Ortaokul sosyal bilgiler ders kitaplarında demokrasi eğitimi
Democracy education in middle school social studies textbooks
- Tez No: 1016415
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLKÜ YANCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Demokrasi, Democracy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında okutulan ortaokul 5, 6 ve 7. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitaplarında demokrasi eğitiminin nasıl yer aldığını incelemektir. Demokrasi eğitimi; hak, özgürlük, eşitlik, adalet, katılım, çoğulculuk, sorumluluk, hukukun üstünlüğü ve aktif vatandaşlık gibi boyutlarıyla öğrencilerin demokratik yaşam kültürü geliştirmesinde önemli bir yere sahiptir. Araştırmada 5, 6 ve 7. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitaplarında demokrasi eğitimiyle ilişkili kavram, değer ve becerilerin metin, görsel ve etkinlik boyutlarında nasıl sunulduğu analiz edilmiştir. Çalışma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında doküman incelemesi yöntemiyle yürütülmüş; veriler içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Araştırmada demokrasi eğitimi; demokratik değerler ve ilkeler, demokratik süreçler ve kurumlar, aktif vatandaşlık ve katılım, yaşam biçimi olarak demokrasi ile demokrasinin tarihsel gelişimi ve tehditleri kategorileri çerçevesinde ele alınmıştır. Elde edilen bulguların, Sosyal Bilgiler ders kitaplarında demokrasi eğitiminin mevcut görünümünü ortaya koyarak ders kitabı hazırlama süreçlerine, öğretmen uygulamalarına ve demokrasi eğitimi alanındaki yeni araştırmalara katkı sağlaması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine how democracy education is presented in the 5th, 6th, and 7th grade Social Studies textbooks used in the 2024-2025 academic year. Democracy education has an important role in helping students develop a democratic life culture through dimensions such as rights, freedom, equality, justice, participation, pluralism, responsibility, rule of law, and active citizenship. In the study, the concepts, values, and skills related to democracy education in the 5th, 6th, and 7th grade Social Studies textbooks were analyzed in terms of texts, visuals, and activities. The study was conducted within the scope of qualitative research using document analysis method, and the data were analyzed through content analysis. Democracy education was examined under the categories of democratic values and principles, democratic processes and institutions, active citizenship and participation, democracy as a way of life, and the historical development and threats of democracy. The findings are expected to contribute to revealing the current representation of democracy education in Social Studies textbooks and to provide insights for textbook preparation processes, classroom practices, and future research on democracy education.
Benzer Tezler
- Suriyeli sığınmacı sekizinci sınıf öğrencilerin demokrasiye yönelik bazı temel kavramlara ilişkin algılarının incelenmesi
An examination of the perception of grade eight Syrian refugee students about same basic concept related to democracy
ZELİHA OLAM GEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimAdıyaman Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL HAKAN AKGÜN
- Sosyal bilgiler öğretmenlerinin sosyal adalet algı ve deneyimleri
Social studies teachers' social justice perceptions and experiences
SERCAN BURSA
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAnadolu Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARİFE FİGEN ERSOY
- Farklılıklara saygı değerinin sosyal bilgiler eğitimine yansıması: 2023 ve 2024 öğretim programları ile ortaokul ders kitaplarının incelenmesi
Reflections of the value of respect for differences in social studies education: An analysis of the 2023 and 2024 curricula and secondary school textbooks
TAYYİBE NUR ÖNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERCAN BURSA
- Ortaokul ders kitaplarındaki değerlerin göstergebilimsel açıdan incelenmesi
Analyse of values in textbooks of secondary schools by semi̇oti̇cal vi̇ew
ÜBEYDULLAH PİLATİN
Doktora
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimDicle ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BEHÇET ORAL
- Sosyal bilgiler ders kitaplarında görsel-metin ilişkisi
The relationship between visual-text in social studies coursebooks
AYŞE ACUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimUşak ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF İNEL