Geri Dön

On the arithmetic exceptionality of bivariate generalized chebyshev polynomials

İki değişkenli genelleştirilmiş çebişev polinomlarının aritmetik istisnailiği üzerine

  1. Tez No: 1018113
  2. Yazar: DERYA ACAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER KÜÇÜKSAKALLI
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Matematik, Mathematics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Matematik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Matematik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tezde, kök sistemleri ile ilişkilendirilen çok değişkenli polinom eşlemelerinin aritmetik özelliklerini, özellikle A_2 tipi iki değişkenli durum özelinde inceliyoruz. Weyl grubu etkisi altında değişmez kalan üstel toplamlar aracılığıyla oluşturulan bu eşlemeler, klasik tek değişkenli Chebyshev polinomlarının yüksek boyutlu genellemeleridir. Çalışmanın temel amacı, bu eşlemelerinin sonlu cisimler üzerindeki aritmetik istisnailiği incelemektir. Özellikle, iki değişkenli A_2 eşlemelerinin permütasyon özelliklerinin ayrıntılı bir analizini sunuyoruz. Yineleme bağıntılarını ve sabit nokta karakterizasyonunu kullanarak, bu eşlemelerin hangi koşullar altında F^2_p üzerinde permütasyon oluşturduklarını araştırıyoruz.

Özet (Çeviri)

In this thesis, we investigate the arithmetic properties of multivariate polynomial mappings associated with root systems, focusing primarily on the bivariate case arising from the A_2 root system. These mappings, constructed via exponential sums invariant under the Weyl group action, generalize the classical univariate Chebyshev polynomials to higher dimensions. The central objective is to examine their arithmetic exceptionality over finite fields. Specifically, we provide a detailed analysis of the permutation properties of the bivariate A_2 mappings. By utilizing the recurrence relations and the characterization of fixed points, we explore the conditions under which they induce permutations of F^2_p.

Benzer Tezler

  1. Computing generalized Chebyshev polynomials and associated finite field parametrizations

    Genelleştirilmiş Çebişev polinomlarının ve ilişkili sonlu cisim parametrizasyonlarının hesaplanması

    METİN AZMAZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    MatematikOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Matematik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖMER KÜÇÜKSAKALLI

  2. Hydrate risk screening with CPA-based thermodynamics and surrogate models

    CPA tabanlı termodinamik ve vekil modeller ile hidrat risk taraması

    DEVRİM BAŞAR HAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Petrol ve Doğal Gaz Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Petrol ve Doğal Gaz Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MURAT ÇINAR

  3. GPU-based parallel computing methods for constructing covering arrays

    GPU tabanlı paralel hesaplama yontemleri ile kapsayan diziler oluşturma

    HANEFİ MERCAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSabancı Üniversitesi

    Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. CEMAL YILMAZ

    YRD. DOÇ. DR. KAMER KAYA

  4. On the arithmetic of fibered surfaces

    Lifli yüzeylerin aritmetiği üzerine

    MUSTAFA DEVRİM KABA

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2011

    MatematikOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Matematik Bölümü

    PROF. DR. HURŞİT ÖNSİPER

  5. On the arithmetic of the selberg class S

    Selberg S sınıfının aritmetiği üzerine

    MİRAÇ CAN GÜRSOY

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    MatematikBoğaziçi Üniversitesi

    Matematik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KAZIM İLHAN İKEDA