Akne vulgarisli hastalarda beslenme, yaşam tarzı özellikleri ve beslenme okuryazarlığının değerlendirilmesi
Evaluation of nutrition, lifestyle characteristics, and nutritional literacy in patients with acne vulgaris
- Tez No: 1022863
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA AĞAOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Dermatoloji, Dermatology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmaya, 01.12.2024-01.12.2025 tarihleri arasında Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Polikliniği'ne başvuran 12–25 yaş aralığındaki 250 akne vulgaris tanılı hasta ile aynı yaş aralığında bulunan 250 sağlıklı gönüllü dahil edilmiştir. Tüm katılımcıların sosyodemografik verileri, özgeçmiş ve soygeçmiş özellikleri ile yaşam tarzı alışkanlıkları (sigara ve alkol kullanımı, yüz yıkama alışkanlıkları, fiziksel aktivite sıklığı, uyku süresi, ekran süresi ve sosyal medya kullanımı) sorgulandı. Global Akne Derecelendirme Sistemi (GADS), yerleşim yeri, skar ve PİHP varlığı dermatolojik muayene ile değerlendirildi. Akneli hastalarda akne başlangıç yaşı ve hastalık süresi kaydedildi. Tüm katılımcılar tarafından Adolesan Beslenme Alışkanlıkları Kontrol Listesi (ABAKL) ve Adolesanlarda Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği (ABOÖ); akneli hastalar tarafından ise Akne Yaşam Kalitesi Ölçeği (AYKÖ) dolduruldu. Akneli hastalarda kontrol grubuna kıyasla sigara kullanımı ile fiziksel aktivite sıklığının daha az; günde iki kez yüz yıkama sıklığının ise istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptandı. Akne grubunda kontrol grubuna kıyasla ABAKL puanı, ABOÖ toplam puan ve alt boyut puanları istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşük saptandı. Akne grubunda ABAKL puanı ile ABOÖ toplam ve alt boyut puanları anlamlı ve pozitif yönlü ilişkiliydi. Akne grubunda akne şiddeti ile ABAKL puanı, ABOÖ toplam puanı, etkileşimli ve işlevsel alt boyut puanları arasında negatif yönlü, AYKÖ puanı ile pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki saptandı. Sonuç olarak akne vulgaris en sık adölesan dönemde görülmekte olup, bu dönem yaşam boyu sürdürülebilecek sağlıklı davranışların kazanılması açısından kritik bir gelişim evresidir. Bu bağlamda akne vulgaris gibi beslenmenin rol oynadığı hastalıklarda, sağlıklı beslenme davranışlarının şekillenmesi için özellikle adolesan dönemde beslenme okuryazarlığı düzeyinin belirlenmesi ve geliştirilmesi önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
This study included 250 patients aged 12-25 years who were diagnosed with acne vulgaris and presented to the Dermatology and Venereology Outpatient Clinic of the Eskişehir Osmangazi University Faculty of Medicine between 01.12.2024-01.12.2025, along with 250 healthy volunteers within the same age range as the control group. Sociodemographic characteristics, personal and family medical history, and lifestyle habits of all participants were recorded, including smoking and alcohol use, face-washing habits, physical activity, sleep duration, screen time, and social media use. Acne severity was assessed using the Global Acne Grading System (GAGS). In addition, lesion distribution, presence of scarring, and post-inflammatory hyperpigmentation (PIHP) were evaluated through dermatological examination. In patients with acne, age of acne onset and disease duration were documented. All participants completed the Adolescent Food Habits Checklist (AFHC) and the Adolescent Nutrition Literacy Scale (ANLS), whereas patients with acne additionally completed the Acne Quality of Life Scale (AQoL). Compared with the control group, patients with acne showed significantly lower rates of smoking and physical activity, whereas the frequency of washing the face twice daily was significantly higher. The acne group had significantly lower AFHC scores, as well as lower total and subscale scores of the ANLS, compared with the control group. In the acne group, AFHC scores were significantly and positively correlated with the total and subscale scores of the ANLS. Furthermore, acne severity was negatively correlated with AFHC scores, the total ANLS score, and the interactive and functional subscale scores, whereas it was positively and significantly correlated with AQoL scores. In conclusion, acne vulgaris is most commonly observed during adolescence, a critical developmental period for the acquisition of lifelong health behaviors. In this context, particularly for conditions such as acne vulgaris in which nutrition plays a role, determining and improving nutrition literacy during adolescence is important for the development of healthy dietary behaviors.
Benzer Tezler
- Akne hastalarında topikal tedavi yanıtını etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting response to topical treatment in acne patients
ECE IŞIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
DermatolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YEŞİM AKPINAR KARA
- Akne vulgaris olgularında ultra işenmiş (çok işlenmiş) gıda tüketiminin hastalık özelliklerinin üzerine etkisi
The effect of ultra-processed (highly processed) food consumption on disease characteristics in Acne vulgaris cases
KIYMET NUR İSKENDER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
DermatolojiMarmara ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAFİYE ATLAS TÜLİN ERGUN
- Akne vulgarisli hastalarda mikroRNA-21, mikroRNA-29b, mikroRNA-98-5p ve diyetin, mtTOR ve FoxO1 gen ekspresyon düzeyleri üzerineetkisi
Effects of microRNA-21, microRNA-29b, microRNA-98-5p and diet on mtTOR and FoxO1 gene expression levels in patients with acne vulgaris
NAZAN AKDAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
DermatolojiTrakya ÜniversitesiDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIZ GÜRSEL ÜRÜN
- Akne vulgarisli hastalarda serum insülin benzeri büyüme faktörü-1 ve insülin benzeri büyüme faktörü bağlayıcı protein-3 düzeylerinin değerlendirilmesi
The evaluation of serum insulin like growth factor-1 and insulin like growth factor binding protein-3 levels patients with acne vulgaris
NALAN BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
Dermatolojiİnönü ÜniversitesiDermatoloji Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. HAMDİ ÖZCAN
- Akne vulgarisli hastaların sosyodemografik karakteristikleri ve akne risk faktör analizi
Sociodemographic characteristics of acne vulgaris patients and acne risk factor analysis
AYÇA ALAN ATALAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
DermatolojiGataDeri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERCAN KARABACAK