Bedelsiz Sermaye Artırımının Hisse Senedi Performansı Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi
An Analysis of the Impact of Bonus Share Issuance on Stock Performance
- Tez No: 1016734
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI ÖZTOPCU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Borsa, Borsa işlemleri, Borsa İstanbul, Davranışsal ekonomi, Davranışsal finans, Sermaye Piyasası Kanunu, Sermaye Piyasası Kurulu, Sermaye artırımı, Sermaye piyasası, Sermaye piyasası araçları, Stock exchange, Transaction on an exchange, İstanbul Stock Exchange, Behavioral economics, Behavioral finance, Capital Market Law, Capital Market Board, Capital increase, Capital market, Capital markets instruments
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Maltepe Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, Borsa İstanbul'da gerçekleştirilen bedelsiz sermaye artırımlarının hisse senedi performansı üzerindeki etkisi davranışsal finans perspektifi çerçevesinde incelenmiştir. Geleneksel finans teorisine göre bedelsiz sermaye artırımları şirketin özsermaye yapısında muhasebesel bir düzenleme niteliği taşımakta ve firma değerinde reel bir değişim yaratmamaktadır. Etkin Piyasa Hipotezi kapsamında bu tür duyuruların kalıcı ve sistematik fiyat etkisi oluşturmaması beklenmektedir. Bununla birlikte, özellikle gelişmekte olan piyasalarda gözlenen fiyat hareketleri, yatırımcıların karar süreçlerinde bilişsel yanlılıkların ve psikolojik eğilimlerin etkili olabileceğini düşündürmektedir. Davranışsal finans yaklaşımı, yatırımcıların her zaman tam rasyonel davranmadığını; temsililik yanlılığı, aşırı güven, sürü davranışı ve sınırlı dikkat gibi bilişsel faktörlerin fiyat oluşum sürecinde rol oynayabildiğini ileri sürmektedir. Bedelsiz sermaye artırımlarının nominal pay sayısını artırmasına rağmen firma değerinde doğrudan bir değişim yaratmaması, yatırımcıların algı düzeyinde bir“değer artışı”hissi oluşturabilmektedir. Bu durum, özellikle bilgi asimetrisinin yüksek olduğu ortamlarda fiyat tepkilerinin psikolojik temellerle şekillenebileceğine işaret etmektedir. Çalışmada karma yöntem yaklaşımı benimsenmiştir. Nitel bulgular bölümünde yarı yapılandırılmış mülakat yöntemi kullanılarak 10'u nitelikli, 10'u nitelikli olmayan olmak üzere toplam 20 yatırımcı ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler MAXQDA 24 programı aracılığıyla analiz edilmiş ve toplam 331 veri kodu elde edilmiştir. Nitelikli yatırımcılara ait 197 kod 13 ana tema altında, nitelikli olmayan yatırımcılara ait 134 kod ise 9 ana tema altında toplanmıştır. Bulgular, yatırımcı grupları arasında bedelsiz sermaye artırımlarına ilişkin algı ve karar mekanizmalarının belirgin biçimde farklılaştığını; özellikle nitelikli olmayan yatırımcıların nominal artışı şirket değer artışı ile özdeşleştirme eğiliminde olduklarını göstermektedir. Nicel analiz bölümünde ise 2022–2024 döneminde BİST100 endeksinde yer alan ve bedelsiz sermaye artırımı gerçekleştiren şirketler incelenmiştir. Olay çalışması yöntemi kullanılarak duyuru günü (t=0), duyuru sonrası ilk iki iş günü ile duyuru tarihinden 20 iş günü öncesi ve 20 iş günü sonrasındaki fiyat verileri üzerinden anormal getiriler (AR), ortalama anormal getiriler (AAR) ve kümülatif ortalama anormal getiriler (CAAR) hesaplanmıştır. Bulgular, bedelsiz sermaye artırımı duyurularının özellikle kısa vadede istatistiksel olarak anlamlı fiyat tepkileri oluşturabildiğini ortaya koymaktadır. Nitel ve nicel bulgular birlikte değerlendirildiğinde, bedelsiz sermaye artırımlarının piyasa etkisinin yalnızca rasyonel beklentilerle açıklanamayacağı; yatırımcı algısı ve davranışsal eğilimlerin fiyatlama sürecinde belirleyici rol oynayabildiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, gelişmekte olan bir piyasada davranışsal finans kuramını ampirik ve nitel kanıtlarla destekleyerek literatüre bütüncül bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the effect of bonus share issuances conducted on Borsa İstanbul on stock performance through the lens of behavioral finance. According to conventional financial theory, bonus share issuances represent an accounting adjustment to a firm's equity structure and do not generate any real change in firm value. Within the framework of the Efficient Market Hypothesis, such announcements are not expected to produce permanent or systematic price effects. Nevertheless, price movements observed particularly in emerging markets suggest that cognitive biases and psychological tendencies may play a significant role in investors' decision-making processes. The behavioral finance perspective posits that investors do not always act in a fully rational manner, and that cognitive factors such as representativeness bias, overconfidence, herd behavior, and limited attention may influence the price formation process. Although bonus share issuances increase the nominal number of shares without directly altering firm value, they may generate a perceived sense of“value appreciation”at the investor level. This phenomenon indicates that price reactions may be shaped by psychological underpinnings, particularly in environments characterized by high information asymmetry. The study adopts a mixed-methods research design. In the qualitative findings section, semi-structured interviews were conducted with a total of 20 investors — 10 qualified and 10 non-qualified — and the data were analyzed using MAXQDA 24 software, yielding 331 data codes in total. The 197 codes attributed to qualified investors were grouped under 13 main themes, while the 134 codes attributed to non-qualified investors were organized under 9 main themes. The findings indicate that the perceptions and decision-making mechanisms regarding bonus share issuances differ markedly between investor groups; non-qualified investors, in particular, tend to conflate nominal share increases with an actual appreciation in firm value. In the quantitative analysis section, firms listed on the BIST 100 index that conducted bonus share issuances during the 2022–2024 period were examined. Using the event study methodology, abnormal returns (AR), average abnormal returns (AAR), and cumulative average abnormal returns (CAAR) were calculated based on price data for the announcement date (t=0), the first two trading days following the announcement, and a window spanning 20 trading days before and after the announcement date. The findings reveal that bonus share issuance announcements can generate statistically significant price reactions, particularly in the short term. When the qualitative and quantitative findings are evaluated jointly, it is concluded that the market impact of bonus share issuances cannot be explained solely by rational expectations, and that investor perception and behavioral tendencies may play a determining role in the pricing process. By supporting behavioral finance theory with both empirical and qualitative evidence in the context of an emerging market, this study offers a comprehensive contribution to the existing literature.
Benzer Tezler
- Embedded information content in bonus and rights issue announcements for selected stock exchange markets
Seçilmiş hisse senedi piyasaları için bedelsiz ve bedelli sermaye artırım duyurularındaki saklı bilgi içeriği
MURAT IŞIKER
- Obligation convertibles en action: I'evaluation et I'application
Hisse senedi ile değiştirilebilir tahvillerin değerlemesi ve uygulanabilirlikleri
CEYDA HATIRNAZ
Yüksek Lisans
Fransızca
2002
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGalatasaray ÜniversitesiPROF. DR. ETHEM TOLGA
- İMKB`de sermaye artırımı yapan şirketlerin uzun dönemli performanslarının incelenmesi
Analysing long-run stock performance of fitms issuing seasoned equity offerings in Istanbul Stock Exchange
MAHMUT EREN
- Market reaction to rights offering announcements in The Turkish Stock Market
Türk Hisse Senedi Piyasası?nda rüçhan hakkı kullanımı duyurularında oluşan piyasa tepkisi
METE TEPE
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
İşletmeOrta Doğu Teknik ÜniversitesiFinansal Matematik Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
YRD. DOÇ. DR. SEZA DANIŞOĞLU
- Sermaye artırımı duyurularının Borsa İstanbul'da işlem gören şirketlerin hisse senedi getirisi üzerine etkisi
The effect of capital increase announcements on stock returns of companies listed on Borsa İstanbul
MEHMET AYDINLI
Doktora
Türkçe
2025
MaliyeBaşkent ÜniversitesiUluslararası Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ONUR SUNAL