6 Şubat 2023 Maraş depremine maruz kalan taş ve tuğla yığma minarelerin sismik kırılma davranışına farklı darbe hızı ve yer hareketlerinin yer hareketlerinin etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of different impact velocity and ground motions on the seismic rupture behavior of stone and brick masonry minarets subjected to the February 6, 2023 Maraş earthquake
- Tez No: 1018802
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EMİN HÖKELEKLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: İnşaat mühendisliği, Civil engineering
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bartın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Son zamanlarda yaşanan 6 Şubat Kahramanmaraş depremi gibi büyük depremler, özellikle yakın fay etkisi altında kalan yerleşim yerlerinin, tarihi ve yığma yapıların sismik performanslarının detaylı bir şekilde incelenmesinde önem kılmıştır. Yığma camiler, tarihî ve kültürel mirasın önemli bir parçasıdır. Özellikle minare kısımları ince uzun yapıları nedeniyle deprem etkilerine karşı en kırılgan yapı türleri arasında yer almaktadır. Bu tür yapıların, farklı sismik etkiler karşısındaki davranışlarının öğrenilmesi, hem mühendislik uygulamaları hem de tarihi yapıların korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Özellikle hız darbesi benzeri yer hareketleri, kısa sürede yüksek enerjiye sahip ivme değişimleri üreterek, yapıların ani kırılma veya göçme risklerini arttırmaktadır. Bu çalışmamızda, yığma malzemelerden oluşan Afyon ili Bolvadin ilçesinde bulunan tarihi imaret camii minaresi üç boyutlu doğrusal olmayan sonlu eleman modeliyle temsil edilerek modellenmiştir. Yığma malzemenin doğrusal olmayan davranışı Concrete Damage Plasticity (CDP) modeli kullanılarak temsil edilmiştir. AFAD veri tabanlarından seçilen yakın-fay kaydı, pik yer hızı, darbe süresi, kayma dalga hızı, zemin tipi, kayıt yönleri ve ivme değerleri kullanılmıştır. Yer değiştirme, ötelenme oranı, çekme birim şekil değiştirmeleri ve hasar dağılımları detaylı olarak değerlendirilmiştir. Analiz sonuçları, hız darbesi genliği ve darbe süresinin minarelerde oluşan hasar düzeyini belirgin biçimde artırdığını göstermektedir. Özellikle yüksek tepe yer hızına sahip kayıtlar altında minarelerde ciddi kalıcı yer değiştirmeler ve yaygın çekme hasarları oluşmuştur. Elde edilen sayısal sonuçlarda, 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrasında sahada gözlenen minare hasarlarıyla büyük ölçüde uyum göstermektedir. Özellikle geçiş bölgesinde yoğunlaşan hasar dağılımı gerçek göçme mekanizmalarını başarıyla yansıtmaktadır.
Özet (Çeviri)
Recent major seismic events, such as the February 6 Kahramanmaraş earthquakes, have made it necessary to conduct a detailed examination of the seismic performance of settlements, historical sites, and stone structures located in fault zones. Masonry mosques constitute a significant component of historical and cultural heritage. Due to their slender geometry, minarets are particularly classified among the most vulnerable structural typologies against seismic actions. Understanding the behavioral response of such structures under various seismic excitations is of great importance for both engineering applications and the preservation of historical structures. In particular, ground motions similar to shock waves create high-energy acceleration changes within a short period of time, which increases the risk of sudden structural damage or collapse. In this study, a representative masonry minaret located in Afyon was simulated using a three-dimensional nonlinear finite element model. The nonlinear behavior of the masonry material was characterized using the Concrete Damage Plasticity (CDP) constitutive model. Near-fault ground motion records selected from the AFAD databases were utilized, incorporating parameters such as Peak Ground Velocity (PGV), pulse duration, shear wave velocity, soil type, recording components, and acceleration values. Displacements, drift ratios, tensile strains, and damage distributions were evaluated comprehensively. The analysis results show that the impact velocity and duration significantly increase the level of damage suffered by the minarets. In particular, substantial permanent displacements and widespread tensile damage were observed in minarets subjected to records exhibiting high Peak Ground Velocities. The obtained numerical results exhibit a strong correlation with the field observations of minaret damage following the 2023 Kahramanmaraş earthquakes. Specifically, the concentration of damage within the transition zone successfully reflects the actual collapse mechanisms.
Benzer Tezler
- Hatay'da betonarme mevcut bir okul binasının maraş depremi etkisialtında izolatörlü davranışı
Earthquake isolated behavior of an existing reinforced concrete school building in Hatay under the impact of maraş earthquake
BURAK ÇİFTÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İnşaat MühendisliğiManisa Celal Bayar ÜniversitesiYapı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİL NOHUTCU
- Şubat 2023 Maraş depremini yaşamış bireylerde travma sonrası stres bozukluğu ve travma sonrası büyüme düzeylerinin psikolojik sağlamlık ve sosyal destek ile ilişkisi
The relationship between post-traumatic stress disorder and post-traumatic growth levels and psychological resilience and social support in individuals who experienced the February 2023 Kahramanmaraş earthquake
MERYEM TAÇYILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiAntalya Bilim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZHAN HERDİ
- Sembolik şiddetin ulusal televizyon kanallarındaki Altı Şubat Depremi haberlerine etkisi
The effect of symbolic violence on the Sixth February Earthquake news on national television channels
ZAİDİN ŞİRİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İletişim BilimleriGaziantep Üniversitesiİletişim ve Toplumsal Dönüşüm Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA EMRE KÖKSALAN
- Doğal afetlerin siyasal güven üzerine etkileri: Kahramanmaraş depremleri örneği
The effect of natural disasters on political confidence: The Example of Kahramanmaraş eartquakes
HAZAL ERCENGİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Siyasal BilimlerAkdeniz ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TURAN ŞENER
- Doğal afetlerde çevrimiçi davranış verilerine dayalı ihtiyaç tahmini ve kaynak tahsis optimizasyonu: 2023 kahramanmaraş depremleri uygulaması
Demand prediction and resource allocation optimization based on online behavioral data in natural disasters: An application to the 2023 Kahramanmaraş earthquakes
MEHMET DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDİ DAŞDEMİR