Şu'be'nin Âsım'dan rivayetinin tefsire etkisi (Er-Ravzu'l-Bâsim manzumesi örneği)
The impact of the Shu'bah narration from 'Asim on Qur'anic exegesis (The systematic poem“Al-Rawd al-Basim”as a case study)
- Tez No: 1017488
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULGHAFOUR ALSAYADY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Kıraat, Tefsir, Reading, Commentary
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mardin Artuklu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tefsir Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, İslam dünyasında yaygın olan iki rivayet (Asım kıraatinin Şu'be ve Hafs rivayetleri) arasındaki farklılıkların mahiyetini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, bu farklılıkların anlamsal ve tefsir açısından etkilerini tespit etmeyi, kıraatler arasında çelişki veya zıtlık olduğu vechindeki yanlış algıların ötesinde, Kur'an'ı anlama ufuklarını genişletmedeki rolünü vurgulamayı hedeflemektedir. Tez çalışması; giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş kısmında; araştırmanın önemi, seçilme nedenleri, amaçları, temel problemi, yöntemi, önceki çalışmalar, karşılaşılan zorluklar, kapsamı ve çalışma planı ele alınmıştır. Birinci bölüm iki ana başlıktan oluşmaktadır. İlk başlıkta; Kur'an-ı Kerim'in tanımı, kendine has terimleri olan bir ilim olarak kıraat ilminin tanımı ve ikisi arasındaki ilişki ele alınmıştır. Devamında kıraat ilminin tarihsel süreçteki ortaya çıkışı ve gelişimi incelenmiş ve makbul kıraatin şartları üzerinde durulmuştur. İkinci başlıkta ise; âlimlerin“Yedi Harf”(el-Ahrufü's-Seb'a) kavramının anlamı hakkındaki ihtilafları ile bu görüşler arasından tercih edilen olanın beyanı ve Kur'an'ın yedi harf üzerine indirilmesindeki ilahi hikmet izah edilmiştir. Ayrıca yedi harf ile kıraatler arasındaki farka dair âlimlerin tercih edilen görüşlerine değinilmiş; kıraat farklılıklarının nedenleri,“kıraat, rivayet ve tarik”kavramları arasındaki farklar ile kıraat türleri açıklanmıştır. İkinci bölüm ise çalışmanın uygulama kısmını kapsamaktadır. Bu bölümde; Şu'be ve Hafs rivayetleri arasındaki farklılık arz eden örnek metinler üzerinde durulmuştur. Bu farklılıkların, tefsir ve kıraat imamlarının görüşlerine dayanılarak tefsirî anlamın yönlendirilmesindeki etkileri analiz edilmiştir. Bu inceleme Bakara suresinden başlayıp Nâs suresine kadar devam eden sekiz başlık altında dağıtılmıştır. Sonuç kısmı ise araştırmanın ulaştığı en önemli bulguları ve önerileri içermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to clarify the nature of the differences between two prevalent narrations in the Islamic world (Shu'bah and Hafs from 'Asim), reveal their semantic and exegetical impact, and highlight their role in broadening the horizons of Qur'anic understanding—away from the misconceptions that might presume contradiction or incompatibility between the variant readings. The thesis is divided into an introduction, two chapters, and a conclusion. The introduction addresses the importance of the research, reasons for its selection, its objectives, its central research problem, its methodology, previous studies, its challenges, its scope, and its structure. The first chapter consists of two sections. The first section discusses: the definition of the Noble Qur'an, the definition of the Science of Qira'at (Variant Readings) with its technical terms, the relationship between them, then presents the genesis and historical development of the Science of Qira'at, and discusses the pillars of an accepted reading. The second section addresses: the differing scholarly opinions on the meaning of the Seven Aḥruf (variant modes) and clarifies the preponderant view among them, explains the divine wisdom behind the revelation of the Qur'an in seven Aḥruf, mentions the preponderant scholarly opinion on the distinction between the Seven Aḥruf and the variant readings (Qira'at), the reason for differences in readings, the difference between a Reading (Qira'ah), a Narration (Riwayah), and a Transmission Path (Tariq), and clarifies the types of variant readings. The second chapter encompasses the applied aspect, focusing on studying examples of points of difference between the readings of Shu'bah and Hafs, and analyzing the impact of this difference on directing exegetical meaning, relying on the statements of the leading scholars of exegesis and readings. This analysis starts from Surah Al-Baqarah and concludes with Surah Al-Nas, distributed across eight sections. The conclusion contains the most important findings and recommendations reached by the research.
Benzer Tezler
- Ebû Bekr Şu'be B. Ayyâş (ö. 193/809) rivayeti ve tefsire etkisi
Abu Bakr Shu'be B. Ayyash (d.193/809) narrative and its influence to tafseer
HAŞEM YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinAksaray ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT AKKUŞ
- İmam Asım ravilerinden Ebu Bekir Şu-be ile Hafs b. Süleyman arasındaki ihtilaflı okuyuşların mukayesesi
A comparison of the disputed readings between Ebu Bekir Shu-be and Hafs B. süleyman from İmam Asim raviler
SEDAT KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
DinYüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. CEMİL KÜÇÜK
- Dûrî rivayetinin Hafs rivayeti ile karşılaştırılması
A comparison of Duri and Hafs narrations
MESUT YÜRÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
DinVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEMİL KÜÇÜK
- XVII. yüzyıl ikinci yarısında etkin bir Bani ailesi: Köprülüler
An efficient family of patronage in the second half of 17th century: Köprülüler
SULTAN MURAT TOPÇU
Doktora
Türkçe
2010
Sanat TarihiErciyes Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YILDIRAY ÖZBEK
- Particulate matter 2.5 – PM2.5 mapping using MODIS satellite data and multivariate non-linear regression analysis over Marmara Region – Turkey
MODIS uydu verileri ve çok değişkenli doğrusal olmayan regresyon analizi ile partiküler madde 2.5-PM2.5 haritasının Marmara Bölgesi-Türkiye için üretilmesi
MIDYAN ALDABASH
Doktora
İngilizce
2021
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİLİZ BEKTAŞ BALÇIK