1960 sonrası Türk resim sanatında yeni dışavurumcu otoportre üzerine bir inceleme
A study on the new expressionist self portrait in Turkish painting after 1960
- Tez No: 1018115
- Danışmanlar: PROF. DR. NURCAN PERDAHCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Ekspresyonizm, Neo-ekspresyonizm, Portre, Türk resim sanatı, Özportre, Expressionism, Neo-expressionism, Portrait, Turkish painting art, Self-portrait
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Altınbaş Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Plastik Sanatlar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Plastik Sanatlar Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dışavurumculuk akımı, 20. yüzyılın başlarında Avrupa'da başlayan ve sonrasında da etkileri devam eden bir akımdır. Sanatçılar dışavurumculukla aslında öz kavramını yakalamış, sadece görüneni değil yaşanılan süreçte hissedilen güçlü duyguları da yansıtmaya başlamışlardır. O dönem yaşanan savaşlar, kapitalizmin olumsuz etkileri, modern dünya yaşantısı ve insan ilişkileri sanatçıları dış dünyayı resmetmek yerine duygu ve düşüncelerini resmetmeye yöneltmiştir. Dışavurumcu sanatçılar, geleneksel sanat yerine imgelerin ön planda olduğu, çarpıcı renkler ve figürlerin deformasyona uğratıldığı öznel bir tarzı benimsemişlerdir. Dışavurumcu sanatçılar için duygularının resmini yapmak bir manzara veya model karşısında resim yapmaktan mühimdir. Doğayı değil hayattaki gerçek ve sert konuları dikkat çekici unsurlarla resmetmişlerdir. Figürlerin etrafındaki boşluk, çarpıcı kontras renkler, deforme edilmiş figürler ve çizgilerin özgür ritmi dışavurumcu eserlerin belirgin özelliklerindendir. Otoportreler sanatçıların eski zamanlardan günümüze kadar ulaşan ve gelecek zamanlara da ulaşacak olan suretlerinin resmidir. Sanatçılar kendilerini resmederek dönemin sanat anlayışı ve kendi üslupları hakkında bilgi verirler. Yapılan eserler çağlar ötesine taşınarak ve birbirlerine ışık tutarak yoluna devam etmektedirler. 20.yy sanat alanındaki değişme ve gelişmelerle otoportrelerde klasik resim kurallarının dışında birçok akımın da etkisiyle farklı tarzlarda otoportreler yapılmıştır. Bu çalışma Dışavurumculuğun Türk Resmindeki yansımalarının ve Yeni Dışavurumculuğun otoportreler üzerindeki etkilerinin bir incelemesidir. Türk resminde dışavurumcu etkilerle resmeden sanatçılar belirtilmiş ve eserleri incelenmiştir. Türk resmine dışavurumculuğun girişi, yurtdışına giden öğrencilerin dönüşü sonrasında gerçekleşmiştir. Osmanlı Döneminde başlayan ve Cumhuriyet Döneminde de devam eden yurtdışına öğrenci gönderimi uygulaması ile yurt dışına eğitim almaya giden Ali Avni Çelebi ve Zeki Kocamemi dışavurumcu eserler yaratmada öncü ve örnek isimler olmuşlardır. (Giray, 2009, s. 178) Şekil bozma, yeni bir mekân yaratma, dışavurumculukla anlatımı dikkat çekici kılma; dönem sanatçılarını etkilemiş, özgür ve yaratıcı tavırları ile Türk resminde cesur adımlar atmışlardır. Bu çalışma beş ana bölüme ayrılmıştır; birinci bölümde çalışmanın konusu, amacı, önemi, katkıları, yöntemi, içeriği ve sınırları hakkında bilgiler verilmektedir. İkinci bölümde dışavurumculuk kavramının tanımı ve tarihsel gelişimi ele alınmıştır. Tarihsel süreç içerisinde Soyut dışavurumculuk ve Yeni dışavurumculuk kavramları irdelenmiştir. Dışavurumcu sanat gruplarından olan Die Brücke ve Der Blaue Reiter sanatçıları ve görüşleri belirtilmiştir. Her iki grup da modern dünyanın yabancılaşan duygularını dile getirmişlerdir. Üçüncü bölümde Türk resim sanatında dışavurumculuk akımına ve sanatçılarda dışavurumculuğun yansımalarına değinilmiştir. Türk resminde görülen dışavurumcu etkiler ve sanat eserlerindeki yansımalar irdelenmiştir. Dördüncü bölümde, portre ve otoportrenin tanımlarına ve tarih sürecince geçirdiği değişim ve gelişimlere yer verilmiştir. Son bölümde de 1960 sonrası Türk resim sanatında yeni dışavurumcu otoportre eserler üzerinden yorumlamalar yapılmaktadır. Geçen zamanla birlikte değişim gösteren otoportrelerde dışavurumcu akımın etkileri irdelenmektedir.
Özet (Çeviri)
Expressionism is an art movement that started at the beginning of the 20th century in Europe and always had ongoing effects. With expressionism, artists have actually apprehended the concept of“essense”and started to reflect not only the visible things but also the inner feelings. The wars of that period, negative effects of capitalism, life in the modern world and human relations inclined the artists to picture their feelings and thoughts instead of the outer world. Rather than traditional art, expressionist artists have adopted a subjective style in which images are in the foreground, impressive colours and figures are deformed. For them, states of consciousness are more important than external reality. They portrayed real and harsh subjects in life with remarkable elements, not the nature. Space around the figures, striking contrast colours, deformed figures and free rhythm of the lines are among the specific features of expressionist works of art. Self-portraits are paintings of the images of artists that have survived from ancient times to the present and will also reach future times. By painting themselves, artists give information about the understanding of art of the period and their own styles. The works of art continue on their way by moving beyond the ages and lighting the way for each other. With the changes and developments in the field of art in the 20th century, self-portraits have been made in different styles with the influence of many movements other than the classical painting rules. This study is the analysis of expressionist reflections and effects on Turkish pictures and portraits. Artists who painted with expressionist influences in Turkish painting are specified and their works are analyzed. The introduction of Expressionism into Turkish paintings took place after the return of students who went abroad. Ali Avni Çelebi and Zeki Kocamemi were pioneers and exemplary names in creating expressionist works of art. The artists of the period were influenced by disfiguring, creating a new space and making the expression remarkable with expressionism, and they took bold steps in Turkish painting with their free and creative attitude. This study is divided into five main parts; in the first part there is information about the subject, purpose, importance, contributions, method, content and limits of the study. In the second part, the definition and historical development of the expressionism concept are discussed. The concepts of Abstract Expressionism and New Expressionism are examined in the historical process. The artists and views of Die Brücke and Der Blaue Reiter that are among the expressionist art groups, are specified. Both groups expressed the alienated feelings of the modern world. In the third part, the expressionism movement in Turkish painting and the reflections of expressionism on artists are mentioned. The effects of expressionist influences on Turkish painting are stated chronologically and their reflections on the works of art are analyzed. In the fourt part, the definitions of portrait and self-portrait their changes and developments throughout history are included. In the last part, interpretations are made on the new expressionist self-portrait analysis in Turkish painting after 1960, with a selection of the works of the artists. The effects of the expressionist movement in the self-portraits, which have changed in the progress of time, are examined.
Benzer Tezler
- 1960 sonrası Türk baskı resimde kadın imgesi
The image of women in Turkish printing art after 1960
ZEKERİYA HARMANDA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Güzel SanatlarÇankırı Karatekin ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE ŞEN
- Batı resminde yeni dışavurumcu akımın (new expressionism) 1980 sonrası Türk resim sanatına etkileri
Başlık çevirisi yok
BAYBORA TEMEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF.DR. FUAT ACAROĞLU
- Çağdaş Türk resim sanatında yöresellik bağlamında portrenin dışavurumu
Expression of portrait in the context of locality in contemporary Turkish painting
ŞEYMA KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Güzel SanatlarNecmettin Erbakan ÜniversitesiResim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER TAYFUR ÖZTÜRK
- Türk resminde yeni figüratif eğilimler
New figurative trends in Turkish painting
BAHAR KARAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Güzel SanatlarÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. CENK BEYHAN
- Türk resminde toplumsal gerçekçiler
Social/ist realists in Turkish painting
BAŞAK YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. KEMAL İSKENDER