Micro-housing for elderly-friendly living: A spatial evaluation of a studio apartment based on universal design principles
Yaşlı dostu yaşam için mikro konutlar: Evrensel tasarım ilkelerine dayalı stüdyo dairenin mekansal değerlendirilmesi
- Tez No: 1014691
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELODY SAFARKHANI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yaşlı nüfusun hızla artması, yerinde yaşlanmay ,bağımsızlığı ve güvenliği destekleyen konut modellerine olan ihtiyacı artırmıştır. Birçok yaşlı bireyin büyük aile evlerinden daha küçük dairelere taşınmasıyla birlikte, kompakt konutların yaşlı bireyler için uygunluğu önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Ancak bu demografik değişime rağmen, genellikle tek başına yaşayan kentli bireyler için tasarlanan stüdyo dairelerin, yalnız yaşayan yaşlı bireylerin ihtiyaçlarını karşılayıp karşılayamayacağına dair sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada, seçilen bir stüdyo dairenin yaşlı bireyler için uygunluğu, iç mekân özellikleri ve çevresel faktörler bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmiştir. Değerlendirme; mekânsal düzen, erişilebilirlik, ergonomi, güvenlik unsurları ve günlük kullanım kolaylığı gibi kriterleri kapsamaktadır. Ayrıca, bina girişleri, dolaşım alanları ve konut kompleksi içerisindeki sosyal donatılara erişim gibi çevresel faktörler de incelenmiştir. Çalışmanın amacı,Evrensel Tasarım ilkeleri ve standartları çerçevesinde değerlendirildiğinde, kompakt bir stüdyo dairenin yaşlı bireylerin işlevsel, sosyal ve psikolojik ihtiyaçlarını ne ölçüde karşılayabildiğini belirlemektir. Araştırma yöntemi; mimari analiz, erişilebilirlik kriterleri ve kullanıcı odaklı bir çerçevede yapılan gözlemsel değerlendirmeyi bir araya getirmekte ve Evrensel Tasarım ölçütlerini kullanarak mekânsal sınırlılıkları ve iyileştirme potansiyellerini ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, stüdyo dairelerin ekonomik olması, yönetilebilir büyüklüğü ve kentsel hizmetlere yakınlığı gibi avantajlar sunduğunu, özellikle küçülme sürecinde önemli bir seçenek oluşturduğunu göstermektedir. Ancak, yaşlı bireyler için konfor, güvenlik ve bağımsız yaşamı artırmak amacıyla bazı mekânsal ve çevresel düzenlemelere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışma, kompakt yaşam alanlarının yaşlı bireylerin ihtiyaçlarına göre uyarlanmasına yönelik pratik öneriler sunmakta ve yaşlı dostu mikro konut çözümleriyle ilgilenen mimarlar, politika yapıcılar ve geliştiriciler için önemli katkılar sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The rapid increase in the elderly population has intensified the need for housing models that support aging in place, independence, and safety. As many older adults downsize from larger family homes into smaller apartments, the suitability of compact housing for aging individuals has become an important area of investigation. Despite this demographic shift, limited research examines whether studio flats, which are typically designed for single urban residents, can meet the needs of older adults living alone.Addressing this gap, the present study evaluates the suitability of a selected studio flat for elderly living through a holistic assessment of its interior characteristics and surrounding environment. The evaluation considers spatial layout, accessibility, ergonomics, safety features and everyday usability. The broader environmental context is also assessed, including building entrances, circulation routes, and access to community amenities within the residential complex. The aim of the study is to determine whether a compact studio flat can adequately support the functional, social, and psychological needs of older adults when assessed through Universal Design principles and standards. The methodology integrates architectural analysis, accessibility criteria, and observational assessment within a user-centered framework, applying Universal Design benchmarks to identify spatial limitations and potential improvements.Findings indicate that although studio flats offer advantages such as affordability, manageable size and proximity to urban services which are particularly relevant in downsizing situations several spatial and environmental modifications are required to enhance comfort, safety and independent living for elderly residents. The study contributes practical recommendations for adapting compact living units to the needs of aging individuals and provides useful insights for architects, policymakers and developers interested in elderly-friendly micro-housing solutions.
Benzer Tezler
- Mahalle ölçeğinde yaş dostu olma: Tasarım ve değerlendirmeye yönelik yöntem önerisi
Being age-friendly at the neighbourhood scale: A proposal for the design and evaluation method
ELİF OR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiKentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN SERDAR KAYA
- Konut tercihlerinin, mekansal dizin ve mekansal davranış parametreleri ile ilişkisi
Relation of the house preferences with space syntax and spatial behaviour parameters
ERİNCİK EDGÜ
- Türkiye'de karma kullanımlı yapılarda yönetim planı ve uygulama sorunları
Management plans and practical challenges in mixed-use developments in Türkiye
FURKAN YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEVKİYE ŞENCE TÜRK
- Genç yetişkinlerin mikro konut tercihine yönelik bir model önerisi: İstanbul Beşiktaş örneği
The model proposal for young adults' micro housing preference: İstanbul Beşiktaş example
ÖMER FARUK ERTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKİM MARKOÇ