Akademisyenlerin gözünden akademik kurumlarda yengeç sepeti sendromu
The crab basket syndrome in academic institutions, from the perspective of academics
- Tez No: 1015214
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE KARABULUT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kafkas Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Akademisyenler, bir toplumun temelinde yer alan bireyin çağın gerekliliklerine ve kişisel gelişimine katkıda bulunmak için çalışmanlar yürütürler. Yürütülen çalışmaların verimliliği için çalışılan ortamın etkin verimlilikten mutlak suretle yararlanması gerekmektedir. Günümüzde ise sıklıkla karşılaşılan, akademik çalışmaları sekteye uğratan olumsuz örgüt iklimi ve içinde barındırdığı davranışlar bilimsel çalışmalara zarar vermektedir. Bireyin başarılarını engelleyen her türlü davranış kalıbının yer aldığı, sürekli aşağıya çekmeye çalışıldığı durumlar literatürde yengeç sepeti sendromu olarak tanımlanmıştır. Bu bağlamda araştırmanın amacı akademisyenlerin gözünden akademik kurumlarda yengeç sepeti olgusunu ayrıntılı bir şekilde betimlemektir. Araştırma süresince yengeç sepeti sendromu davranışları, nedenleri, sonuçları ve alınabilecek önlemler ayrıntıları ile ele alınmak istendiği için nitel araştırma desenlerinden olan fenemonolojik desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma gurubunu“maksimum çeşitlilik örneklemesi”kullanılarak belirlenen, Kafkas Üniversitesi bünyesinde görev yapan 35 akademisyen oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak“Yengeç Sepeti Sendromu Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu”kullanılmıştır. Görüşme formu araştırmacı tarafından geliştirilmiştir. Araştırma verileri içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre akademisyenlerin çoğunluğu yengeç sepeti sendromuna maruz kalındığı görülmüştür. Kariyer gelişiminin engellenmesi, çekememezlik, küçümseme, emek hırsızlığı ve yıldırma öne çıkan yengeç sepeti sendromu davranışlarıdır. Yengeç sepeti sendromu büyük ölçüde psikolojik travmalar, hırs, kıskançlık, ön planda olma isteği, yetersizlik ve rekabet gibi psikolojik ve kişisel faktörlere dayanmakla birlikte yönetimsel liyakatsizlikten de kaynaklanmaktadır. Daha fazla çalışma, geri çekilme, maneviyata yönelme, sabretme, sosyal psikolojik destek alma ve yönetime başvurma akademisyenlerin yengeç sepeti sendromu ile baş etme yönetimleridir. Motivasyon düşüklüğü ve verimsizlik, stres ve psikolojik rahatsızlıklar, yalnızlık ve umutsuzluk, akademiye ve çevreye karşı güvensizlik ile aile içinde huzursuzluk bu sendromun öne çıkan etkileri arasında yer almaktadır. Adil yönetim ve iş dağılımı, performans takibi, denetim ve yaptırım gibi yönetimsel düzenlemeler yengeç sepeti sendromuna yönelik vurgulanan önlemler arasındadır.
Özet (Çeviri)
Academics conduct research to contribute to the personal development and modern needs of individuals, who form the foundation of a society. For the effectiveness of their work, the working environment must absolutely benefit from efficient productivity. However, negative organizational climates and the behaviors they embody, which frequently hinder academic work, harm scientific research. Situations where behavioral patterns constantly try to drag down an individual, hindering their success, are defined in the literature as the crab basket syndrome. In this context, the aim of this research is to describe the crab basket phenomenon in academic institutions in detail from the perspective of academics. Since the research aims to address the behaviors, causes, consequences, and possible solutions related to the crab basket syndrome in detail, a phenomenological design, a qualitative research design, was used. The study group consists of 35 academics working at Kafkas University, selected using“maximum diversity sampling.”The“Crab Basket Syndrome Semi-Structured Interview Form”was used as the data collection tool. The interview form was developed by the researcher. The research data were analyzed using content analysis. According to the research findings, the majority of academics were found to be exposed to crab basket syndrome. Obstruction of career development, envy, contempt, exploitation of labor, and intimidation are prominent behaviors associated with crab basket syndrome. While crab basket syndrome largely stems from psychological and personal factors such as psychological trauma, ambition, jealousy, the desire to be in the spotlight, feelings of inadequacy, and competition, it also arises from managerial incompetence. Working harder, withdrawing, turning to spirituality, patience, seeking socio-psychological support, and appealing to management are some of the management strategies academics employ to cope with crab basket syndrome. Low motivation and inefficiency, stress and psychological distress, loneliness and hopelessness, distrust of academia and the environment, and family discord are among the prominent effects of this syndrome. Fair management and work distribution, performance monitoring, supervision, and sanctions are among the managerial measures emphasized to address crab basket syndrome.
Benzer Tezler
- Akademisyenlerin gözünden akademik kurumlarda güç istismarı
Abuse of power in academic institutions from the perspective of academics
PERVİN KOPLAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimKafkas ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE KARABULUT
- Building and measuring employee based brand equity at higher education institutions in Turkey
Türk yükseköğretim kurumlarında çalışan bazlı marka ederinin oluşturulması ve ölçülmesi
DUYGU KORHAN ÜLKÜMEN
Doktora
İngilizce
2017
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İPEK ALTINBAŞAK FARİNA
- Akademik örgütlerde dalkavukluk olgusu üzerine nitel bir çalışma
A qualitative study on the phenomenon of flattery in academic organizations
MUHAMMED MASUM GÜLCEMAL
- Private universities as a working place through the eyes of academics
Akademisyenlerin gözünden bir çalışma alanı olarak özel üniversiteler
GÜLŞAH KISABACAK
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FATMA NEVRA SEGGİE
- Çalışan itibarı ve çalışan itibarı etkileyen faktörler: Akademisyenler üzerine nitel bir araştırma
Employee reputation and factors affecting employee reputation: A qualitative study on academicians
SEDA ŞAHİNTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeBurdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KÜRŞAT ÖZDAŞLI