Dijitalleşme ve otomasyonun deniz taşımacılığına etkisi
The impact of digitalization and automation on maritime transport
- Tez No: 1022106
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET SAMİM ÜNAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Piri Reis Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Deniz Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, deniz taşımacılığında dijitalleşme ve otomasyonun ortaya çıkardığı hukuki sorunları, özellikle otonom gemiler ve deniz sigortası hukuku açısından incelemektedir. Deniz taşımacılığı, tarihsel olarak insan unsuruna dayalı bir yapı üzerine inşa edilmiş olup, sorumluluk, güvenlik ve denetim mekanizmaları bu temel üzerinden şekillenmiştir. Ancak yapay zekâ, büyük veri, nesnelerin interneti ve blok zinciri gibi teknolojilerin gelişimiyle birlikte bu yapı köklü bir dönüşüm sürecine girmiştir. Çalışmada, otonom gemilerin mevcut uluslararası denizcilik sözleşmeleri (UNCLOS, SOLAS, COLREG, STCW) karşısındaki durumu değerlendirilmiş ve bu sözleşmelerin insan merkezli normatif yapısının otonom sistemler bakımından ne ölçüde yeterli olduğu analiz edilmiştir. Ayrıca Türk hukuku bakımından mevcut düzenlemelerin bu yeni teknolojik gelişmeler karşısındaki uygulanabilirliği tartışılmıştır. Çalışmanın temel odak noktalarından birini oluşturan deniz sigortası hukuku bakımından ise, dijitalleşmenin riziko kavramı ve nedensellik bağı üzerindeki etkileri incelenmiştir. Otonom gemilerde ortaya çıkan yazılım hataları, veri temelli riskler ve siber müdahaleler gibi yeni risk türlerinin, klasik sigorta anlayışını zorladığı ve özellikle causa proxima kuralının uygulanmasını karmaşıklaştırdığı tespit edilmiştir. Vaka analizleri bölümünde Rotterdam ve Singapur limanları, Yara Birkeland otonom gemi projesi ve AXA Fizzy modeli incelenmiş; bu örnekler üzerinden sorumluluk rejimi, nedensellik bağı ve sigorta sisteminin dijitalleşme karşısındaki dönüşümü somutlaştırılmıştır. Çalışma sonucunda, deniz taşımacılığında dijitalleşme ve otomasyon ile ortaya çıkan çok katmanlı risk yapısının, klasik insan merkezli hukuki yaklaşımlarla açıklanmasının yetersiz olduğu; özellikle sorumluluk, nedensellik ve sigorta bakımından daha esnek ve fonksiyonel bir hukuki çerçevenin geliştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study examines the legal implications of digitalization and automation in maritime transport, particularly in the context of autonomous ships and marine insurance law. Maritime transport has historically been structured around a human-centered system, where liability, safety, and control mechanisms are primarily based on human involvement. However, the development of technologies such as artificial intelligence, big data, the Internet of Things, and blockchain has led to a fundamental transformation of this structure. The study analyzes the position of autonomous ships within the framework of existing international maritime conventions (UNCLOS, SOLAS, COLREG, STCW) and evaluates the extent to which these human-centered normative structures remain applicable to autonomous systems. Furthermore, the adequacy of current regulations under Turkish law in addressing these technological developments is discussed. With regard to marine insurance law, the study focuses on the impact of digitalization on the concept of risk and causation. It is observed that new types of risks arising from autonomous ships—such as software errors, data-related risks, and cyber incidents—challenge the traditional understanding of marine risks and complicate the application of the causa proxima rule. In the case study section, the ports of Rotterdam and Singapore, the Yara Birkeland autonomous vessel project, and the AXA Fizzy model are examined to illustrate the transformation of liability regimes, causation, and insurance systems in practice. The study concludes that the multi-layered risk structure emerging from digitalization and automation cannot be adequately addressed by traditional human-centered legal approaches. Instead, a more flexible and functional legal framework is required, particularly in terms of liability, causation, and insurance.
Benzer Tezler
- Endüstri 4.0'ın denizcilik sektörü üzerindeki etkilerinin bulanık tabanlı yöntemlerle değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of Industry 4.0 on the maritime sector with fuzzy based methods
MAHMUT MOLLAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
DenizcilikZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiDeniz İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN DEMİREL
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABİT BALIN
- Denizcilik sektöründe dijital dönüşüm süreçlerinin yenilik yönetimiperspektifiyle değerlendirilmesi
An assessment of digital transformation processes in the maritime industry from an innovation management
AYNUR GÖNÜLER TÜREDİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDenizcilik Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. PELİN BOLAT
- Baskı çoğaltma endüstrisine yönelik otonom tekliflendirme ve cihaz yönetimi stratejilerinin değerlendirilmesi: Bir karar destek sisteminin tasarımı
Evaluation of autonomous bidding and device management strategies for the print reproduction industry: The design of a decision support system
DENİZ IŞIL ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMRE ÇEVİKCAN
- Digital contract management system for sub-contractor contracts
Alt yüklenicilik sözleşmeler için dijital sözleşme yönetim sistemi
VEDAT NALİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DENİZ ARTAN
- A rule-based human reliability assessment to enhance shipauxiliary machinery maintenance operations
Gemi yardımcı makineleri bakım onarım operasyonlarınıniyileştirilmesi için kural tabanlı insan güvenilirliği ölçümü
ÇAĞATAY KANDEMİR
Doktora
İngilizce
2020
Gemi Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiDeniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN ÇELİK