Beden uyum operasyonu geçirmiş kişilerin okul çağı ayrımcılık deneyimleri
School-age discrimination experiences of people who underwent gender affirmation surgery
- Tez No: 1018597
- Danışmanlar: PROF. DR. YASEMİN ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Ayrımcılık, Çocuk deneyimleri, Discrimination, Child experiences
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Cinsiyet disforisi, DSM ve ICD tanı kitaplarına göre hem yetişkinlik hem de çocukluk çağında görülebilen, beden ile cinsiyet kimliği arasındaki uyumsuzluktan doğan rahatsızlığı ifade eder. Cinsiyet disforisi yaşayan kişiler bu rahatsızlığı gidermek amacıyla bedenlerini cinsiyet kimliklerine uydurmaya yönelik beden uyum operasyonlarına yönelebilmektedir. Türkiye'de cinsiyet disforisi olan kişilerin gerekli prosedürleri yerine getirdikleri takdirde cinsiyet geçişi yasal olarak tanınmaktadır. Bu araştırmada, beden uyum ameliyatı geçirmiş kişilerin, zorunlu eğitim sürecinde okul ortamında yaşadıkları ayrımcılık ve okul temelli psikososyal destek mekanizmalarına dair deneyimleri görünür kılmak ve okul temelli destek mekanizmalarının işleyişi konusunda öznelerin görüşlerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma deseniyle yürütülmüştür. Veriler derinlemesine görüşme tekniği ve yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Toplam 24-35 yaş aralığındaki, en az bir adet beden uyum operasyonu geçirmiş 15 katılımcıyla gerçekleştirilen görüşmeler tematik analiz yoluyla çözümlenmiştir. Analize göre ilköğretim deneyimleri, ortaöğretim deneyimleri, katılımcıların deneyimlerine dayalı öneriler ana temaları oluşmuştur. Ana temalar altında; okul ortamında ayrımcılığın gündelik pratikleri, okuldaki olumsuz deneyimlerle başa çıkma stratejileri, koruyucu faktörler ve destek mekanizmaları, okuldaki deneyimlerin ruhsal ve düşünsel yansımaları, akran ilişkilerinin destekleyici ve yıpratıcı etkileri, PDR servisiyle ilişkiler, geçmişteki okul içi ihtiyaçlara yönelik keşkeler, güncel eğitim sistemi ve okul ortamına yönelik öneriler alt temaları oluşmuştur. Bulgular doğrultusunda, çocukluk çağı cinsiyet disforisi olan dezavantajlı öğrencilerin okul ortamında yaşadıkları ayrımcılık deneyimlerinin münferit olaylardan ziyade toplumsal cinsiyet algısından temellenen yapısal bir sorun olduğunu görünür kılınmıştır. Çocukların eğitime ulaşımı ve eğitim sisteminde kalmasının önündeki bariyerlerle mücadele etmenin zorunluluğu dikkat çekmiştir. Bu mücadelenin, kapsayıcı okul ortamlarının sağlanması amacıyla politika düzeyi reformların gerçekleştirilmesi ile okul içi multidisipliner psikososyal destek biriminin kurulması yoluyla mümkün olacağı sonucuna varılmıştır. Bu çalışma, Türkiye'de okul sosyal hizmetinin kurumsallaşmasına yönelik ihtiyacı ortaya koymasıyla ve okul içerisinde ayrımcılık pratikleriyle mücadelede sosyal hizmet perspektifiyle geliştirilebilecek müdahalelere ilişkin bilgi üretmesiyle alanyazına katkı sunabilecek niteliktedir.
Özet (Çeviri)
Gender dysphoria, as defined in the DSM and ICD diagnostic manuals, refers to the distress arising from the incongruence between an individual's gender identity and assigned sex, and may occur during both childhood and adulthood. To alleviate this distress, some individuals pursue gender-affirming medical procedures aimed at aligning their bodies with their gender identities. In Türkiye, gender transition is legally recognized for individuals who fulfill the required legal procedures. This study aimed to explore the experiences of individuals who underwent gender-affirming surgeries regarding discrimination encountered in school settings during compulsory education and their perceptions of school-based psychosocial support mechanisms. The study employed a qualitative research design. Data were collected through in-depth interviews using a semi-structured interview guide. Interviews were conducted with 15 participants aged 24–35 who had undergone at least one gender-affirming surgical procedure. The data were analyzed using thematic analysis. Three main themes emerged: primary school experiences, secondary school experiences, and recommendations based on participants' experiences. Under these themes, the following subthemes were identified: everyday practices of discrimination in school settings, coping strategies, protective factors and support mechanisms, psychological reflections of school experiences, peer relationships, interactions with school counseling services, unmet school-based needs and recommendations for the current education system. The findings revealed that the discrimination experienced by students with childhood gender dysphoria reflects a structural problem rooted in societal gender norms rather than isolated incidents. The study highlights the necessity of addressing barriers to educational access and school retention through inclusive educational policies and multidisciplinary psychosocial support systems within schools. By demonstrating the need for the institutionalization of school social work in Türkiye and generating knowledge on social work interventions to combat school-based discrimination, this study contributes to the existing literature.
Benzer Tezler
- Contribution a la recherche d'un cadre juridique pour un droit international de laconcurrence plus efficace
Daha etkin bir uluslararası rekabet için hukuki çerçeve arayışı
ALİ CENK KESKİN
Doktora
Fransızca
2009
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. JEAN MARC SOREL
PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM
- Avrupa Birliği ve Türk Banka Hukuku yönünden fintek
Fintech from European Union and Turkish Banking Law perspectives
ŞEBNEM ELİF KOCAOĞLU ULBRİCH
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HukukGalatasaray ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SITKI ANLAM ALTAY
- Stres üriner inkontinans semptomu olan hastalarda ürodinami bulgularının ürojinekolojik muayene bulguları ile karşılaştırılması
Comparison of urodynamic findings with urogynecological examination findings in patients with stress urinary incontinence symptoms
SEVEN BİGE KARAKURT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEZİBAN DOĞAN
DOÇ. DR. EKREM GÜNER
- Yağış-akış bağıntıları ve yapay zeka teknikleri ile modellenmesi
The rainfall-runoff correlations and modelling with artificial intelligence techniques
OSMAN ULUKAYA
Doktora
Türkçe
2011
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NECATİ AĞIRALİOĞLU
- Analysis of non-boiling gas-liquid two-phase flow through flow components: Experimental investigation and numerical modelling
Akış elemanlarında kaynamasız hava-su iki fazlı akışının analizi: deneysel inceleme ve sayısal modelleme
ERGİN KÜKRER
Doktora
İngilizce
2023
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURDİL ESKİN