A qualitative investigation of cabin crew members' motivation experiences in the aviation sector
Havacılık sektöründe kabin memurlarının motivasyon deneyimlerine yönelik nitel bir araştırma
- Tez No: 1022615
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALEV ÖZER TORGALÖZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Sivil Havacılık, Business Administration, Civil Aviation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İzmir Ekonomi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, havacılık sektörünün zorlu operasyonel ortamında görev yapan kabin ekiplerinin motivasyon ve motivasyon kaybı deneyimlerini incelemektedir. İş Talepleri–Kaynaklar (JD-R) Modeli ve Kaynakların Korunumu (COR) Teorisi temel alınarak, motivasyonun yüksek iş yükü, duygusal emek, sürekli emniyet sorumlulukları ve yoğun insan etkileşimi koşullarında nasıl şekillendiği, azaldığı ve yeniden kazanıldığı araştırılmıştır. Araştırma verileri, farklı hava yolu şirketlerinde çalışan 16 kabin ekibi üyesiyle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmış ve nitel içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, motivasyonun yalnızca mesleki bağlılık, finansal ödüller veya bireysel özelliklerle açıklanabilecek sabit bir psikolojik durum olmadığını göstermektedir. Aksine motivasyon; fiziksel, duygusal, bilişsel, sosyal ve örgütsel faktörlerin etkileşimiyle şekillenen dinamik ve çok boyutlu bir süreçtir. Katılımcılar, yorgunluk, stres, operasyonel baskı ve zor yolcu etkileşimleri nedeniyle motivasyonlarının uçuş sırasında azalabildiğini; ekip desteği, olumlu yolcu geri bildirimleri, dinlenme ve destekleyici çalışma ortamları sayesinde yeniden yükselebildiğini ifade etmişlerdir. Duygusal emek, müşteri hizmetlerinin ötesine geçerek emniyet, güvenlik ve operasyonel kontrol sorumluluklarını da kapsayan kabin ekibi deneyiminin temel unsurlarından biri olarak ortaya çıkmıştır. Bulgular ayrıca kısa süreli geri çekilme, bilişsel yeniden çerçeveleme ve duygu düzenleme gibi mikro kaynak koruma stratejilerinin performansın sürdürülmesindeki önemini ortaya koymaktadır. Sosyal destek, prosedürel netlik, psikolojik güvenlik ve mesleki aidiyet duygusu, iş taleplerinin etkilerini azaltan temel kaynaklar olarak belirlenmiştir. Motivasyonun her uçuşta yeniden inşa edildiğini ortaya koyan bu çalışma, havacılık yazınına katkı sunmakta ve sürdürülebilir ekip motivasyonu ile örgütsel etkinliğin güçlendirilmesine yönelik uygulamalı çıkarımlar sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study explores the motivation and demotivation experiences of cabin crew members operating in the demanding environment of the aviation industry. Drawing on the Job Demands–Resources (JD-R) Model and Conservation of Resources (COR) Theory, it examines how motivation is continuously shaped, depleted, and restored under conditions of high workload, emotional labor, safety responsibilities, and intensive passenger interaction. Data were collected through semi-structured interviews with 16 cabin crew members from different airline companies and analyzed using qualitative content analysis. The findings demonstrate that motivation is not a stable psychological state explained solely by professional commitment, financial rewards, or personal characteristics. Rather, it is a dynamic and multidimensional process influenced by the interaction of physical, emotional, cognitive, social, and organizational factors. Participants reported that motivation could decline during a flight because of fatigue, stress, operational pressure, and challenging passenger interactions, yet recover through team support, positive passenger feedback, rest, and supportive work environments. Emotional labor emerged as a central element of cabin crew work, extending beyond customer service to encompass safety, security, and operational control responsibilities. The findings also highlight the importance of micro resource conservation strategies, including brief withdrawal, cognitive reframing, and emotional regulation, in maintaining performance. Social support, procedural clarity, psychological safety, and professional belonging were identified as key resources that mitigate job demands. By demonstrating how motivation is reconstructed on a flight-by-flight basis, this study contributes to aviation literature and provides practical insights for strengthening sustainable crew motivation and organizational effectiveness.
Benzer Tezler
- Havacılık sektörü çalışanlarının çatışma çözüm stratejileri ile karar alma tarzları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between conflict resolution strategies and decision-making styles of aviation industry employees
DERYA HACIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sivil HavacılıkIğdır Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERCAN İNCE
- Havayolları reklamlarının uçakta cinsel tacize etkisi: Fail üzerinden bir inceleme
The role of airline ads on sexual harrasment in airplanes: An investigation through the harrasser
ÖZLEM ÇAPAN ÖZEREN
Doktora
Türkçe
2021
İletişim BilimleriMaltepe Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜLYA ŞİMGA
- Endüstri ürünleri tasarımı temelinde:Yolcu uçaklarında aydınlatma sistemlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the lighting systems of passenger aircrafts based on industrial product design
ZEYNEP ÖZKAN UÇARALP
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Sivil Havacılıkİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ŞATIR
- Towards new narratives and signifiers against“Global ends”: Chile's great refusal
“Küresel sonlara”karşı yeni anlatılara ve gösterenlere doğru: Şili'nin büyük reddi
EMRE ÖNKİBAR
Doktora
İngilizce
2025
SosyolojiGalatasaray ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERİDE SELCAN SERDAROĞLU POLATAY
- Hayat bilgisi konularında yapılan nitel çalışmaların incelenmesi: Bir meta-sentez çalışması
Investigation of qualitative studies on life science: A meta-synthesis study
GÖKHAN USLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ULUCAN