Geri Dön

Obezite cerrahisi geçiren kadınların cerrahi öncesi ve sonrası kan hormon düzeyleri ve menstrüasyon parametrelerinin karşılaştırılması

Comparison of preoperative and postoperative serum hormone levels and menstrual parameters in women undergoing bariatric surgery

  1. Tez No: 1014336
  2. Yazar: GİZEM ERZURUMLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. RAZİYE NARİN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
  6. Anahtar Kelimeler: Bariatrik cerrahi, Ferriman-Gallwey skoru, hızlı kilo kaybı, hormonal parametreler, menstrüel düzen, obezite, sleeve gastrektomi, üreme sağlığı, Bariatric surgery, Ferriman-Gallwey score, hormonal parameters, menstrual regularity, obesity, rapid weight loss, reproductive health, sleeve gastrectomy
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Adana Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Reprodüktif dönemde kadınlarda adet düzensizliği birçok sebepten dolayı ortaya çıkmakta olup; poliendokrin metabolik over sendromu, tiroid fonksiyon bozuklukları, hiperprolaktinemi, insülin direnci, obezite, ani kilo değişiklikleri, kronik stres, yoğun fiziksel aktivite, sistemik hastalıklar, ilaç kullanımı adet düzenini etkileyebilen başlıca faktörler arasında yer almaktadır. Menstrüel döngü; hipotalamus, hipofiz, overler ve endometrium arasında kurulan hassas nöroendokrin dengenin klinik yansımasıdır. Bu nedenle siklus düzeninde meydana gelen bozulmalar, çoğu zaman organizmanın hormonal, metabolik ya da yapısal düzeyde verdiği erken bir uyarı niteliği taşır. Bu bağlamda adet düzensizliği, yalnızca üreme fonksiyonunun değil; kadının endokrin, metabolik, psikolojik ve genel sağlık durumunun da önemli bir göstergesi olarak kabul edilmelidir. Düzenli bir menstrüel siklus, hormonal senkronizasyonun devam ettiğini gösterirken; düzensiz kanama çoğu zaman bu senkronizasyonun bozulduğuna işaret eden değerli bir klinik bulgudur. Bu nedenle adet düzensizliği, kadının bütüncül sağlığını değerlendirmeye olanak sağlayan önemli bir klinik belirti olarak ele alınmalıdır. Obezite, bu fizyolojik dengeyi bozarak yalnızca kilo artışı, metabolik hastalıklar ve kardiyovasküler riskler açısından değil; aynı zamanda ovulatuvar fonksiyon, adet düzeni, klinik hiperandrojenizm bulguları, fertilite potansiyeli ve genel sağlık açısından da önemli sonuçlara yol açabilmektedir. Diyet, egzersiz ve yaşam tarzı değişiklikleri obezite tedavisinde ilk basamak yaklaşımı oluşturmakla birlikte, bu yöntemlerle yeterli ve sürdürülebilir kilo kaybı sağlanamayan obez hastalarda bariatrik cerrahi etkili bir tedavi seçeneği olarak uygulanmaktadır.Çalışmamızda, sleeve gastrektomi uygulanan kadın hastalarda hızlı kilo verme sürecinin kan hormon düzeylerine, menstrüasyon parametrelerine etkisini preoperatif ve postoperatif dönemde karşılaştırmayı ve klinik yansımasını ortaya koymayı amaçladık. Materyal ve Metod: Çalışmamız, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde, preoperatif ve postoperatif dönemlerin karşılaştırıldığı tek merkezli gözlemsel ve kesitsel bir çalışma olarak yürütüldü. Genel Cerrahi Kliniği tarafından sleeve gastrektomi uygulanmasına karar verilen ve çalışma kriterlerini karşılayan 18-45 yaş aralığındaki 48 kadın hasta değerlendirildi. Hastaların operasyondan önce demografik verileri,sigara kullanımı,adet düzenleri, kan hormon düzeyleri(FSH, LH, TSH, E2,Total Testosteron, AMH, Prolaktin, DHEAS, 17-OH Progesteron),Ferriman-Gallwey Skoru değerlendirildi. İnterobserver variabiliteyi önlemek ve değerlendirme standardizasyonunu sağlamak amacıyla tüm Ferriman-Gallwey skorlamaları aynı araştırmacı tarafından gerçekleştirildi.Elde edilen veriler postoperatif 6.ay verileri ile karşılaştırıldı. Ayrıca postoperatif 6. ay kontrolünde hastaların cerrahi memnuniyet düzeyleri 0-10 puanlık görsel analog skala (VAS) kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Toplam 48 hastanın postoperatif 6. ayda medyan vücut ağırlığı 121,5 kg'dan 86 kg'a, medyan VKİ değeri ise 45,09 kg/m²'den 33,42 kg/m²'ye geriledi ve bu değişimler istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Kan hormon düzeyleri değerlendirildiğinde, postoperatif 6. ayda LH medyan değeri 6,19 IU/L'den 6,40 IU/L'ye, E2 medyan değeri 51 ng/L'den 95 ng/L'ye yükselirken; TSH medyan değeri 1,88 mUI/L'den 1,39 mUI/L'ye, prolaktin medyan değeri ise 15,82 µg/L'den 9,08 µg/L'ye geriledi ve bu değişimler istatistiksel olarak anlamlı bulundu. FSH, total testosteron, AMH, DHEAS ve 17-OH progesteron düzeylerinde preoperatif ve postoperatif dönemler arasında anlamlı değişiklik izlenmedi. VKİ değişimi ile kan hormon düzeylerindeki değişimler arasında anlamlı korelasyon saptanmadı. Menstrüasyon parametreleri incelendiğinde, preoperatif dönemde adet düzensizliği bulunan 21 hastanın 12'sinde postoperatif dönemde adet düzeninin normale döndüğü görüldü ve adet düzenindeki bu değişim istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Ferriman-Gallwey skorunda postoperatif dönemde anlamlı azalma saptandı. Adet düzeni düzelen ve düzelmeyen hastalar arasında kilo kaybı, VKİ değişimi, Ferriman-Gallwey skor değişimi ve kan hormon düzeylerindeki değişimler açısından anlamlı fark bulunmadı. Sonuç: Çalışmamız, sleeve gastrektomi uygulanan obez kadınlarda, postoperatif erken dönemde menstrüel düzen ve klinik hiperandrojenizm bulgularında anlamlı iyileşmeler görülebileceğini ortaya koymaktadır. Postoperatif altıncı ayda vücut ağırlığındaki anlamlı azalmaya karşın, kilo değişimi ile kan hormon düzeyindeki değişimler arasında anlamlı korelasyon saptanmaması, cerrahi sonrası reprodüktif ve endokrin sistemde izlenen etkilerin yalnızca kilo kaybı ile açıklanamayacağını düşündürmektedir. Bu durum; insülin duyarlılığındaki iyileşme, adipokin dengesindeki değişim, inflamatuvar yükün azalması, seks hormon bağlayıcı globulin düzeyleri, serbest androjen fraksiyonu ve hipotalamo-hipofizer-over aks fonksiyonundaki iyileşme gibi çok yönlü mekanizmaların sürece katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Dünya genelinde bariatrik cerrahi ve menstrüel düzen arasındaki ilişkiyi ortaya koyan çalışmalar son yıllarda artmakla birlikte, ülkemizde bu alandaki çalışmaların sınırlı olması nedeniyle, sleeve gastrektomi sonrası erken dönemde VKİ değişimi, kan hormon düzeyleri, menstrüel düzen, ve Ferriman-Gallwey skorunu birlikte değerlendiren çalışmamız, bariatrik cerrahinin obez kadınlarda reprodüktif ve endokrin sonuçlarına ilişkin mevcut bilgi birikimine katkı sunmaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: In women of reproductive age, menstrual irregularity may arise from various causes. Polycystic ovary syndrome, thyroid dysfunction, hyperprolactinemia, insulin resistance, obesity, sudden weight changes, chronic stress, intense physical activity, systemic diseases, and medication use are among the main factors that may affect menstrual regularity. The menstrual cycle is the clinical reflection of the delicate neuroendocrine balance established among the hypothalamus, pituitary gland, ovaries, and endometrium. Therefore, disturbances in cycle regularity often represent an early warning signal of hormonal, metabolic, or structural alterations within the organism. In this context, menstrual irregularity should be regarded not only as an indicator of reproductive function but also as an important marker of a woman's endocrine, metabolic, psychological, and overall health status. While a regular menstrual cycle indicates the maintenance of hormonal synchronization, irregular bleeding often serves as a valuable clinical finding suggesting disruption of this synchronization. Thus, menstrual irregularity should be considered an important clinical sign that enables a holistic assessment of women's health. Obesity may disrupt this physiological balance and lead to significant consequences not only in terms of weight gain, metabolic diseases, and cardiovascular risks, but also with respect to ovulatory function, menstrual regularity, clinical signs of hyperandrogenism, fertility potential, and overall health. Although diet, exercise, and lifestyle modifications constitute the first-line approach in the management of obesity, bariatric surgery is applied as an effective treatment option in obese patients for whom sufficient and sustainable weight loss cannot be achieved through these methods. In the present study, we aimed to compare the effects of rapid weight loss on blood hormone levels and menstruation parameters in women who underwent sleeve gastrectomy during the preoperative and postoperative periods, and to determine its clinical implications. Material and Method: Our study was conducted as a single-center, observational, cross-sectional study comparing the preoperative and postoperative periods at the Department of Obstetrics and Gynecology, Adana City Training and Research Hospital, University of Health Sciences. A total of 48 female patients aged 18-45 years who were scheduled to undergo sleeve gastrectomy by the Department of General Surgery and who met the study criteria were evaluated.Before surgery, patients' demographic data, smoking status, menstrual patterns, blood hormone levels (FSH, LH, TSH, E2, total testosterone, AMH, prolactin, DHEAS, and 17-OH progesterone), and Ferriman-Gallwey scores were assessed. To prevent interobserver variability and ensure standardization of the assessment, all Ferriman-Gallwey scoring was performed by the same researcher. The obtained data were compared with the postoperative sixth-month data. In addition, at the postoperative sixth-month follow-up, patients' satisfaction with surgery was evaluated using a 0-10-point visual analog scale (VAS). Results: At postoperative month 6, the median body weight of the 48 patients decreased from 121.5 kg to 86 kg, and the median BMI decreased from 45.09 kg/m² to 33.42 kg/m²; both changes were statistically significant. When blood hormone levels were evaluated, the median LH level increased from 6.19 IU/L to 6.40 IU/L and the median E2 level increased from 51 ng/L to 95 ng/L at postoperative month 6. In contrast, the median TSH level decreased from 1.88 mIU/L to 1.39 mIU/L, and the median prolactin level decreased from 15.82 µg/L to 9.08 µg/L. These changes were statistically significant.No significant differences were observed between the preoperative and postoperative periods in FSH, total testosterone, AMH, DHEAS, or 17-OH progesterone levels. No significant correlation was found between changes in BMI and changes in blood hormone levels.Regarding menstruation parameters, menstrual regularity was restored in 12 of the 21 patients who had menstrual irregularity in the preoperative period, and this change in menstrual regularity was statistically significant. A significant postoperative decrease was observed in the Ferriman-Gallwey score. No significant differences were found between patients whose menstrual cycles became regular and those whose cycles did not improve in terms of weight loss, change in BMI, change in Ferriman-Gallwey score, or changes in blood hormone levels. Conclusion: Our study demonstrates that significant improvements in menstrual regularity and clinical signs of hyperandrogenism may be observed in the early postoperative period in obese women undergoing sleeve gastrectomy. Despite the significant reduction in body weight at postoperative month 6, the absence of a significant correlation between weight change and changes in blood hormone levels suggests that the postoperative effects observed on the reproductive and endocrine systems cannot be explained by weight loss alone.This finding indicates that multifactorial mechanisms, including improved insulin sensitivity, changes in adipokine balance, reduced inflammatory burden, alterations in sex hormone-binding globulin levels and the free androgen fraction, and improvement in hypothalamic-pituitary-ovarian axis function, may contribute to this process.Although studies investigating the relationship between bariatric surgery and menstrual regularity have increased worldwide in recent years, research in this field remains limited in our country. Therefore, our study, which evaluates changes in BMI, blood hormone levels, menstrual regularity, and Ferriman-Gallwey score together in the early period after sleeve gastrectomy, contributes to the existing body of knowledge regarding the reproductive and endocrine outcomes of bariatric surgery in obese women.

Benzer Tezler

  1. Preoperatif parametrelerin ve eğitim sürecindeki kilo verme uyumunun sleeve gastrektomi sonrası kilo kaybına etkileri

    Effects of preoperative parameters and compliance with the weight loss process on post-sleeve gastrectomy weight loss

    EYÜP CAN İŞLEK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Genel CerrahiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUHAMMET KADRİ ÇOLAKOĞLU

  2. Morbid obez hastalarda laparoskopik roux Y gastrik bypass ile biliopankreatik diversiyon ameliyatının erken dönem klinik ve metabolik sonuçlarının karşılaştırılması

    Morbidly obese patients laparoscopic roux - Y gastric bypass biliopancreatic diversion with your surgery comparison of early clinical and metabolic

    MUSTAFA TÜRKAY BELEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Genel Cerrahiİstanbul Üniversitesi

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NURETTİN UMUT BARBAROS

  3. Bariatrik cerrahi sonrası kadın bireylerin yaşam kalitesi ve beslenme durumunun değerlendirilmesi

    Evaluation of life quality of women individuals after bariatric surgery

    SEÇİL BIDAKLAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Beslenme ve DiyetetikGazi Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEVİN ŞANLIER

  4. Bariatrik cerrahi geçiren bireylerde sosyal görünüş kaygısı ile cinsellik arasındaki ilişki

    The relationship between social appearance anxiety and sexuality in individuals undergoing bariatric surgery

    TURAN İNANIR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    HemşirelikKafkas Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YELİZ AKKUŞ

  5. Sleeve gastrektomi geçiren kadın bireylerin diyet kalitesinin ağırlık değişimi, beden kütle indeksi ve depresyon ile ilişkisinin belirlenmesi

    Determining the relationship of diet quality with weight change, body mass index and depression in women individuals who had sleeve gastrectomy

    NESLİHAN AĞBABA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Okan Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU ATEŞ ÖZCAN