Geri Dön

Tasarım temelli ve okul dışı fen öğretiminin 4. sınıf öğrencilerinin katılım, bilişsel esneklik ve akademik başarılarına etkisi: Karma yöntem araştırması

The effects of design-based and out-of-school science teaching on fourth-grade students' engagement, cognitive flexibility, and academic achievement: A mixed-methods study

PDF İndir

  1. Tez No: 1017788
  2. Yazar: ZUHAL BAŞPINAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. FİKRET KORUR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, ilkokul dördüncü sınıf Fen Bilimleri dersi 'Geçmişten Günümüze Aydınlatma Teknolojileri, Uygun Aydınlatma ve Işık Kirliliği' konularının tasarım temelli öğrenme (TTÖ), okul dışı öğrenme (ODÖ), okul dışında tasarım temelli öğrenme (ODTTÖ) ve öğretim programındaki yöntemler (ÖPY) işlenmesinin; öğrencilerin derse katılım, bilişsel esneklik ve akademik başarıları üzerindeki etkilerini incelemeyi ve bu süreçlerin öğrenci ve öğretmenler tarafından nasıl deneyimlendiğini bütüncül bir bakış açısıyla açıklamayı amaçlamaktadır. Araştırma 2023-2024 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde, Isparta il merkezinde yer alan üç devlet ilkokulunun 12 şubesinde öğrenim gören öğrenciler ile yürütülmüştür. Araştırmanın yürütüldüğü ilkokullar tasarım ve okul dışı etkinlikleri yürütmek için sınıf ve öğrenci uygunluklarını onaylayan araştırma için gönüllü olan öğretmenlerin çalıştığı okullardan seçilmiştir. İl Milli Eğitim Müdürlüğünden bu okullar için izin alınmıştır. Araştırma, nicel ve nitel yöntemlerin bir arada kullanıldığı karma araştırma yöntem modellerinden olan sıralı karma desen ile yürütülmüştür. Nicel araştırma verileri, deney ve kontrol gruplu ön test ve son test uygulamalı yarı deneysel desen ile nitel araştırma verileri ise yarı yapılandırılmış öğretmen-öğrenci görüşme formları ile gezi-gözlem formlarından elde edilmiştir. Deneysel araştırma toplam 302 öğrenci ile nitel görüşmeler ise toplam 11 öğrenci ve 7 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada kullanılan öğretim yöntemiyle yapılan uygulamalarının her bir aşaması araştırmacı tarafından planlanmış ve hazırlanan kılavuzlar ile sistematik bilgilendirmeler yapılarak gerekli formlar dağıtılmıştır. Araştırmanın nicel yöntem kısmı için yapılan MANCOVA analizi sonucunda, ön testler kontrol altında tutulduğunda son testlerin birlikte incelenmesiyle öğretim yöntemleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar olduğu belirlenmiştir (p<0,05). İkili karşılaştırma analizlerinde; , ÖPY ile TTÖ, ODÖ ve ODTTÖ arasında tüm deney grupları lehine öğrencilerin son test başarı puanları arasında anlamlı fark olduğu bulunmuştur. Bilişsel eskneklik ölçeği son test puanı için TTÖ, ODÖ, ODTTÖ ve ÖPY arasında okul dışı öğrenme grupları lehine anlamlı farklar elde edilmiştir. Katılım ölçeği son test puanları için TTÖ, ODTTÖ ile ÖPY arasında tasarım temelli grup lehine ve ODÖ, ODTTÖ ile ÖPY arasında okul dışı öğrenme grupları lehine istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiştir. Nitel bulgularda ise disiplinler arası aktarım, bağlam temelli bilişsel esneklik, özdüzenleyici transfer becerisi, üstbilişsel katılım, aktif katılım, anlamlı öğrenme ve aktif öğrenme temaları elde edilmiş ve nicel bulguların açıklanması, genişletilerek derinlemesine çözümlenmesi amaçlanmıştır. Açıklayıcı sıralı karma desene bağlı olarak TTÖ, ODÖ, ODTTÖ yöntemlerinin akademik başarı üzerindeki nicel etkileri nitel görüşmelerle de desteklenmiştir. Araştırmada bilişsel esneklik ve katılım yönünden TTÖ ve ODÖ yöntemlerinin yüksek düzeyde anlamlı etkilerinin ortaya koyulduğu görülmüştür.

Özet (Çeviri)

This study aims to examine the effects of teaching the fourth-grade primary school Science course topics“Lighting Technologies from Past to Present,”“Appropriate Lighting”and“Light Pollution”through design-based learning (DBL), out-of-school learning (OSL), design-based learning in out-of-school contexts (DBL-OSL), and curriculum-based instructional methods (CBI) on students' engagement, cognitive flexibility, and academic achievement, and to provide a holistic explanation of how these processes are experienced by students and teachers. The study was conducted during the spring semester of the 2023–2024 academic year with students enrolled in 12 classrooms across three public primary schools located in the city center of Isparta, Türkiye. The schools were selected from those where volunteer teachers confirmed the suitability of their classrooms and students for implementing design-based and out-of-school activities. Necessary permissions were obtained from the Provincial Directorate of National Education. The study was designed according to the sequential mixed methods design, in which both quantitative and qualitative approaches were employed. Quantitative data were collected using a quasi-experimental design with pre-test and post-test control groups, while qualitative data were obtained through semi-structured interview forms administered to teachers and students. The experimental phase included a total of 302 students, while qualitative interviews were conducted with 11 students and 7 teachers. All stages of the experimental implementation were planned by the researcher and carried out by teachers within a structured framework supported by instructional guides and systematic briefings. The results of the MANCOVA analysis indicated that, when pre-test scores were controlled, there were statistically significant differences among instructional methods based on the combined post-test scores. Pairwise comparisons revealed significant differences in favor of all experimental groups (DBL, OSL, and DBL-OSL) compared to the CBI group in terms of students' post-test academic achievement scores. For the post-test scores of the Cognitive Flexibility Scale for Children, significant differences were found in favor of the out-of-school learning groups. Regarding engagement, statistically significant differences were identified in favor of the design-based groups (DBL and DBL-OSL) compared to CBI, and in favor of the out-of-school learning groups (OSL and DBL-OSL) compared to CBI. Qualitative findings revealed themes such as interdisciplinary transfer, context-based cognitive flexibility, self-regulated transfer skills, metacognitive engagement, active participation, meaningful learning, and active learning. These themes were used to explain, elaborate, and deepen the quantitative findings. In line with the explanatory sequential mixed design, the quantitative effects of DBL, OSL, and DBL-OSL on academic achievement were supported by qualitative data. The findings demonstrated that DBL and OSL had significant effects on cognitive flexibility and engagement. Although the DBL-OSL method was particularly supported by teacher and student perspectives in qualitative findings, its quantitative results were interpreted in an integrated manner with the qualitative data.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1019954

    5. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri öğrenme deneyimlerinin geliştirilmesinde okul bahçesi uygulamasının incelenmesi

    An investigation of the effects of the school garden implementation on fifth-grade students' science learning experiences

    RAMAZAN ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NURİYE KOÇAK

  2. Tez No

    706891

    Sanal manipülatif kullanımının 7. sınıf cebirsel ifadeler ve denklem konusuna yönelik kavram yanılgılarını gidermede rolü

    The role of the use of virtual manipulatives in covering the misconceptions about grade 7 algebrary expressions and equations

    TUĞBA TEMÜR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    MatematikTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EYÜP SEVİMLİ

  3. Tez No

    780689

    Fen mühendislik ve girişimcilik uygulamaları eğitiminde 3B tasarım ve robotik destekli mühendislik tasarım süreçleri etkinliği: Kışlık lastik tasarlayalım

    3D design and robotic aided engineering design processes activity in science engineering and entrepreneurship applications education: Let's design the winter tire

    BAHADIR GÜLCÜ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CEZMİ ÜNAL

  4. Tez No

    310696

    İstanbul'da ?Çocuk dostu kent? için açık alanların planlama, tasarım ve yönetim ilkelerinin oluşturulması

    Establishing principles of planning, design and management of open spaces for a ?Child friendly city? in Istanbul

    OKŞAN TANDOĞAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik Üniversitesi

    Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NİLGÜN ERGUN

  5. Tez No

    944794

    Doğa temelli çevre eğitiminin öğretmen adaylarının çevresel kimliklerine ve pedagojik yeterliliklerine yansıması

    The impact of nature-based environmental education on pre-service teachers' environmental identity and pedagogical competence

    MERVE EKER ÇELEBİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve ÖğretimPamukkale Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FATMA TAŞKIN EKİCİ

Geri Dön