Salih Bolat'ın şairliği
Salih Bolat's poetry
- Tez No: 1021937
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDOĞAN KUL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Salih Bolat, 1980 Sonrası Türk Şiiri, Şiir, İzlek, İmge, 1980 sonrası, Salih Bolat, Turkish Poetry After 1980, Poetry, Theme, Image, After 1980, Poem
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada, 1980 sonrası Türk şiirinin önde gelen şairlerinden olan Salih Bolat'ın şairliği bütün olarak incelenmiştir. Şairin Türk şiiri içindeki yerini belirlemek amacıyla sanat hayatı, sanat görüşleri, şiirlerinin izleği, yapısı, dil ve anlatım özellikleri, imge dünyası ele alınmıştır. Çalışmanın ana kaynaklarını, şairin yayımlanmış şiir kitapları; yardımcı kaynaklarını, düzyazıları, kendisiyle yapılan röportajlar, hakkında yazılanlar ve yakın çevresiyle yapılan görüşmeler oluşturmuştur. Şairin yaşamı, sanat hayatı, sanat görüşü, şiirlerinin izlek, yapı, dil ve anlatım bakımından incelenmesiyle sınırlandırılan çalışmaya, düzyazıları dâhil edilmemiştir. İncelemelerde metin merkezli yöntem esas alınmakla birlikte gerek duyuldukça tarihsel yaklaşım gibi diğer yöntemlerden de faydalanılmıştır. Bu yaklaşımla şiir kitapları kronolojik olarak incelenmiş ve elde edilen bulgular, modern Tük şiiri bağlamında değerlendirilmiştir. İnceleme sonucunda, Salih Bolat'ın şiiri;“etki altında olduğu dönem”,“kendi sesini bulduğu dönem”ve“olgunluk dönemi”olmak üzere üçe ayrılmıştır. Şairliğinin ilk dönemini, Toplumcu Gerçekçi şiirin etkisi altında yazdığı“Yaşanan”ve“Bir Afişin Önünde”kitaplarının oluşturduğu söylenebilir. Bu dönem şiirlerinde, şiirin estetik yanından ziyade yaşam boyutu ön plandadır. Geçiş niteliği taşıyan üçüncü kitabı“Sınır ve Sonsuz”ile“Karşılaşma”,“Uzak ve Eski”,“Gece Tanıklığı”kitapları, şairin ikinci dönem ürünleri olarak değerlendirilebilir. Bu dönem sonunda, sıradan gibi görünenin ardındaki derin anlama ulaşma arzusuyla doğayı ve nesneleri en ince ayrıntılarına kadar gözlemleyerek görsel imgelerle sunmak şairin en özgün yanlarından biri hâline gelir. Üçüncü döneme geçiş özelliği gösteren“Açılmış Kanat”ile“Kanıt”,“Atların Uykusu”ve“Rüya Zamanı”kitapları Salih Bolat'ın şairliğinin son dönemini oluşturur. Olgunluk dönemi ürünü sayılabilecek bu kitaplarda, dil ve imge daha yoğundur. Şiiri, büyük oranda etkilenmelere kapanarak kendi yatağında derinleşir. Şiirlerinin ana izleğini yaşanan ile umut edilenin çatışması oluşturur. Bu ana izlek altında umut, acı ve mutluluk, anlam arayışı, içsel yolculuk, yalnızlık, aşk/sevda, çocukluk ve aile, yaşam, ölüm, doğa, zaman gibi genel izleklerle; hesaplaşma, siyasal baskı ve travmalar, toplumsal eşitsizlik ve yoksulluk gibi toplumsal izlekler kendini gösterir. İlk kitaplarından itibaren şiirlerinde görülen mitolojik ve tarihî ögeler, şiire kültürlenme sürecini paylaşma yahut okuru bilgilendirme endişesiyle girmez. Şiirlerinde birçok kişiye, yapıta, mekâna ve olaya telmihte bulunarak metinler arası ilişkiler kurar. Serbest nazım biçimiyle hem kısa hem de uzun şiirler yazan şairin dizeli şiirlerinin yanı sıra düzyazı şiirleri de bulunur. Yer yer kafiye ve redif kullansa da klasik ahenk unsurlarına itibar etmez. Şiirlerinde genel olarak süsten uzak, içten, yalın fakat yoğun bir dil hâkimdir. Şiirde imgeyi önemli bir olanak olarak gören ve imgesel bir dille şiirler yazan Salih Bolat, genellikle görsel imgeler kullanır. Türk şiirini bir bütün olarak gören Salih Bolat, bu geleneğin zenginliğinden faydalanarak kendi özgün ve bağımsız şiirini oluşturur. Toplumcu Gerçekçilik ve İkinci Yeni şiirleriyle görece daha yakın ilişkiler kurar. Buna karşılık Toplumcu Gerçekçi şiiri poetik eksiklik; İkinci Yeni şiirini anlam kapalılığı gibi çeşitli yönlerden eleştirerek bu şiir anlayışlarıyla mesafesini korur. Batılı kaynaklar arasında Fransız şiirini yakından takip eder. En çok beğenip etkilendiği şairler, Melih Cevdet Anday ve René Char'dır. Şiirinin en güçlü yanlarından biri, ayrıntıyı görebilme yetisi sayesinde, doğanın ardındaki yalın gerçekliği ve gündelik yaşamın içinde sıradanlaşarak insanların körlük alanlarına çekilen nesneleri, durumları, olayları görünür kılabilmesidir. Bu özellik, Salih Bolat'ın Türk şiirinde özgün bir yer edinmesini sağlayan etkenlerin başında gelir.
Özet (Çeviri)
This research provides a holistic analysis of the poetic identity of Salih Bolat, a leading figure in post-1980 Turkish poetry. In order to determine the poet's place in Turkish poetry, his artistic trajectory, aesthetic views, the thematic and structural elements of his poems, his linguistic and stylistic features, and his imagery have been examined. The primary sources for the research have been the poet's published poetry collections; the secondary sources have been his prose works, personal interviews, writings about him, and interviews with his close associates. The research, limited to examining the poet's life, artistic career, artistic perspective, and the themes, structure, language, and expression of his poems, has not contained his prose writings. While a text-centered approach has been primarily employed in the research, other methods, such as a historical approach, have also been utilized as needed. Employing this approach, the poetry collections have been examined chronologically, and the findings have been evaluated within the context of modern Turkish poetry. As a result of the analysis, Salih Bolat's poetry has been divided into three periods:“the period under the influence of Socialist Realism,”“the period in which he discovered his distinct poetic voice,”and“the period of maturity.”His early poetic period consists of the collections“Yaşanan”and“Bir Afişin Önünde,”which he wrote under the influence of Socialist Realist poetry. In the poems of this period, the experiential dimension of the poetry takes precedence over its aesthetic dimension. His third book,“Sınır ve Sonsuz,”which serves as a bridge between the two periods, along with the books“Karşılaşma,”“Uzak ve Eski,”and“Gece Tanıklığı,”can be regarded as the products of the poet's second period. By the end of this period, the desire to uncover the profound meaning behind the seemingly ordinary -by meticulously observing nature and objects down to their finest details and presenting them through visual imagery- becomes one of the poet's most distinctive features. The books“Açılmış Kanat,”“Kanıt,”“Atların Uykusu,”and“Rüya Zamanı,”which mark the transition to the third period, constitute the final period of Salih Bolat's poetic career. In these books, which can be regarded as the product of his mature period, language and imagery are more intense. His poetry deepens within its own channel, remaining largely insulated from external influences. The tension between what is experienced and what is hoped for forms the core theme of his poems. Under this core theme, general themes such as hope, pain, joy, the search for meaning, the inner journey, loneliness, love, childhood and family, life, death, nature, and time; as well as social themes such as confrontation, political oppression and trauma, social inequality, and poverty, have become prominent. From his first books onward, the mythological and historical elements found in his poems do not enter the text out of a concern to share a process of cultural acquisition or to inform the reader. By referring to many people, works, spaces, and incidents in his poems, he establishes intertextual relationships. The poet, who writes both short and long poems in free verse, produces not only verse poems but also prose poems. Although he occasionally employs rhyme and refrain, he does not adhere to classical elements of rhythm. His poetry is generally characterized by a language that is unadorned, sincere, simple, yet intense. The poet, who regards imagery as a significant tool and writes in an imaginative style, commonly employs visual imagery. Salih Bolat, who perceives Turkish poetry as a unified whole, takes advantage of the richness of Turkish poetry tradition to create his own original and independent poetry. He establishes relatively closer ties with the poetry of Socialist Realism and the Second New Movement. On the other hand, he distances himself from these poetic approaches, critiquing the poetry of Socialist Realism on the grounds of aesthetic inadequacy, and the Second New Movement for its obscurity of meaning. Among Western sources, he pays particular attention to French poetry. The poets he admires and is most influenced by are Melih Cevdet Anday and René Char. One of the strongest aspects of his poetry is his ability to perceive the pure reality behind nature and to visualize objects, circumstances, and incidents that have faded into our perceptual blind spots through the habituation of daily life. This feature is one of the primary factors that secures Salih Bolat a distinct place in Turkish poetry.
Benzer Tezler
- Salih Bolat'ın şiir dünyası
Salih Bolat's world of poetry
FURKAN DELİKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıIğdır ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NUSRET YILMAZ
- Eğitim örgütlerinde işbirliği (Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi örneği)
Cooperation in educational organizations (A case: Hacettepe University, Faculty of Education)
SALİH BOLAT
- Sinemada roman uyarlaması: Aşkı Memnu romanının filmiyle kuşak çatışması açısından karşılaştırılması
Novel adaptation to cinema: The comparsion of the novel of ?Aşk-ı Memnu? with it?s movie in the way of conflict of generation
CAN SİVRİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Radyo-TelevizyonBeykent ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. SALİH BOLAT
- An efficient road representation for autonomous vehicles using arc-splines with application to trajectory planning
Otonom araçlar için verimli bir otoyol modellemesi ve rota planlamada yay-eğrileri kullanımı
ATAKAN SALİH BOLAT
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiElektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KLAUS VERNER SCHMİDT