Babürlüler döneminde Bengal
Bengal in the Mughals period
- Tez No: 1016466
- Danışmanlar: PROF. DR. NESLİHAN DURAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Asya, Babürlü Devleti, Bengal bölgesi, Hindistan, Asia, Babur State, Bengal region, India
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Himalaya Dağları'ndan Hint Okyanusu kıyılarına kadar uzanan geniş coğrafyası, verimli nehir havzaları ve stratejik konumuyla tarih boyunca Asya'nın en önemli medeniyet merkezlerinden biri olan Hindistan, sahip olduğu coğrafî özelliklere ek olarak köklü bir medeniyet birikimini de hafızasında barındırmaktadır. Hindistan'ın doğu sınırını teşkil eden Bengal ise söz konusu tarihsel hafızanın daimî olarak baş aktörlerinden biri olmuştur. Kuzey'de Himalaya etekleri, batısında Hindistan, doğusunda Burma ile sınırlanan Bengal, siyasî, askerî, dinî ve ticarî açıdan belirleyici öneme sahiptir. Bengal, tarihin hher safhasında Budizm, Hinduizm, İslâmiyet gibi farklı dinlerin yanısıra muhtelif inançlara sahip halkları bünyesinde barındırmıştır. Bengal'in çok kültürlü yapısı toplumsal, siyasî ve akerî açıdan kırılma noktalarına sahip gelişmelerin yaşanmasına sebep olmuştur. Tarihsel süreç içerisinde Hindistan'a hükmeden devletler açısından devamlı bir şekilde isyan potansiyeli barındıran Bengal, Ekber Şah tarafından 1576 tarihinde ele geçirilmiştir. Babürlü Devleti'nin Bengal'deki varlığını iki safhaya ayırmak mümkündür. İlk safha, Ekber Şah ve Cihangir Şah dönemlerini (1576-1628) kapsayan devlein Bengal'de hâkimiyetini kurma çabaları ve yerel güçler ile mücadelesi olarak sınırlandırılabilir. İkinci safha ise Şah Cihan ve Evrengzîb dönemlerinde Bengal'de kalıcı olma yönündeki teşkilatlanma çabalarıdır. Ekber Şah ve Cihangir Şah dönemlerinde Bengal askerî anlamda isyan ve istikrarsızlığın beşiği olurken Şah Cihan ve Evrengzîb'in Babürlü hükümdârlığı dönemlerinde Bengal'de malî ve idarî anlamda çok sayıda yenilik yapılmaya çalışılmıştır. Avrupalı Devletlerin özellikle XVIII. yüzyılda Bengaş'de varlıklarını iyice artırmaları, Babürlü Devleti'nin kurmaya çalıştığı otoriteyi derinden sarsan başlıca etmen olmuştur. Bir isyan bölgesi kimliğini her zaman bünyesinde barındıran Bengal, Babürlü Devleti idaresi boyunca bu özelliğini daima hissettirmiştir. İç ve dış karışıklıkları tetikleyen Avrupalı Devletlerin ticarî-emperyalist amaçları Bengal'deki Babürlü idaresinin sonunu getirmiştir. 1757 Plassey Savaşı, Bengal'deki Türk idaresini sona erdirirken İngilizler için önemli bir sömürge sahasına dönüşmüştür.
Özet (Çeviri)
India, extending from the Himalayan mountain ranges to the shores of the Indian Ocean, has throughout history been regarded as one of Asia's foremost centres of civilization owing to its vast geography, fertile river basins, and strategic location. In addition to these geographical advantages, India has also preserved within its historical memory a deeply rooted civilizational heritage. Bengal, constituting the eastern frontier of India, emerged as one of the principal actors in this enduring historical legacy. Bordered by the Himalayan foothills in the north, India in the west, and Burma in the east, Bengal possessed considerable strategic importance in political, military, religious, and commercial terms. Bengal has, throughout every phase of its history, accommodated peoples belonging to diverse religious traditions and belief systems, including Buddhism, Hinduism, and Islam. The multicultural structure of Bengal gave rise to significant political, social, and military transformations marked by numerous turning points. Owing to its persistent potential for rebellion, Bengal long remained a challenging region for the states that sought to dominate India. The region was eventually conquered by Akbar Shah in 1576. The presence of the Mughal Empire in Bengal may be examined in two distinct phases. The first phase, covering the reigns of Akbar and Jahangir Shah (1576–1628), can be characterized as a period during which the Mughal administration attempted to establish its authority in Bengal while struggling against local powers. The second phase corresponds to the reigns of Shah Jahan and Aurangzeb, during which efforts were directed toward institutional consolidation and the establishment of a more permanent Mughal presence in the region. While Bengal became a centre of military unrest and political instability during the reigns of Akbar and Jahangir, the periods of Shah Jahan and Aurangzeb witnessed numerous fiscal and administrative reforms aimed at strengthening Mughal governance in the province. Nevertheless, the growing presence of European powers in Bengal, particularly during the eighteenth century, emerged as one of the principal factors undermining the authority that the Mughal Empire sought to establish in the region.
Benzer Tezler
- Bâbürlüler döneminde Bengal'in İslamlaşması (1526-1858)
Islamization of Bengal during the Mughal period (1526-1858)
ABDUR RAHMAN FUAD
Doktora
Türkçe
2024
TarihAtatürk Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN GÜRBÜZ
- Babürlüler döneminde salgın hastalıklar ve tedavi yöntemleri
Epidemic diseases and treatment methods in the Baburids period
BARIŞ BOZ
- Nadir Şah döneminde Afşarlıların Babürlüler ve Türkistan Hanlıkları ile ilişkileri (1736-1747)
Relations of Afsharids with Mughals and Turkestan Khanates during the Nader Shah Period (1736-1747)
UMUT KIRCA
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
TarihMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLYAS KEMALOĞLU
- Avrupalı seyyahların gözünden Babürlü Sultanı Cihangir döneminde içtimâî hayat
Social life in Baburid emperor Jahangir's Period according to European travellers
YAKUP ASLAN
- Babürlüler yükseliş dönemi başvuru kaynaklarından Fetâvâ-yı Hindiyye'nin incelenmesi
Examining the Fatawa-yi Hindiyye, one of the reference sources of the Mughal ascension period
ALİOSMAN DAĞLI
Doktora
Türkçe
2023
Dinİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP CİCİ