Rekombinant teknoloji kullanılarak Camelus dromedarius prokimozininin üretilmesi, karakterizasyonu, beyaz peynir üretiminde değerlendirilmesi ve peynir altı suyu hidrolizatlarının biyoaktif özelliklerinin incelenmesi
Recombinant production of Camelus dromedarius prochymosin, its characterization, evaluation in white cheese production, and investigation of the bioactive properties of whey hydrolysates
- Tez No: 1020457
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA ATASEVER, DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM SÖZDUTMAZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Besin Hijyeni ve Teknolojisi, Food Hygiene and Technology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Veterinerlik Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu tezde, rekombinant deve prokimozininin Komagataella phaffii ekspresyon sisteminde üretilmesi, biyokimyasal yönden karakterize edilmesi, asidik aktivasyon sonrasında beyaz peynir üretimindeki performansının ortaya konması ve üretim sürecinde elde edilen peynir altı suyunun biyoaktif özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Prokimozin geni kodon optimizasyonundan geçirilerek pGAPZαA vektörüne klonlanmış halde temin edilmiştir. Rekombinant plazmid E. coli DH5α'da çoğaltılmış; ardından K. phaffii X-33 hücrelerine elektroporasyon yoluyla aktarılmıştır. Gen kopya sayısı qPCR ve Southern blot ile saptanmış, prokimozin Ni-NTA kromatografisi kullanılarak saflaştırılmış, SDS-PAGE ve Western blot ile doğrulanmıştır. Rekombinant deve kimozini ile ticari sığır kimozini kullanılarak üçer bağımsız tekrar (n=3) halinde beyaz peynir üretilmiş; örneklerin fizikokimyasal, mikrobiyolojik ve duyusal özellikleri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Peynir altı suyu hidrolizatlarında antioksidan kapasite DPPH yöntemiyle, antimikrobiyal aktivite ise agar disk difüzyon yöntemiyle ölçülmüştür. Veriler bağımsız örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Peynir verimi rekombinant deve kimozini grubunda %11.22, ticari sığır kimozini grubunda ise %10.50 olarak ölçülmüş; aradaki fark istatistiksel açıdan anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Rutubet içeriği bakımından ticari sığır kimozini grubu (%47.45) rekombinant deve kimozini grubuna (%46.55) kıyasla daha yüksek değer vermiştir (p<0.001). Yağ içeriği ticari sığır kimozini grubunda rekombinant deve kimozini grubuna kıyasla anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0.05). Renk parametrelerinden a* ve b* değerleri iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermiştir (sırasıyla p<0.05 ve p<0.01). Lactobacillus spp. sayımı ticari sığır kimozini grubunda rekombinant deve kimozini grubuna kıyasla anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0.05). Duyusal değerlendirmede ise hiçbir kriterde gruplar arasında anlamlı fark gözlenmemiştir. Peynir altı suyu hidrolizatlarının antioksidan kapasiteleri birbirine yakın değerler vermiştir. Her iki hidrolizat S. aureus, L. monocytogenes ve E. coli karşısında ölçülebilir antimikrobiyal etki göstermiş; gruplar arasında üç test organizması açısından anlamlı bir farka rastlanmamıştır. Sonuç: Rekombinant deve prokimozini, K. phaffii GAP promotörü kontrolünde başarıyla ifade edilmiş ve karakterize edilmiştir. Üretilen enzim asidik aktivasyon sonrasında beyaz peynir üretiminde ticari sığır kimozinine işlevsel bir alternatif sunabilecek özellikler sergilemiştir. Peynir altı suyu hidrolizatları ölçülebilir antioksidan ve antimikrobiyal aktiviteye sahip bulunmuştur. Bu bulgular ışığında söz konusu hidrolizatların biyoaktif potansiyel taşıdığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Aim: This thesis aimed to produce recombinant camel prochymosin using the Komagataella phaffii expression system, to characterize the enzyme biochemically, to evaluate its performance in white cheese production following acidic activation, and to investigate the bioactive properties of the whey obtained during cheese production. Materials and Methods: The prochymosin gene was codon-optimized and provided cloned into the pGAPZαA vector. The recombinant plasmid was propagated in E. coli DH5α and subsequently transferred into Komagataella phaffii X-33 cells by electroporation. Gene copy number was determined by qPCR and Southern blot; prochymosin was purified using Ni-NTA chromatography and verified by SDS-PAGE and Western blot. White cheese was produced in three independent replicates (n=3) using both recombinant camel chymosin and commercial bovine chymosin, and the physicochemical, microbiological, and sensory properties of the samples were comparatively evaluated. The antioxidant capacity of whey hydrolysates was assessed by the DPPH method and antimicrobial activity by the agar disk diffusion method. Data were analyzed using the independent samples t-test. Results: Cheese yield was determined as 11.22% in the recombinant camel chymosin group and 10.50% in the commercial bovine chymosin group; the difference between the groups was statistically significant (p<0.001). Moisture content was higher in the commercial bovine chymosin group (47.45%) than in the recombinant camel chymosin group (46.55%) (p<0.001). Fat content was significantly higher in the commercial bovine chymosin group compared to the recombinant camel chymosin group (p<0.05). The a* and b* color parameters differed significantly between groups, with both values being higher in the commercial bovine chymosin group (p<0.05 and p<0.01, respectively). Lactobacillus spp. counts were significantly higher in the commercial bovine chymosin group compared to the recombinant camel chymosin group (p<0.05). No significant differences were observed between groups in any of the sensory criteria evaluated. The antioxidant capacities of the whey hydrolysates were comparable between groups. Both hydrolysates exhibited measurable antimicrobial activity against S. aureus, L. monocytogenes, and E. coli; no significant difference was found between groups for any of the three test organisms. Conclusion: Recombinant camel prochymosin was successfully expressed and characterized under the control of the K. phaffii GAP promoter. The enzyme, following acidic activation, exhibited characteristics that may offer a functional alternative to commercial bovine chymosin in white cheese production. The whey hydrolysates were found to possess measurable antioxidant and antimicrobial activity. In light of these findings, the hydrolysates were determined to carry bioactive potential.
Benzer Tezler
- Gen transferinden hayvancılıkta yararlanma yolları
The Ways of using the gene transfer in animal breeding
SAİM BOZTEPE
- Detection of deletion mutations in duchenne muscular dystrophy patients by DNA analysis
Başlık çevirisi yok
ESRA İŞÇEN
- Organofosforlu insektisitlerden DDVP (dichlorvas)'nin drosophila melanogaster üzerindeki bazı genetik etkileri
Başlık çevirisi yok
HATİCE NEVAL ERTÜRK
- Lenfositlerin doğal antikandidiyal etkilerinin stafilokokkal enterotoksin B ve lipopolisakkarit ile arttırılması
Augmentation of the natural anticandidial activity of lymphocytes by staphylocaccal enterotoxin B and lipopolysaccharide
ZEYNEP GÜLAY (AKÖNER)
