Zekeriyya el-Kandehlevî'nin el-Ebvâb ve't-Terâcim adlı eserindeki hadisçiliği
Zekariyya al-Kandehlavi's hadithism in her work al-Abvâb wa al-Tarâjim
- Tez No: 1016549
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYİT AVCI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Hadis, Terâcim, Kandehlevî, Sahîh-i Buhârî, Rivayet, Ḥadīth, Tarājim, Kandahlawī, al-Bukhārī, Ṣaḥīḥ, Narration
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hadis Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Buhârî'nin el-Câmiu's-sahîh adlı eseri üzerine çok sayıda çalışma yapılmıştır. Eserde yer alan hadislerin diğer kaynaklardaki rivayetlerden daha sahih kabul edilmesinin yanı sıra, terâcim denilen bab başlıklarında verilen mesajlar kitabın büyük bir ilgi görmesine sebep olmuştur. Sahîh-i Buhârî ile ilgili çok sayıda şerh kaleme alındığı gibi, yalnızca Buhârî'nin terâcimini konu edinen müstakil çalışmalar da telif edilmiştir. Bu eserler içinde, Zekeriyya el-Kandehlevî tarafından kaleme alınan el-Ebvâb ve't-terâcim adlı çalışma bu silsilenin son halkalarından biridir. Önceki âlimlerin metodlarından yararlanmış olan müellif, el-Câmiʿu's-sahîh'teki bütün bab başlıklarını yetmiş madde hâlinde düzenleyerek çalışmasını sistematik bir yapıya kavuşturmuştur. Zikredilen bu özelliklerinin yanı sıra, müstakil ve aynı zamanda çağdaş bir telif olması sebebiyle Kandehlevî'nin mezkûr eseri çalışmamıza konu edinilmiştir. Çalışma giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Girişte araştırmanın konusu, yöntemi, sınırları ve kaynakları hakkında bilgi verilmiş, ardından Kandehlevî'nin hayatı ve ilmî kişiliği ele alınmış, telif ettiği eserlerin listesi verilmiş ve bunlardan bir kısmı hakkında kısa bilgiler sunulmuştur. Kandehlevî'nin hadisçiliğinin ele alındığı birinci bölümde; müellifin hadis ilimleriyle ilgili kaleme aldığı eserlerin listesi verilmiş, temel hadis kaynakları üzerine yazdığı şerhler ayrıntılı biçimde incelenmiş, ardından diğer telifleri hakkında bilgi verilmiştir. Müellifin hadis icazeti verdiği talebeleri, hadis icazet ve isnadları ile onun Sahîh-i Buhârî algısı da bu bölümde ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Kandehlevî'nin Buhârî'nin terâcimine dair çalışması ve eserinde takip ettiği yöntem analiz edilmiştir. Bu çerçevede terâcim geleneği ile Buhârî'nin terâcimi üzerine yapılan çalışmalara değinilmiş, el-Ebvâb ve't-terâcim; yapısal özellikleri, yöntemi ve kaynakları açısından tanıtılmıştır. Buhârî'nin, bab başlıklarında takip ettiği yöntem; dört ana başlık altında ele alınmış, müellifin zikrettiği temel ilkeler, ilgili başlıklar altında incelenmiş ve verilen örnekler aracılığıyla her birinin okuyucu tarafından anlaşılması amaçlanmıştır. Böylece müellifin bakış açısından el-Câmiʿu's-sahîh'te yer alan yaklaşık dört bin bab başlığındaki yöntemin tespit edilmesine gayret edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Numerous studies have been conducted on al-Bukhārī's al-Jāmiʿ al-Ṣaḥīḥ. In addition to the fact that the ḥadīths contained in the work are regarded as more authentic than narrations found in other sources, the messages conveyed through the chapter headings known as tarājim have also contributed significantly to the remarkable scholarly interest in the book. Accordingly, while many commentaries on Ṣaḥīḥ al-Bukhārī have been produced, independent studies devoted exclusively to al-Bukhārī's tarājim have likewise been authored. Among these works, al-Abwāb wa al-Tarājim, written by Zakariyyā al-Kandahlawī, represents one of the later links in this scholarly chain. Benefiting from the methods of earlier scholars, the author gave his work a systematic structure by arranging all the chapter headings in al-Jāmiʿ al-Ṣaḥīḥ into seventy principles. In addition to these characteristics, the work has been selected as the subject of this study because it is both an independent and a contemporary contribution. The study consists of an introduction and two chapters. The introduction presents the subject, methodology, scope, and sources of the research, followed by an account of Kandahlawī's life, scholarly personality, and a list of his writings, some of which are briefly introduced. The first chapter examines his contribution to ḥadīth scholarship by listing his works on ḥadīth sciences, analyzing in detail his commentaries on major ḥadīth sources, and providing information on his other writings. This chapter also addresses the students to whom he granted ḥadīth ijāzah, his transmission authorizations and isnāds, as well as his understanding of Ṣaḥīḥ al-Bukhārī. The second chapter analyzes Kandahlawī's study on al-Bukhārī's tarājim and the method he employed. In this context, the tarājim tradition and previous studies on al-Bukhārī's chapter headings are discussed, and al-Abwāb wa al-Tarājim is introduced in terms of its structural features, methodology, and sources. Al-Bukhārī's method in formulating chapter headings is examined under four principal headings. The main principles identified by the author are analyzed with illustrative examples to facilitate comprehension. Thus, the study seeks to determine, from the author's perspective, the method underlying approximately four thousand chapter headings in al-Jāmiʿ al-Ṣaḥīḥ.
Benzer Tezler
- Muhammed Zekeriyyâ Kandehlevî'nin Evcezü'l-Mesâlik İlâ Muvatta'i Mâlik eseri bağlamında hadis tenkitçiliği
Hadith criticism in the context of Muhammad Zakariyya Kandahlawi's Awjaz al-Masalik Ila Muwatta Malik
MUHAMMED CUMA VAHİD
Doktora
Türkçe
2025
DinÇukurova ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMET YILMAZ
- Zekeriyyâ El-Ensârî 'nin“El-Matlâ Şerhû'l İsâgûcî”adlı eserinin tahkik ve tercümesi
The review and translation of the work“Al-Matlā Şerhû'l İsāghūjī”by Zakariyyā Al-Anṣārī'
MEYSA AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
FelsefeYalova ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET TAHİR YAREN
- Zekeriyya el-Ensari'nin Fethu'l-Vehhab Bişerhi Menheci't-Tullâb adlı kitabının Kitabu'l-Bûyû'dan Kitabu'l-Ferâiz'e kadar olan kısmının tahkiki
Editing the Section from Buyū' Chapter to Farāīḍ Chapter of Fatḥul Wahāb Bisharḥī Manhaji al-Tullāb book by Zakaria al-Ansarī
YUSUP ATAEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET EFE
- Zekeriyyâ el-Ensârî'nin Esne'l-Metâlib adlı eserinde aile hukuku ile ilgili kaideler
The maxims of family law in Zakariyya al-Ansari's work Asna'l-Matalib
ZIRYAN MOHAMMED PIRAKA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HUZEYFE ÇEKER
- Zekeriyya el-Ensâri' nin Esne'l-metâlib adlı eserinde fikhî kâideler (Muâmelât bölümü)
القواعد الفقهية في كتاب آسنى المطالب للشيخ زكريا الأنصاري (قسم المعاملات)
OMAR ABDULMEED AHMED AHMED
Yüksek Lisans
Arapça
2023
DinBingöl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL NARİN