Üç boyutlu iç mekan perspektiflerinin yapay zeka araçlarıyla oryantalist tarzda tasarlanması
Designing three-dimensional interior perspectives in an orientalist style using artificial intelligence tools
- Tez No: 1017889
- Danışmanlar: PROF. DR. ZUHAL KAYNAKCI ELİNÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Mimari ve Dekorasyon, Interior Design and Decoration
- Anahtar Kelimeler: ChatGPT, Oryantalizm, ChatGPT, Orientalism
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde görsel üretmeye yarayan yapay zeka araçları; iç mimarlık, mimarlık gibi alanlarda yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Bu çalışmada İstanbul'da yer alan Osmanlı dönemi tarihi oryantalist yapılarının iç mekan analizi doğrultusunda yine yapay zeka araçları kullanılarak perspektif çizimden oryantalist render oluşturulmasını sağlayan sürdürülebilir bir metodoloji, altlık önerilmesi amaçlanmaktadır. Önerilen altlık tüm tasarımcılar ve özellikle bazı bölgelerde gösterişli iç mekan tasarımı pazarlaması için gittikçe artan talep karşısında kullanılabilir pratik bir yöntemdir. Çalışmanın materyal bölümünde Özdener (2010)'un oluşturmuş olduğu oryantalist yapı kategorizasyonunda yer alan Çırağan Sarayı, Şale Köşkü, Beylerbeyi Sarayı ve Yıldız Hamidiye Camisi'ne ait 42 adet iç mekan fotoğrafı, 3dsMax üzerindeki 5 yatak odası modeline ait 15 perspektif çizimi ve ChatGPT'den alınan prompt materyal olarak kullanılmaktadır. Metot bölümünde ChatGPT aracı ile oryantalist tarihi yapılarına ait iç mekan fotoğraflarının analiz edilmesi ve analiz sonucunda Stable Diffusion promptu üretilmesi; elde edilen prompt ile Stable Diffusion parametre ayarları kullanılarak 15 farklı perspektif çiziminden belirlenen teknik parametre ayarlarıyla perspektif korunarak oryantalist render üretilmesi ve renderlar üzerinde yetersiz kalan iç mimari detayların ChatGPT tarafından tespit edilmesi ile son ChatGPT revizyon görsellerin oluşturulması anlatılmaktadır. Bulgular bölümünde elde edilen prompt, içeriği ve Türkçe çevirisi verilmiştir. Perspektif çizim, Stable Diffusion renderı ve ChatGPT revizyon görsel çıktıları çizelge halinde sunulmaktadır. Elde edilen son oryantalist iç mekan görselleri incelenerek genel atmosferde oryantalizmi ve iç mekan elemanları üzerinde oryantalist özellikleri ne kadar doğru yansıttığı uzman görüşünde değerlendirilmiştir. Çalışmada yapay zeka araçları ile oluşturulan yöntem farklı konseptte iç mekan görsellerinin oluşturulmasına da ışık tutabilir. İç mimarlık alanındaki proje süreçlerine hızlı ve pratik bir bakış açısı getirebilir.
Özet (Çeviri)
Today, AI tools for generating visuals have become widely used in fields such as interior design and architecture. This study aims to propose a sustainable methodology and framework for creating orientalist renders from perspective drawings, using artificial intelligence tools, based on an analysis of the interior spaces of historical orientalist buildings from the Ottoman period located in Istanbul. The proposed framework is a practical method that can be used by all designers, and especially in response to the increasing demand for marketing opulent interior designs in certain regions. The materials section of the study includes 42 interior photographs of Çırağan Palace, Şale Pavilion, Beylerbeyi Palace, and Yıldız Hamidiye Mosque, which are categorized under Özdener's (2010) classification of Orientalist structures; 15 perspective drawings of 5 bedroom models created in 3ds Max, and prompts obtained from ChatGPT are used as source material. In the Methods section, the analysis of interior photographs of Orientalist historical structures using the ChatGPT tool and the generation of a Stable Diffusion prompt based on the analysis results; using the obtained prompt and Stable Diffusion parameter settings, Orientalist renders are produced while preserving the perspective based on the technical parameter settings determined from the 15 different perspective drawings; and the creation of final ChatGPT revision images by identifying insufficient interior architectural details on the renders using ChatGPT is described. The results section provides the prompt, its content, and its Turkish translation. Perspective drawing, Stable Diffusion render, and ChatGPT revision visual outputs are presented in a table. The resulting orientalist interior visuals were examined, and expert opinion evaluated how accurately they reflected orientalism in the overall atmosphere and orientalist characteristics in the interior elements. The method developed using artificial intelligence tools in this study can also shed light on the creation of interior visuals in different concepts. It can bring a quick and practical perspective to project processes in the field of interior architecture.
Benzer Tezler
- Urban resilience as a policy paradigm for sustainable urban planning and urban development: The case of Istanbul
Sürdürülebilir kent planlama ve kentsel kalkınma için bir politika paradigması olarak kentsel dayanıklılık: İstanbul örneği
ZEYNEP DENİZ YAMAN GALANTINI
Doktora
İngilizce
2018
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZİME TEZER
- Urban transformation as political and ideological intervention in space: A case study in Diyarbakır
Mekana politik ve ideolojik bir müdahale olarak kentsel dönüşüm: Diyarbakır örneği
DİREN TAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BARIŞ MÜCEN
- Miselyum tabanlı malzemenin dijital üretim yaklaşımıyla iç mekân tasarım bileşeni olarak kullanılması
Utilization of mycelium-based material as an interior design component through a digital fabrication approach
MÜGE ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesiİç Mimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORKAN ZEYNEL GÜZELCİ
- Edgar Allan Poe'nun dedektiflik öyküleri bağlamında kronotopik ve topoanalitik bir inceleme
A chronotopic and topoanalytic analysis of Edgar Allan Poe's detective stories
İREM ULUIŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELVAN ERKMEN
- Yapay zeka programları ve üç boyutlu çizim programlarıyla modellenen endüstriyel, fütüristik ve minimalist üsluptaki iç mekan tasarımlarının ergonomik ve estetik bağlamda kıyaslanması
Comparison of industrial, futuristic and minimalist style interior designs modeled with artificial intelligence programs and three-dimensional drawing programs in ergonomic and aesthetic context
DERYA COŞKUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İç Mimari ve DekorasyonNecmettin Erbakan Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ERGÜN HATIR