Geri Dön

Diyalize girmeyen yaşlı kronik böbrek hastalarında demir eksikliği anemisi ile depresyon ve kırılganlık arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Başlık çevirisi mevcut değil.

PDF İndir

  1. Tez No: 1022416
  2. Yazar: HASAN BOSTAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AYSUN AYBAL KUTLUGÜN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Nefroloji, Nephrology
  6. Anahtar Kelimeler: Yaşlılık, Demir Eksikliği Anemisi, Depresyon, Kırılganlık, Aging, Iron Deficiency Anemia, Depression, Frailty
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş ve Amaç: Kronik böbrek hastalığında (KBH) pek çok farklı sisteme ait komplikasyon görülür. Bunlardan en sık görüleni demir eksikliği anemisidir. Pek çok komorbit hastalığa eşlik eden depresyon, kronik böbrek hastalığıyla beraber sık görülen bir halk sağlığı sorunudur. 65 yaş üzeri KBH olan hasta sayısının gün geçtikçe artması bu hastaların geriatrik sorunlarıyla beraber değerlendirilmesini gerektirir. Bu çalışmada; geriatrik yaştaki kronik böbrek hastalarında demir eksikliği anemisinin depresyon ve kırılganlık ile ilişkisini tespit etmeye çalıştık. Gereç ve Yöntem: Çalışma Ankara Atatürk Sanatoryum Hastanesi Nefroloji polikliniğine Şubat-Kasım 2025 tarihinde başvuran evre 3-5 KBH tanılı diyalize girmeyen 65 yaş ve üzerindeki hastalar dahil edilerek yapılmıştır. Hastalara araştırmacı tarafından yüz yüze Geriatrik Depresyon Skalası-15 ve Frail Kırılganlık Ölçeği uygulanmıştır. Hastaların laboratuvar verileri hastane sistemi kayıtlarından incelenerek elde edilmiştir. Hastalar demir eksikliği anemisi, demir eksikliği ve kontrol grubu olmak üzere 3 ana grup altında kategorilendirilmiştir. İstatiksel analiz IBM Spss 27.0 programında gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya 297 geriatrik yaştaki diyalize girmeyen kronik böbrek hastası dahil edildi. Hastaların %39,4'ü evre 3A, %42,4'ü evre 3B ve %18,2'si evre 4–5 grubunda yer almaktaydı. Hastalar demir durumu ve anemi varlığına göre üç gruba ayrıldı ve gruplar arasında anlamlı farklılıklar saptandı. Demir eksikliği anemisi prevalansı kronik böbrek hastalığı evresi ilerledikçe belirgin olarak arttı (p<0,001). Demir eksikliği anemisi olan hastalarda eGFR düzeyleri daha düşük; üre ve kreatinin düzeyleri daha yüksek saptandı (p<0,001). Aynı grupta serum albümin düzeyi daha düşük, CRP ve parathormon düzeyleri daha yüksek bulundu (p<0,001). Ayrıca proteinüri ve albüminüri düzeyleri demir eksikliği anemisi grubunda diğer gruplara göre anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,001). Kırılganlık skoru kronik böbrek hastalığı evresi ilerledikçe artış gösterdi (p=0,004). Kırılgan hastalar daha ileri yaşta olup, daha düşük hemoglobin ve eGFR düzeylerine; daha yüksek kreatinin ve parathormon düzeylerine sahipti (p<0,05). Kırılganlık düzeyi ile proteinüri ve vii albüminüri arasında anlamlı ilişki saptandı (sırasıyla p<0,001 ve p=0,016). Demir eksikliği ve demir eksikliği anemisi olan hastalarda kırılganlık skorları daha yüksek olmasına rağmen gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark izlenmedi (p=0,070). Depresyon skorları açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (p=0,826). Çok değişkenli regresyon analizinde yaş ve parathormon düzeylerinin kırılganlık ile pozitif; hemoglobin düzeyinin ise negatif yönde bağımsız ilişkili olduğu gösterildi (p<0,05). Sonuçlar: Çalışmamız, geriatrik yaş grubundaki kronik böbrek hastalarında demir eksikliği anemisi ile depresyon ve kırılganlık arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktadır. Kronik böbrek hastalığı evresi ilerledikçe demir eksikliği anemisi ve kırılganlık sıklığının arttığı gösterilmiştir. Hemoglobin ve parathormon düzeylerinin kırılganlığın bağımsız belirleyicileri olduğu saptanmıştır. Bu bulgular, söz konusu parametrelerin yaşlı kronik böbrek hastalarının klinik değerlendirmesinde önemli olabileceğini düşündürmektedir. Buna karşın, yaşlı kronik böbrek hastalarında demir eksikliği anemisi ile depresyon arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır.

Özet (Çeviri)

Introduction and Aim: Chronic kidney disease (CKD) is associated with a wide range of complications affecting multiple organ systems, among which iron deficiency anemia is the most common. Depression, frequently accompanying various comorbid conditions, is also a common public health problem observed in patients with CKD. The increasing number of patients aged 65 years and older with CKD necessitates evaluation of these individuals together with geriatric syndromes. In this study, we aimed to investigate the relationship between iron deficiency anemia, depression, and frailty in elderly patients with CKD. Materials and Methods: This study included non-dialysis patients aged 65 years and older with stage 3–5 CKD who presented to the nephrology outpatient clinic of Ankara Atatürk Sanatorium Education and Research Hospital between february-november 2025. The Geriatric Depression Scale-15 (GDS-15) and the Frail Frailty Scale were administered face-to-face by the researcher. Laboratory data were obtained from hospital electronic records. Patients were categorized into 3 main groups: iron deficiency anemia, iron deficiency without anemia and control group. Statistical analyses were performed using IBM SPSS version 27.0. Results: A total of 297 geriatric non-dialysis patients with chronic kidney disease (CKD) were included in the study. Of these, 39.4% were in stage 3A, 42.4% in stage 3B, and 18.2% in stages 4–5. Patients were categorized into three groups according to iron status and presence of anemia, and significant differences were observed between the groups. The prevalence of iron deficiency anemia increased significantly with advancing CKD stage (p<0.001). Patients with iron deficiency anemia had lower eGFR levels and higher urea and creatinine levels (p<0.001). In the same group, serum albumin levels were lower, while CRP and parathyroid hormone levels were higher (p<0.001). Additionally, proteinuria and albuminuria levels were significantly higher in the iron deficiency anemia group compared to the other groups (p<0.001). Frailty scores increased with advancing CKD stage (p=0.004). Frail patients were older and had lower hemoglobin and eGFR levels, as ix well as higher creatinine and parathyroid hormone levels (p<0.05). Frailty was significantly associated with proteinuria and albuminuria (p<0.001 and p=0.016, respectively). Although frailty scores were higher in patients with iron deficiency and iron deficiency anemia, the difference between groups did not reach statistical significance (p=0.070). No significant difference was observed between groups in terms of depression scores (p=0.826). In multivariate regression analysis, age and parathyroid hormone levels were independently and positively associated with frailty, while hemoglobin level was independently and negatively associated (p<0.05). Conclusion: Our study demonstrates the relationship between iron deficiency anemia, depression, and frailty in elderly patients with chronic kidney disease. The prevalence of both iron deficiency anemia and frailty increases with advancing CKD stage. Hemoglobin and parathyroid hormone levels were identified as independent predictors of frailty. These findings suggest that these parameters may be important in the clinical assessment of elderly patients with CKD. However, no significant association was found between iron deficiency anemia and depression in this population.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    271924

    Evre 3-4 kronik böbrek hastalarında beslenme parametreleri, antropometrik ölçümler ve malnutrisyon sıklığının değerlendirilmesi

    The evaluation of nutrition parameters, antropometric measurements and malnutrition frequencies in stage 3-4 chronic renal failure patients

    SERDAR ESMER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    NefrolojiDicle Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET EMİN YILMAZ

  2. Tez No

    892714

    Kronik böbrek hastalarında geriatrik nutrisyonel risk indeksi (GNRI) ile arterial stiffness (damar sertliği) arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between geriatric nutritional risk index (GNRI) and arterial stiffness in chronic kidney patients

    ŞÜHEDA ALBAYRAK ÇELENK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYSUN AYBAL KUTLUGÜN

  3. Tez No

    786745

    Prediyaliz kronik böbrek hastalarında uyku kalitesi ve pulse wave velocity ilişkisi

    Association between sleep quality and pulse wave velocity in predialysis chronic kidney disease

    YAVUZ SULTAN SELİM AKGÜL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    İç HastalıklarıSağlık Bakanlığı

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ŞAMİL ECİRLİ

  4. Tez No

    843707

    Erişkin evre 3-5 kronik böbrek hastalarında üremik periferik nöropati ile ilişkili faktörlerin saptanması

    Determination of factors associated with uremic peripheral neuropathy in adult stage 3-5 chronic kidney disease patients

    BİNNUR DUDAK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MİNE ŞEBNEM KARAKAN

  5. Tez No

    852730

    Evre 3-5 kronik böbrek hastalarında hemoglobin düzeyi ve anemi parametrelerinin üremik ve inflamatuar belirteçlerle ilişkisinin incelenmesi

    Relationship between hemoglobin level and blood parameters of anemia, uremia, and inflammation in stage 3-5 pre-dialysis chronic kidney disease

    IRMAK TAHMAZ KARCI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HADİM AKOĞLU

Geri Dön