Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir satır arası Kur'an tercümesi (giriş-inceleme-metin-dizin)
An interlinear Qur'an translation written in Old Anatolıan Turkısh (introduction–analysis–text–index)
- Tez No: 1020193
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET MUSTAFA KARACA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez çalışmasının konusunu oluşturan“Eski Anadolu Türkçesiyle Yazılmış Bir Satır Arası Kur'an Tercümesi”, dil araştırmalarına kaynak teşkil etmesi bakımından önem arz etmektedir. Nesir türündeki bu eser İstanbul Süleymaniye Kütüphanesi Hâlet Efendi koleksiyonunda 3 numarada kayıtlıdır. Eserin, XVI. yüzyılın ilk çeyreğinde, 1509 yılında istinsah edilmiş ve müstensihi bilinmemektedir. Eser, Eski Anadolu Türkçesi döneminde kaleme alınmış satır arası Kur'an tercümelerinden biri olma niteliği taşımaktadır. Çalışma Giriş, İnceleme, Metin ve Dizin bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde satır arası Kur'an tercümeleri ile üzerinde çalışılan nüshaya ilişkin genel bilgiler verilmiş; ayrıca metin, dil özellikleri bakımından değerlendirilmiştir. Metin bölümünde eserin çeviri yazısı yer almakta olup Arap harfli metnin transkripsiyonu gerçekleştirilmiştir. Dizin bölümünde ise metinde yer alan kelimeler alfabetik sıraya göre düzenlenmiş ve anlamları verilmiştir. Bu bölümde ayrıca sözcüklerin kökenleri ve kullanım bilgileri de belirtilmiştir. Çalışmanın sonunda araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirilmiş; kaynak bölümünde ise çalışmada yararlanılan eserler alfabetik sıraya göre listelenmiştir.
Özet (Çeviri)
The subject of this dissertation, titled“An Interlinear Qur'an Translation Written in Old Anatolian Turkish”, is of particular significance in that it constitutes a valuable source for linguistic research. This prose work is registered under number 3 in the Hâlet Efendi Collection of the Süleymaniye Library in Istanbul. The manuscript is thought to have been copied in the first quarter of the 16th century, in 1509; however, its scribe remains unknown. In this respect, the study represents one of the interlinear Qur'an translations compesed in the period of Old Anatolian Turkish. The dissertation is organized into four main sections: Introduction, Analysis, Text, and Index. In the introduction, general information is provided on interlinear Qur'an translations as well as on the manuscript under examination; additionally, the text is evaluated in terms of its linguistic features. The text section presents the transcription of the Arabic-script text. In the index section, the words occurring in the text are arrenged alphabetically and their equivalents are provided; furthermore, information regarding their roots, meanings and usage is also included. In the concluding part of the study, the findings obtained from the research are evaluated, while the references consulted are listed alphabetically in the bibliography.
Benzer Tezler
- Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir satır arası Kur'an tercümesi, Vatikan Kütüphanesi Vat.Ar.200 (İnceleme, metin, dizin)
An interlinear Quran translation in Ancient Anatolian Turkish, Vatican Library Vat.Ar.200 (Investigation-text-index)
ABDURRAHMAN CESARET
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DilbilimAydın Adnan Menderes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET MUSTAFA KARACA
- Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış satır arası bir Kur'ân tercümesi (gramer-metin-tertip-Sözlük)- (535b-616b)
Başlık çevirisi yok
MEHMET KÜTÜKÇÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Türk Dili ve EdebiyatıCumhuriyet ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. BURHAN PAÇACIOĞLU
- Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış satır arası kur'an tercümesi (gramer- metin- sözlük) (245b-320a)
A translation of qoran which were written in the period of Old Anatolian Turkish
VEFA AYHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Türk Dili ve EdebiyatıCumhuriyet ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
PROF. DR. BİLAL YÜCEL
- Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir Kur`an tercümesi
A Kouran translation, sentence written between lines by an ancient Anatolian Turkish
MEHTAP ALPER
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Türk Dili ve EdebiyatıCumhuriyet ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİLAL YÜCEL
- 16. yüzyılda Muhammed bin Yusuf tarafından istinsah edilmiş satır altı Kur'an tercümesi (İnceleme-çeviri yazılı metin-dizin)
An interlinear translation of the Holy Quran copied by Muhammad bin Yusuf in the 16th century (Investigation-translation text-index)
HAVVA YALDIZ
Doktora
Türkçe
2025
DilbilimSelçuk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA TOKER