Geri Dön

Uzmanlar tarafından yanlı olarak değerlendirilen maddeler üzerinden DMF yöntemlerinin karşılaştırılması

A comparison of DMF methods using substances deemed inappropriate by experts

  1. Tez No: 1019042
  2. Yazar: ERSİN YILDIRIM
  3. Danışmanlar: PROF. DR. BAYRAM ÇETİN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Değişen madde fonksiyonu, Lojistik regresyon yöntemi, Madde yanlılığı, Mantel-Haenszel, SIBTEST yöntemi, Differential item function, Logistic regression method, Item bias, Mantel-Haenszel, SIBTEST method
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmada, cinsiyete göre yanlı olarak hazırlanan ve uzmanların da yanlı olduğu şeklinde görüş bildirdiği 4 maddenin bulunduğu bir teste, bu 4 maddeyi tespit edebilmede DMF belirleme yöntemlerinden; Mantel-Haenszel (MH), Lojistik Regresyon (LR) ve Simultaneous Item Bias Test (SIBTEST) yöntemlerinin tutarlılıkları incelenmiştir. Araştırma, 20 maddelik bir başarı testi üzerinden yürütülmüştür. Araştırmanın verileri, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan bir ilin iki merkez ilçesinde öğrenim gören 7. sınıf öğrencilerinden elde edilmiştir. Test geliştirme süreci için 315, DMF analizleri için ise 2068 öğrenciden veri toplanmıştır. DMF analizleri öncesinde, 315 öğrenciden alınan verilerle 25 maddelik taslak testin tek boyutluluğu incelenmiş; betimsel istatistikler, güvenirlik analizleri ve madde istatistikleri hesaplanarak 20 maddelik nihai test geliştirilmiştir. Araştırmada madde yanlılığı süreci ters yönde işletilmiş, maddeler öncelikle uzman görüşüne sunulmuştur. Üç ölçme ve değerlendirme, üç fen bilimleri ve bir dil uzmanından madde yanlılığına ilişkin görüş alındıktan sonra, 2068 öğrenciden elde edilen verilerle DMF analizleri gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, uzmanlar tarafından yanlı olduğu belirtilen 4 maddeden LR yöntemi 2 maddede, MH ve SIBTEST yöntemleri ise yalnızca birer maddede DMF tespit edebilmiştir. İki madde DMF tespit eden LR yöntemi, uzmanların yanlı olarak değerlendirdiği maddelerle en tutarlı sonucu vermiştir. Öte yandan, uzmanlar tarafından yanlı görülmeyen bazı maddelerde de MH, LR ve SIBTEST yöntemlerinin B ve C düzeyinde DMF belirlediği saptanmıştır. Bu bulgular, farklı DMF belirleme yöntemlerinin yanlı maddeleri belirlemede farklı düzeylerde duyarlılık gösterebileceğini ortaya koymuştur. Ayrıca yöntemlerin kendi aralarında DMF içeren madde tespit etme tutarlılıklarını görmek için Cohen's Kappa değerleri hesaplanmıştır. Kappa değerlerine göre en iyi uyumun MH-SIBTEST yöntemleri arasında olduğu görülmüştür.

Özet (Çeviri)

In this study, the consistency of Differential Item Functioning (DIF) detection methods, namely the Mantel-Haenszel (MH), Logistic Regression (LR), and Simultaneous Item Bias Test (SIBTEST) methods, in identifying four gender-biased items in a test was examined. These four items had been developed in a gender-biased manner and were also evaluated by experts as being biased. The study was conducted using a 20-item achievement test. The data were obtained from seventh-grade students enrolled in schools located in two central districts of a province in the Southeastern Anatolia Region during the 2025–2026 academic year. Prior to the Differential Item Functioning (DIF) analyses, the unidimensionality of the 25-item draft test was examined using data obtained from 315 students. Descriptive statistics, reliability analyses, and item statistics were then computed, and the final 20-item test was developed accordingly. In this study, the item bias detection process was carried out in reverse order, with the items first submitted to expert review. After obtaining expert opinions on item bias from three Measurement and Evaluation experts, three Science Education experts, and one Language Expert, DIF analyses were conducted using data obtained from 2,068 students. According to the analysis results, among the four items identified as biased by the experts, the Logistic Regression (LR) method detected DIF in two items, whereas the Mantel-Haenszel (MH) and SIBTEST methods detected DIF in only one item each. The Logistic Regression (LR) method, which identified DIF in two items, produced the results most consistent with the items judged as biased by the experts. However, the MH, LR, and SIBTEST methods were also found to detect level B and level C DIF in some items that were not evaluated as biased by the experts. These findings suggest that different DIF detection methods may demonstrate varying degrees of sensitivity in identifying biased items. Furthermore, Cohen's Kappa coefficients were computed to determine the degree of agreement among the methods in detecting items with Differential Item Functioning (DIF). The Kappa values indicated that the highest level of agreement was achieved between the MH and SIBTEST methods.

Benzer Tezler

  1. Türkiye'de uzaktan eğitim programları için akreditasyon standartlarının Delphi tekniğiyle belirlenmesi

    Determining the accreditation standards for distance education programs in Turkey using Delphi technique

    YASİN YALÇIN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Eğitim ve ÖğretimKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ESRA KELEŞ

  2. The impact of Industry 4.0 design principles on innovation performance: A dynamic capabilities perspective under environmental dynamism

    Endüstri 4.0 tasarım prensiplerinin inovasyon performansı üzerindeki etkisi: Çevresel dinamizm koşullarında dinamik yetenekler perspektifi

    CİHAN UYANIK

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. VEHBİ TUFAN KOÇ

  3. İnşaat firmalarının kredi talepleri ve bankalar tarafından kredilendirilmesi sistemlerinin değerlendirilmesi ve kredi tahsis model önerisi

    Loan applications of construction companies and evaluation of banks? allocation systems and an allocation model suggestion

    EMRE İNGEÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DR. MURAT KURUOĞLU

  4. Ülkemizdeki ve ABD Texas Eyaletindeki psikiyatri kliniğine istemsiz yatışlara dair mevzuat ve uygulamaların karşılaştırılması

    The comparison of legislation and practices regarding involuntary commitments to psychiatry clinics in our country and in Texas State of USA

    İBRAHİM ORTANCA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Adli TıpMustafa Kemal Üniversitesi

    Adli Tıp Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ADNAN ÇELİKEL

  5. Kuzey Makedonya'da yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin karşılaştıkları zorluklar

    Challenges faced by students learning Turkish as a foreign languagein north Macedonia

    FERCHAN KALIN SALI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ESİN YAĞMUR ŞAHİN