Sınıf öğretmenlerinin ilk okuma yazma öğretiminde duygu durum evrelerinin temellendirilmiş kuramla keşfi
Exploring the emotional state phases of primary teachers in literacy instruction through grounded theory
- Tez No: 1019930
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ EKBER ŞAHİN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İlk okuma yazma öğretimi süresince sınıf öğretmenlerinin duygu durum evrelerini belirlemeyi amaçlayan bu araştırmada nitel yaklaşımının kuram oluşturma (Grounded Theory) deseni kullanılmıştır. Araştırmanın başlangıç katılımcılarını amaçlı örneklem türlerinden bir olan ölçüt örneklem yöntemi kullanılarak belirlenen devlet okullarında ilkokul birinci sınıf okutan 25 öğretmen, kuramsal örneklemini ise aynı örnekleme yöntemiyle belirlenen 6 ilkokul yöneticisi ve 12 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Araştırmanın verileri 25 öğretmenle dört ay boyunca aylık periyotlarda yapılan 100 görüşme (yaklaşık 47 saat), kuramsal örneklemle yapılan 18 görüşme (yaklaşık 8 saat) ve 22 gözlem (yaklaşık 6 saat) sonucunda elde edilmiştir. Tüm görüşmeler için uzman desteği alınan yarı yapılandırılmış görüşme formu ve gözlemler için gözlem formları kullanılmıştır. Veri analizi sırasında araştırma günlüğü ve kuramsal notlar (memo) tutulmuştur. Etik Komisyon ve kurumsal izinlerin ardından 01.09.2025 – 17.02.2026 tarihlerini kapsayan veri toplama süreci kuramsal duyarlılıkla gerçekleştirilmiş, kuramsal doygunluğa ulaşılıncaya dek veri analiziyle paralel yürütülmüştür. Veri analizinde her görüşme satır satır kodlanarak sırasıyla öncül kodlara, odaklı kodlara, alt kategorilere ve kategorilere ulaşılırken sürekli karşılaştırmalı analiz ve tutarsız durum analiz stratejileri izlenmiştir. Kategoriler arası ilişkiler ve boşluklar belirlenerek kuramın her bir evresine ait duygu durumları tespit edilmiştir. Araştırmada inandırıcı, aktarılabilir, tutarlı ve onaylanabilir sonuçlara ulaşmak için araştırmacı rolü açıklanmış, katılımcı ifadeleri doğrudan verilmiş, kodlama süreci ve düşünme yolları sunulmuştur. Araştırma sonucunda ilk okuma yazma öğretimi süresince sınıf öğretmenlerinin Yüklenme, Uyumlanma, Sürdürme ve Tamamlanma olmak üzere dört duygu durum evresinden geçtiği tespit edilmiştir. Bu doğrultuda hizmet öncesi ve esnasında öğretmen duygularını dikkate alan ve destekleyen program ve uygulamalar önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study was to determine the emotional stages of primary school teachers during the initial literacy instruction process. A qualitative Grounded Theory design was employed. Initial participants were 25 primary school teachers teaching first grade in public schools, determined through criterion sampling; subsequently, 6 school administrators and 12 teachers were included via theoretical sampling. Data sources consisted of 100 interviews conducted monthly with 25 teachers (totaling 2,785 min), alongside 18 interviews (totaling 443 min) and 22 observations with the theoretical sample (totaling 335 min). Semi-structured interview forms (expert-supported), observation forms, a research diary, and theoretical memos were prepared and utilized by the researcher. Following legal permissions, the data collection process, spanning from September 1, 2025, to February 17, 2026, was conducted with theoretical sensitivity and parallel to analysis until theoretical saturation was reached. In the data analysis, each interview was coded line-by-line to identify preliminary codes, followed by focused codes, sub-categories, and categories, utilizing constant comparative analysis and discrepant case analysis strategies. By identifying the relationships and gaps between categories, the emotional states associated with each stage of the theory have been determined. To ensure credibility, transferability, dependability, and confirmability, the researcher's role was defined, direct participant quotes were provided, and the coding process and thought trails were presented. The findings revealed that primary school teachers undergo four emotional stages during initial literacy instruction: Loading, Adjustment, Sustaining, and Completion. Accordingly, pre-service and in-service programs and practices that consider and support teacher emotions are recommended.
Benzer Tezler
- Türkçenin yeterince etkin ve güzel konuşulmadığı yerlerde ilkokuma yazma öğretiminde öğretmenlerin karşılaştığı sorunlar (Ağrı ili örneği)
Problems faced by teachers in primary reading and writing educationin the places where Turkish is not sufficiently effectiveandwell spoken (Case of Ağrı province)
ALİNAİL ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimAğrı İbrahim Çeçen ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU TÜRKOĞLU
- İlköğretim 1. kademe Türkçe programı uygulama ve yeterlilik düzeyinin değerlendirilmesi üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
BİLAL DUMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiSınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. MUAMMER C. MUŞTA
- 4. sınıf Türkçe dersine yönelik geliştirilen web 2.0 araçlarının alternatif ölçme değerlendirme araçları ile çevrimiçi değerlendirilmesi
Online evaluation of web 2.0 tools developed for the 4th grade Turkish lesson with alternative measurement evaluation tools
ALİ TÜRKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMRE ÜNAL
- Sınıf öğretmenliği anabilim dalı çıkışlı olan sınıf öğretmenleri ile başka kaynaklardan gelen sınıf öğretmenlerinin ilkokuma yazma öğretimine ilişkin görüşleri
The Opinion of the teachers both graduaded from department of primary school teaching in education faculties and the non education majoring teachers on“early reading and writing instruction”
ÖMÜR SADİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimUludağ Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. AYNUR OKSAL
- İlk okuma ve yazma öğretiminde eğitim yazılımlarının kullanımının öğretmen görüşleri açısından incelenmesi
Examination of the use of educational softwares in primary reading and writing teaching in terms of teacher opinions
ABDULLAH ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE GÜL ÖZENÇ