İntihar girişimi olan ve olmayan majör depresif bozukluk hastalarında peroksizom proliferatör aktive edici reseptör alfa ve gama düzeylerinin klinik değişkenlerle ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship between peroxisome proliferator-activated receptor (PPAR)-α and PPAR-γ levels and clinical variables in major depressive disorder patients with and without suicide attempts
- Tez No: 1016093
- Danışmanlar: PROF. DR. VESİLE ALTINYAZAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Majör Depresif Bozukluk, İntihar Girişimi, PPAR-α, PPAR-γ, Nöroinflamasyon, Major Depressive Disorder, Suicide Attempt, PPAR-α, PPAR-γ, Neuroinflammation
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Majör Depresif Bozukluk (MDB), intihar davranışı ile yakından ilişkili olup bu davranışın biyolojik temellerinin anlaşılması klinik açıdan önem taşımaktadır. Bu çalışmada, sağlıklı kontroller ile intihar girişimi olan ve olmayan MDB hastalarında PPAR-α ve PPAR-γ düzeylerinin karşılaştırılması ve bu düzeylerin klinik değişkenler ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmaya 57 sağlıklı kontrol, intihar girişimi öyküsü bulunmayan 56 MDB hastası ve son bir hafta içinde intihar girişiminde bulunmuş 39 MDB hastası olmak üzere toplam 152 katılımcı dahil edilmiştir. Katılımcılar BDE, BAE, BİDÖ, BDÖ-11, BPSÖ ve DDGÖ-16 ölçekleri ile değerlendirilmiştir. Serum PPAR-α ve PPAR-γ düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür. Veriler Kruskal–Wallis ve ki-kare testleri ile analiz edilmiş, anlamlı değişkenler için post-hoc analizler yapılmış ve karıştırıcı değişkenler ANCOVA ile kontrol edilmiştir. Ayrıca değişkenler arası ilişkilerin incelenmesi amacıyla lojistik regresyon ve aracılık analizleri uygulanmıştır. Bulgular: Gruplar arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Klinik ölçek puanları hasta gruplarında sağlıklı kontrollere göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuş ancak intihar girişimi olan ve olmayan MDB grupları arasında bu açıdan anlamlı fark saptanmamıştır. PPAR-γ düzeylerinin gruplar arasında anlamlı farklılık gösterdiği ve en düşük düzeylerin akut intihar girişimi olan grupta olduğu belirlenmiştir. PPAR-α düzeyleri her iki hasta grubunda sağlıklı kontrollere göre düşük bulunmuş ancak klinik gruplar arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Kovaryantlar kontrol edildiğinde, PPAR-γ düzeylerindeki grup farkının anlamlılığını koruduğu görülmüştür. Ek olarak, yapılan aracılık analizlerinde depresyon, anksiyete ve intihar düşüncesi düzeyleri ile intihar girişimi arasındaki ilişkide PPAR-α ve PPAR-γ düzeyleri üzerinden anlamlı dolaylı etkiler saptanmıştır. Sonuç: Bulgularımız, PPAR sisteminin MDB ve intihar davranışının biyolojik temelleri ile bağlantılı olabileceğini göstermektedir. Özellikle PPAR-γ düzeylerindeki azalma, intihar davranışı açısından potansiyel bir biyobelirteç adayı olarak değerlendirilebilir ve nöroinflamatuar süreçler üzerinden translasyonel araştırmalar için bir hedef sunmaktadır
Özet (Çeviri)
Objective: Major Depressive Disorder (MDD) is closely associated with suicidal behavior, and understanding its biological underpinnings is of critical clinical importance. This study aimed to compare PPAR-α and PPAR-γ levels among healthy controls and MDD patients with and without suicide attempts, and to examine their relationships with clinical variables. Methods: A total of 152 participants were included: 57 healthy controls, 56 MDD patients without a history of suicide attempts, and 39 MDD patients who had attempted suicide within the past week. Participants were assessed using the BDI, BAI, BSSI, BIS-11, BPAQ, and DERS-16 scales. Serum PPAR-α and PPAR-γ levels were measured using ELISA. Data were analyzed using Kruskal–Wallis and chi-square tests, with post-hoc analyses conducted for significant variables. Covariate effects were controlled using ANCOVA. Additionally, logistic regression and mediation analyses were performed to examine relationships between variables. Results: No significant differences were observed between groups in terms of age and sex. Clinical scale scores were significantly higher in patient groups compared to healthy controls; however, no significant differences were found between MDD patients with and without suicide attempts in these measures. PPAR-γ levels differed significantly across groups, with the lowest levels observed in patients with recent suicide attempts. PPAR-α levels were lower in both patient groups compared to controls but did not differ between the clinical groups. These differences in PPAR-γ levels remained significant after controlling for covariates. Additionally, mediation analyses revealed significant indirect effects of PPAR-α and PPAR-γ levels in the relationship between depressive symptoms, anxiety levels, and suicidal ideation and suicide attempts. Conclusion: The findings suggest that the PPAR system may be associated with the biological basis of MDD and suicidal behavior. In particular, reduced PPAR-γ levels may serve as a potential biomarker for suicide risk and represent a promising target for translational research via neuroinflammatory pathways.
Benzer Tezler
- İntihar girişimi olan ve olmayan majör depresyon tanılı hastalarda aleksitimi ve yeme tutumu ilişkisinin incelenmesi
An examination of the relationship between alexithymia and eating attitudes in patients with major depression with and without suicide attempts
BUSE YAĞMUR AKFIRAT YILDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER AKİL ÖZER
- Karma belirtili olan ve olmayan majör depresif bozukluk hastalarında duygusal şemalar ve metakognisyonların karşılaştırılması
Comparison of emotional schemas and metacognitions in major depressive disorder patients with and without mixed symptoms
FATMA NUR KARAKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER ŞENORMANCI
- Karma belirtili olan ve olmayan majör depresif bozukluk hastalarında erken dönem uyum bozucu şemalar, duygu düzenleme güçlüğü ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişki
The relationship between early maladaptive schemas, emotion regulation difficulties and childhood trauma in major depressive disorder patients with and without mixed features
MELİKE ÖZAYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNAY ÖNEN
- Majör depresif bozukluk hastalarında intihar davranışının üst bilişler ve sosyal biliş ile ilişkisi
The relationship of suicidal behavior with metacognitions and social cognition in patients with major depressive disorder
MERVE ARIKAN SOFUOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriAydın Adnan Menderes ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VESİLE ALTINYAZAR
- Karma belirtili olan ve olmayan major depresif bozuklukta disosiyatif belirtiler ve çocukluk çağı travmalarının incelenmesi
Examination of disocitive symptoms and childhood traumas in mixed and non-matched major depressive disorder
BETÜL GÜZELCEOĞLU AYGÜN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNAY ÖNEN