisi
The effect of taper training on competition performance and physiological parameters with small sided games in soccer
ÇAĞATAY ŞAHAN
Doktora
Türkçe
2018
SporManisa Celal Bayar ÜniversitesiAntrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİYAZİ ENİSELER