Emotional divorce in Türkiye: A constructivist grounded theory study
Türkiye'de duygusal boşanma: Yapılandırmacı gömülü kuram çalışması
- Tez No: 1016671
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEYNEP SÜMER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Aile danışmanlığı, Boşanma, Evlilik, Psikolojik danışma ve rehberlik, Family counseling, Divorce, Marriage, Psychological counseling and guidance
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Türkiye'de evlilik bağlamında duygusal boşanmayı açıklayan bir gömülü teori geliştirmeyi amaçlamaktadır. Duygusal boşanma, yalnızca evlilik doyumsuzluğu olarak değil, sürmekte olan evlilikler içerisinde bir arada var olan duygusal, ilişkisel, kültürel ve benlikle ilişkili deneyimler tarafından şekillenen çok boyutlu bir ilişkisel olgu olarak kavramsallaştırılmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, yapılandırmacı gömülü teori metodolojisi kullanılarak yürütülmüştür. Araştırma, Ankara'da yaşayan 5 çift terapisti, 6 boşanmış birey ve 8 evli birey olmak üzere toplam 19 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler çevrim içi nitel görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Görüşmelerin ardından veriler, yapılandırmacı gömülü teorinin ilkeleri doğrultusunda MAXQDA programı kullanılarak analiz edilmiş; veri toplama ve veri analizi süreçleri araştırma boyunca eşzamanlı olarak sürdürülmüştür. Analizler sonucunda birbiriyle ilişkili yedi kuramsal yapı geliştirilmiştir: Evliliğin duygusal anlam sistemi, erotik geri çekilme, gerilim alanı, ilişkisel güvencesizlik, ilişkisel kapanma, kültürel tutunma paradoksu ve benliğin yeniden inşası. Bu yapılar birlikte ele alındığında, duygusal boşanma sürmekte olan evliliklerde ortaya çıkan duygusal kopuklukla karakterize edilen, çok boyutlu bir ilişkisel olgu olarak açıklanmaktadır. Bulgular, evlilik ilişkisinin devam etmesine rağmen duygusal, ilişkisel, kültürel ve benlikle ilişkili deneyimlerin kesişiminin duygusal boşanmayı nasıl şekillendirdiğini ve sürdürdüğünü ortaya koymaktadır. Araştırma, duygusal boşanmanın Türk sosyokültürel bağlamında anlaşılmasına katkı sunmaktadır. Bulgular doğrultusunda uygulamaya yönelik çıkarımlar ve gelecekteki araştırmalara ilişkin öneriler tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aims to develop a grounded theory that explains emotional divorce within the context of marriage in Türkiye. Emotional divorce was conceptualized not merely as marital dissatisfaction, but as a multidimensional relational phenomenon shaped by emotional, relational, cultural, and self-related experiences that coexist within ongoing marriages. To this end, the study was conducted using the constructivist grounded theory methodology. The research was carried out with participants living in Ankara, Türkiye, including 5 couple therapists, 6 divorced individuals, and 8 married individuals. Data were collected through online qualitative interviews. Following the interviews, the data were analyzed using MAXQDA in accordance with the principles of constructivist grounded theory, and data collection and analysis proceeded simultaneously throughout the study. As a result of the analyses, seven interrelated theoretical constructs were generated: The emotional meaning system of marriage, erotic disengagement, tensionscape, relational precarity, relational shutdown, the cultural anchoring paradox, and reconstructing the self. Collectively, these constructs explain emotional divorce as a multidimensional relational phenomenon characterized by emotional disconnection within ongoing marriages. The findings demonstrate how emotional, relational, cultural, and self-related experiences intersect to shape and sustain emotional divorce despite the continuation of the marital relationship. The study contributes to the understanding of emotional divorce in the Turkish sociocultural context. Practical implications and suggestions for future research were discussed in light of the findings.
Benzer Tezler
- Boşanma deneyimi olan bireylerin psikolojik dayanıklılıkları, bilişsel çarpıtmaları ve işlevsel olmayan tutumları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Examining the relationships among psychological resilience, cognitive distortions and dysfunctional attitudes in individuals who have experienced divorce
BÜŞRA ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEVENT KURT
- Migration of high-qualified Turkish women from Türkiye: Deskilling & new opportunities
Türkiye'den göç etmiş yüksek nitelikli kadınlar: Niteliksizleşme ve yeni fırsatlar
AKİFE ALAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
SosyolojiBoğaziçi ÜniversitesiSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜLENT KÜÇÜK
DOÇ. DR. AYLA DENİZ
- Şiddet içeren boşanma davalarına ilişkin yargıtay kararlarının incelenmesi
Examination of supreme court decision regarding violance-based divorce cases
FERİDE BÜŞRA EKİNCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Hukukİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ EKİM ÇEVİK
- Vardiyalı ve nöbet usulü çalışmanın aile yaşamı üzerinde etkisi: Sağlık sektörü örneği
The impact of shift-based work and on-call duty on family life: The case of the healthcare sector
AYŞE AKSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Ticaret ÜniversitesiAile Danışmanlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. HANİFİ PARLAR
- Manevi bağlamda aile içi iletişimde kadının psiko-sosyal zorluklarla başa çıkma yöntemleri: Tekirdağ örneği
Methods of coping with psycho-social difficulties of women in domestic communication in a spiritual context: The case of Tekirdağ
ERVA KALBURCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sosyal HizmetTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiKadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKMEN KANTAR