Miyosen volkanitlerinin (Trabzon) yüksek sıcaklık etkisi altında fiziksel ve mekanik özelliklerinin değişiminin incelenmesi
Investigation of the changes in the physical and mechanical properties of miocene volcanics (Trabzon) under the effect of high temperature
- Tez No: 1015915
- Danışmanlar: PROF. DR. SERHAT DAĞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma kapsamında Trabzon İli, Ortahisar İlçesinde yüzeyleyen volkanik kayaçların yüksek sıcaklıklara maruz kalması sonucu fiziksel ve mekanik özelliklerindeki değişimler incelenmiştir. Çalışmada, Ortahisar İlçesi, Pelitli (P), Moloz (Pazarkapı) (M) ve Boztepe (B) mahallelerinden alınan örneklerden standartlarına uygun olarak hazırlanan toplam 234 adet karot numunesi kullanılmıştır. Öncelikle numunelerinin 25 °C sıcaklık koşullarındaki fiziksel ve mekanik özellikleri belirlenmiş, daha sonra sırası ile 200, 400, 600, 800 ve 1000 °C sıcaklık kademelerinde ikişer saat bekletilen numunelerde deneyler tekrarlanarak değişimler incelenmiştir. Isıl işlem sonrasında numunelerin tek eksenli sıkışma dayanımları P grubunda %84,4, B grubunda %70,3, M grubunda %71,3, çekme dayanımları P grubunda %86,8, B grubunda %56,4, M grubunda %66,7 azaldığı görülmüştür. Fiziksel özelliklerde de tüm örneklerde kuru birim hacim ağırlık değerlerinin artan sıcaklıklarla birlikte azaldığı, özgül ağırlık ve gözeneklilik değerlerinin arttığı tespit edilmiştir. Bütün örneklerde boyuna dalga hızı değerleri 600 ºC'ye kadar azalmış daha sonra hemen hemen sabit kalmıştır. Örneklerin taramalı elektron mikroskobu (SEM) görüntüleri incelendiğinde artan sıcaklıkla birlikte öncelikle mikro-çatlak/kırıkların, daha sonra ise ikincil gözeneklerin oluşmaya başladığı görülmüştür. Sıcaklığın artması ile çatlak ve kırıkların uzunluğunda ve açıklıklarda artış, gözeneklerin boyutlarında da büyüme olduğu, 600 ºC ve sonrasında ise bu değişimlerle birlikte tanelerin topaklanmaya başladığı ve 1000 ºC'ye gelindiğinde ise orijinal kayaç dokusunun yok olmaya başladığı gözlemlenmiştir. Neticede sıcaklık koşullarındaki değişimlerin volkanik kayaçlarda dayanım kayıplarına ve birim ağırlıklarında azalmaya neden olduğu anlaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this study, changes in the physical and mechanical properties of volcanic rocks exposed to high temperatures in Ortahisar District, Trabzon Province, were investigated. In the study, a total of 234 core samples prepared in accordance with standards from samples taken from the neighborhoods of Ortahisar District, Pelitli (P), Moloz (Pazarkapı) (M), Boztepe (B) and were used. First, the physical and mechanical properties of the samples were determined at room temperature (25 °C). Subsequently, the specimens were subjected to heat treatment at 200, 40, 600, 800 and 1000 °C for two hours at each stage, and the tests were repeated to evaluate the changes. Following thermal treatment, the uniaxial compressive strength values were found to decrease by 84,4% in the P group, 70,3% in the B group, and 71,3% in the M group, while the tensile strength values decreased by 86,8%, 56,4%, and 66,7% in the respective groups. In terms of physical properties, it was observed that the dry unit weight values decreased with increasing temperature, whereas both the specific gravity and porosity values increased. In all samples, the longitudinal wave velocity values decreased up to 600 °C and then remained almost constant. When the scanning electron microscope (SEM) images of the samples were examined, it was observed that micro-cracks/breaks began to form first, followed by secondary pores, as the temperature increased. With increasing temperature, an increase in the length and width of cracks and fractures, as well as an increase in the size of pores, was observed. At 600 °C and above, along with these changes, the grains began to agglomerate, and at 1000 °C, the original rock texture began to disappear. Overall, the findings indicate that elevated temperature conditions cause significant strength losses and reductions in unit weight in volcanic rocks.
Benzer Tezler
- Trabzon-Giresun arasındaki tersiyer volkanitlerinin petrografisi, 40Ar-39Ar jeokronolojisi, petrokimyası, Sr-Nd-Pb izotop jeokimyası ve petrolojisi
Petrography, 40Ar-39Ar geochronology, petrochemistry, Sr-Nd-Pb isotope geochemistry, and petrology of tertiary volcanic rocks between Trabzon and Giresun areas
CEM YÜCEL
Doktora
Türkçe
2013
Jeoloji MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ARSLAN
- Emet (Kütahya) havzasındaki miyosen volkanitlerinin petrografisi, petrolojisi, izotop jeokimyası ve jeodinamik gelişimi
Petrography, petrology, isotope geochemistry and geodynamic evolution of miocene volcanites in Emet (Kütahya) basin
RECEP UĞUR ACAR
Doktora
Türkçe
2021
Jeoloji MühendisliğiKütahya Dumlupınar ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CAFER ÖZKUL
- Erkmen volkanitlerinin (Afyon NW kesimi) mineralojik-petrografik ve jeokimyasal incelenmesi
Başlık çevirisi yok
BETÜL HARUT
- Denizli volkanitlerinin jeolojik, petrografik ve petrokimyasal olarak incelenmesi
Geological, petrographical and petrochemical investigation of Denizli volcanics
BARIŞ SEMİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Jeoloji MühendisliğiPamukkale ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAHYA ÖZPINAR
- Balkuyumcu (GB Ankara) volkanitlerinin petrolojisi ve jeokimyası
Petrology and geochemistry of Balkuyumcu (SW Ankara) volcanics
ELİF VAROL
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Jeoloji MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABİDİN TEMEL