Geri Dön

Matematik öğretmenlerinin perspektifinden olasılık öğretiminde öğrenci hataları ve hatalı çözüm etkinlikleri

Student errors and erroneous solution activities in teaching probability from the perspective of mathematics teachers

PDF İndir

  1. Tez No: 1015787
  2. Yazar: GİZEM ÜNÜVAR
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKİYE ÖZGÜR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Matematik, Eğitim ve Öğretim, Mathematics, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Hata, olasılık, hata temelli öğretim, hatalı çözüm etkinlikleri, Error, probability, error-based learning, erroneous solution activities
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, birbiriyle etkileşimli üç temel hedef doğrultusunda yapılandırılmıştır. Araştırmanın ilk odak noktası, ortaöğretim matematik öğretmenlerinin 'hata' kavramına yönelik eğilimlerini ve pedagojik yaklaşımlarını belirlemektir. İkinci olarak; öğretmenlerin olasılık öğretimi özelinde öğrenci hatalarıyla karşılaştıklarında gösterdikleri tepkilerin, bu hatalara yönelik müdahale biçimlerinin ve hata giderme sürecinde tercih ettikleri yöntemlerin saptanması amaçlanmaktadır. Çalışmanın nihai ve temel amacı ise öğretmenlerin hatalı çözüm etkinliklerini (HÇE) bir öğretim stratejisi olarak nasıl değerlendirdiklerini ortaya koymak ve bu yaklaşımın derslerdeki işlevselliğine ilişkin farkındalıklarını tespit etmektir. Bununla birlikte görüşmede sunulan örnek etkinlikler üzerinden öğretmenlerin pedagojik yaklaşımlarını analiz ederek, HÇE'nin sınıf içi uygulamalardaki potansiyelini ve matematik öğretimindeki kullanılabilirlik düzeyini derinlemesine ortaya koymayı hedeflemektedir. Araştırmada, öğretmenlerin konuya ilişkin görüşlerini analiz etmek amacıyla nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş ve durum çalışması deseni kullanılmıştır. Çalışmanın katılımcı grubunu, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme tekniği ile belirlenen, Türkiye'nin farklı illerinde ve okul türlerinde görev yapan 12 lise matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşmeler ve örnek etkinlik analizleri kullanılmış, elde edilen veriler tematik bir yaklaşımla çözümlenmiştir. Araştırma sonuçları, öğretmenlerin hatayı öğrenme sürecinin doğal bir parçası olarak görmelerine rağmen, bu görüşlerini sınıf içi uygulamalara ve öğretim ortamlarına kasıtlı olarak yeterince aktaramadıklarını ortaya koymaktadır. Olasılık konusuna yönelik öğretmen yeterliliklerinin ve kavram yanılgısı farkındalıklarının sınırlı olduğu, özellikle temsil kısa yolu ve eş olasılık yanlılığı gibi yaygın alanyazın bulgularının öğretmen görüşlerinde yer bulmadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların HÇE kavramına başlangıçta yabancı oldukları ancak sunulan örnekler üzerinden değerlendirdiklerinde bu yöntemin kavram yanılgılarını giderme, aktif katılım sağlama ve eleştirel düşünmeyi teşvik etme potansiyeli taşıdığını ifade ettikleri belirlenmiştir. Uygulama süreci ile ilgili katılımcı öğretmenlerin öngördüğü temel engeller; planlama için gereken zaman, kaynak materyal eksikliği ve hatalı ifadelerin kalıcı yanlış öğrenmelere yol açabileceği kaygısıdır. Mesleki deneyimin ve okul türünün öğretmenlerin hata tahminleri üzerinde belirleyici olduğu sonucuna varılan çalışmada; Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin getirdiği pedagojik değişimle uyumlu olarak, HÇE'nin müfredata entegre edilmesi ve öğretmenlerin bu konuda hizmet içi eğitimlerle desteklenmesi önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This research is structured around three fundamental, interconnected objectives. The first focus is to determine secondary school mathematics teachers' attitudes and pedagogical approaches towards the concept of 'error'. Secondly, it aims to identify teachers' reactions to student errors, their intervention methods for these errors, and their preferred methods in the error correction process, specifically within the context of probability instruction. The ultimate and main objective of the study is to reveal how teachers evaluate Erroneous Solution Activities (ESA) as a teaching strategy and to determine their awareness of the functionality of this approach in their lessons. Furthermore, by analyzing teachers' pedagogical approaches through sample activities presented in the interviews, the study aims to deeply explore the potential of ESA in classroom applications and its utility in mathematics teaching. In order to analyze the teachers' views on the subject, a qualitative research approach was adopted and a case study design was used. The participant group of the study consists of 12 high school mathematics teachers working in different provinces and school types in Türkiye, determined by the criterion sampling technique, one of the purposeful sampling methods. Semi-structured interviews and sample activity analyses were used to collect data, and the obtained data were analyzed with a thematic approach. The research results reveal that although teachers see error as a natural part of the learning process, they cannot adequately translate this view into classroom practices and intentional teaching environments. The study found that teachers' competencies and awareness of misconceptions regarding probability were limited, and that common literature findings, particularly regarding representation shortcuts and equal probability bias, were not reflected in teachers' perspectives. It was determined that participants were initially unfamiliar with the concept of ESA, but after evaluating it through the examples provided, they stated that this method has the potential to address misconceptions, ensure active participation, and encourage critical thinking. The most fundamental obstacles forseen by the participating teachers regarding the implementation process were; the time required for planning, the lack of resource materials, and the concern that erroneous expressions could lead to permanent misconceptions. The study concluded that professional experience and school type were decisive factors in teachers' error predictions; therefore, in line with the pedagogical changes brought about by the Turkish Century Education Model, it is recommended that ESA be integrated into the curriculum and that teachers be supported with in-service training on this subject.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    435381

    İstatistiksel kavramların teknoloji ile öğretiminin matematik didaktiği perspektifinden incelenmesi

    Evaluation of teaching statistical concepts using technology from perspective of didactics of mathematics

    İSMAİL YENİLMEZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İLYAS YAVUZ

  2. Tez No

    724107

    Ortaöğretim matematik öğretmenlerinin perspektifinden matematik öğretiminde üst düzey düşünme becerilerinin geliştirilmesi

    Developing high level thinking skills in mathematics teaching from the perspective of mathematics teachers

    ZARİFE GÖKÇEN KARADEM

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    MatematikSüleyman Demirel Üniversitesi

    Matematik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEVLÜDE YAKIT ONGUN

    PROF. DR. SAİD TAŞ

  3. Tez No

    897645

    Beceri temelli matematik sorularının anlaşılmasında yaşanılan zorlukların öğretmen ve öğrenci perspektifinden incelenmesi

    Evalution of the challenges experienced in understanding skill based mathematics questions from the perspective of teachers and students

    ZEYNEP KÜBRA SAKARYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM EROĞLU

  4. Tez No

    504911

    Attitudes, beliefs and challenges of Turkish mathematics teachers while teaching mathematics in a second language

    Türk matematik öğretmenlerinin matematik dersinin ikinci dille işlenmesine dair görüşleri, tutumları ve dersi ikinci bir dille anlatırken karşılaştıkları zorluklar

    MERVE YEŞİLKAYA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2018

    Eğitim ve Öğretimİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi

    Eğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİPAŞA AYAS

  5. Tez No

    502398

    Öğretmen inançları perspektifinden fen bilimleri öğretmenlerinin teknoloji entegrasyonu

    Technology integration of science teachers from teacher beliefs perspective

    MEHMET DEMİRBAĞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Eğitim ve ÖğretimUludağ Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET KILINÇ

Geri Dön