Geri Dön

Tiroid göz hastalığında hastalık şiddetinin oftalmolojik ve ortoptik klinik bulgular ile korelasyonu: Klinik belirteç olarak mikroperimetri ve derin öğrenme tabanlı program kullanımının değerlendirilmesi

Correlation of disease severity with ophthalmological and orthoptic clinical findings in thyroid eye disease: Evaluation of microperimetry and deep learning-based software as clinical biomarkers

PDF İndir

  1. Tez No: 1021520
  2. Yazar: BEYZANUR KARACA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HANDE TAYLAN ŞEKEROĞLU
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Göz Hastalıkları, Eye Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Tiroid göz hastalığı, Graves orbitopati, mikroperimetri, BCEA, Panum füzyon alanı, subklinik orbitopati, yapay zeka, derin öğrenme, Thyroid eye disease, Graves' orbitopathy, microperimetry, BCEA, Panum fusion area, subclinical orbitopathy, artificial intelligence, deep learning
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Tiroid göz hastalığı (TGH), Graves hastalığının en sık görülen ekstratiroid manifestasyonudur. Bu çalışmada üç grup tasarımı kullanılarak (i) MAIA™ (CenterVue, Padova, İtalya) mikroperimetri ile maküler duyarlılık ve fiksasyon stabilitesi değişikliklerinin Graves orbitopatisi henüz gelişmemiş hastalarda da ortaya çıkıp çıkmadığının araştırılması, (ii) geniş BCEA (bivariate contour ellipse area) değerlerinin bir retinal işlev bozukluğunu mu yoksa Panum füzyon alanı içerisinde kalan uyarlanabilir bir strateji mi temsil ettiğinin değerlendirilmesi ve (iii) TED Detector isimli derin öğrenme tabanlı otomatik fotoğraf analiz programının tanısal doğruluğunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel gözlemsel bu çalışmaya Hacettepe Üniversitesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı'na başvuran 90 sağlıklı kontrol, 48 klinik olarak orbitopati saptanmayan Graves hastası (Graves - GO) ve 42 klinik Graves orbitopatili hasta (Graves + GO) olmak üzere toplam 180 katılımcı dahil edilmiştir. Hastalık şiddeti EUGOGO sınıflandırmasına göre derecelendirilmiştir. Tüm katılımcılara MAIA™ mikroperimetri uygulanarak ortalama eşik (AT, dB), P1 ve P2 düzeylerinde fiksasyon stabilitesi ve 63%/95% BCEA değerleri ölçülmüştür. Primer pozisyon yüz fotoğrafları TED Detector (macOS v2.3) programı ile analiz edilmiştir. Üç grup karşılaştırmaları Kruskal–Wallis testi ve Bonferroni düzeltmeli Dunn post-hoc testi ile; yaş etkisinin kontrolü Quade nonparametrik ANCOVA ile yapılmıştır. Lojistik regresyon modelleri, kapak retraksiyonundaki yarı tam ayrışmayı yönetmek için Firth penalize maksimum olabilirlik yaklaşımı ile kurulmuştur. Bulgular: Maküler duyarlılık, kontrollere göre her iki hasta grubunda da anlamlı olarak azalmış bulunmuştur (AT (Average Threshold: Eşik Değer) OD (oculus dexter) ortanca: kontrol 27,1 dB; Graves - GO 25,6 dB; Graves + GO 25,2 dB; H = 40,98, ε² = 0,229, p < 0,001). Bonferroni düzeltmeli post-hoc testinde Graves - GO ve Graves + GO grupları arasında hiçbir MAIA™ mikroperimetri parametresi için istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (tüm p > 0,05). Fiksasyon stabilitesi P1 OD her iki hasta grubunda da düşmüştür (kontrol %96,0; Graves - GO %90,0; Graves + GO %77,5; p < 0,001). Geniş BCEA dağılımının büyük kısmı Panum foveal füzyon alanı sınırları (yaklaşık 0,1–1 deg²) içerisinde kalmıştır. Yaş etkisi Quade ANCOVA ile kontrol edildiğinde tüm grup farkları korunmuştur. TED Detector programının ikili tanısal performansı: duyarlılık 87,8%, özgüllük 85,6%, doğruluk 86,7% (κ = 0,733) olarak saptanmıştır. Firth Model 1 (kontrol vs tüm Graves) AUC = 0,902, Model 2 (Graves - GO vs Graves + GO) AUC = 0,901 olarak saptanmıştır. Model 2'de hiçbir MAIA™ mikroperimetri parametresi anlamlı bir ayırıcı olmamış; yalnızca pipeline Hertel (OR = 2,05; 95% GA 1,20–3,49; p = 0,008) ve pipeline CAS (Clinical Activity Score: Klinik Aktivite Skoru) (OR = 5,69; 95% GA 1,10–29,57; p = 0,039) anlamlı bulunmuştur. Sonuç: Graves hastalığındaki başlıca maküler işlev bozukluğunun, klinik olarak belirgin orbitopati gelişmeden önce ortaya çıkmakta olduğu gösterilmiştir. Bu bulgu, subklinik fazda bile objektif retinal etkilenmenin mevcut olabileceğini düşündürmektedir. Geniş BCEA değerlerinin büyük bölümünün Panum foveal füzyon alanı içinde kalması, söz konusu“genişlemiş”fiksasyon dağılımının bir işlev bozukluğu yerine binoküler görmeyi korumaya yönelik bir adaptasyon stratejisi olabileceğine dair destekleyici kanıt sağlamaktadır. TED Detector programı ise hem genel TGH tanısı hem de orbitopati alt grubu ayrımı için yüksek tanısal doğruluk göstermektedir ve fotoğraf tabanlı taramaya aday yardımcı bir araç olarak değerlendirilebilir.

Özet (Çeviri)

Objective: Thyroid eye disease (TED) is the most common extrathyroidal manifestation of Graves' disease. The present study aimed to (i) evaluate whether macular sensitivity and fixation stability abnormalities measured by MAIA™ microperimetry are already present in Graves' disease patients without overt orbitopathy, (ii) test whether the wide bivariate contour ellipse area (BCEA) values observed in these patients represent retinal dysfunction or an adaptive strategy operating within the Panum fusion area, and (iii) assess the diagnostic performance of TED Detector, an artificial intelligence-based photograph analysis pipeline. Methods: This cross-sectional observational study enrolled 180 participants: 90 healthy controls, 48 Graves' disease patients without clinical orbitopathy (Graves w/o GO), and 42 Graves' orbitopathy patients (Graves w/ GO). Disease severity was graded by EUGOGO classification. All participants underwent MAIA™ microperimetry, yielding average threshold (AT, dB), fixation stability (FS) at P1/P2 probability levels and 63%/95% BCEA. Primary position facial photographs were analyzed with the TED Detector for macOS v2.3 pipeline. Three-group comparisons were performed with the Kruskal–Wallis test with Bonferroni-corrected Dunn post-hoc testing. Age effects were controlled with Quade's nonparametric ANCOVA. Logistic regression models were fitted using Firth's penalized maximum likelihood to handle quasi-complete separation caused by near-zero lid retraction values in controls. Results: Macular sensitivity was significantly reduced in both disease groups compared with controls (AT (Average Threshold) OD (oculus dexter)) median: controls 27.1 dB; Graves w/o GO 25.6 dB; Graves w/ GO 25.2 dB; H = 40.98, ε² = 0.229, p < 0.001). After Bonferroni correction, no MAIA™ microperimetry parameter differed significantly between the Graves w/o GO and Graves w/ GO subgroups (all p > 0.05). Fixation stability P1 OD decreased across both disease groups (96.0% vs 90.0% vs 77.5%; p < 0.001). The majority of wide BCEA values remained within the Panum foveal fusion area bounds (≈ 0.1–1 deg²). All group differences persisted after age adjustment. The TED Detector pipeline achieved 87.8% sensitivity, 85.6% specificity and 86.7% accuracy (κ = 0.733). Firth Model 1 (controls vs all Graves) had AUC = 0.902; Model 2 (Graves w/o GO vs w/ GO) had AUC = 0.901. In Model 2, no MAIA™ microperimetry parameter was a significant discriminator; only pipeline Hertel (OR = 2.05; 95% CI 1.20–3.49, p = 0.008) and pipeline CAS (Clinical Activity Score) (OR = 5.69; 95% CI 1.10–29.57, p = 0.039) reached significance. Conclusion: In Graves' disease the principal macular functional deterioration appears to emerge before overt orbitopathy develops, suggesting that objective retinal involvement may be present at the subclinical stage. The observation that wide BCEA values largely remain within Panum foveal fusion limits supports the hypothesis that this“enlarged”fixation distribution may reflect an adaptive compensatory strategy preserving binocular vision rather than a pure motor disturbance. The TED Detector pipeline demonstrated high diagnostic accuracy for both general TED detection and the orbitopathy subgroup distinction, and may serve as an adjunct to photograph-based screening.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    939465

    Orbitopati gelişmeyen graves tanılı hastalarda kontrast duyarlılık fonksiyonu ve optik sinir başının değerlendirilmesi

    Evaluation of contrast sensitivity function and optic nerve head in patients diagnosed with graves without orbitopathy

    MARIAM AZIZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Göz Hastalıklarıİnönü Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH ÖZTÜRK

  2. Tez No

    447338

    Hashimoto tiroiditi tanılı hastalarda tiroid hormon düzeylerinin kuru göz belirti ve bulguları ile olan ilişkisinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between thyroid functions and signs and symptoms of DRY eye in patients with hashimoto thyroiditis

    FUAT CENİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıSağlık Bakanlığı

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULBAKİ KUMBASAR

    DR. GÜLŞAH YENİDÜNYA YALIN

  3. Tez No

    384269

    Tiroid oftalmopatide tanı, izlem ve tedavi sonuçlarımız

    Our diagnosis, follow-up and treatment results in thyroid ophtalmopaty

    ESRA SAVKU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Göz HastalıklarıAnkara Üniversitesi

    Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET KAAN GÜNDÜZ

  4. Tez No

    651325

    Tiroid orbitopatisinde klinik aktivite skoru ile inflamatuar biyobelirteçlerin ilişkisi

    The correlation of the inflammatory biomarkers and the clinical activity score in thyroid associated orbitopathy

    AYDIN ACARBAY

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYŞE KUBAT ÜZÜM

  5. Tez No

    930730

    Hidradenitis süpürativa hastalarında tiroid fonksiyonlarının ve çinko düzeylerinin araştırılması

    Evaluation of thyroid functions and zinc levels in patients with hidradenitis suppurativa

    CEREN YAKIŞTIRAN BOZKURT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    DermatolojiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DÜRİYE DENİZ DEMİRSEREN

Geri Dön