Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde öğretici konuşma süresi
Teacher talking time in teaching Turkish as a foreign language
- Tez No: 1023042
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞABAN ÇOBANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yabancılara Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dil öğretiminde Teacher Talking Time (TTT) kavramı dilimizde öğretici/ öğretmen konuşma süresi şeklinde karşılık bulmaktadır. Öğretici konuşma süresi dünyada özellikle İngilizce öğretimi alanında üzerinde durulan ve tartışılan bir konudur. Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde ise konuşma becerisi ve öğreticilerin konuşma yeterlikleri çeşitli çalışmalarda ele alınmıştır ancak öğretici konuşma süresini doğrudan inceleyen araştırmalara rastlanmamaktadır. Bu bağlamda, Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde öğretici konuşma süresine odaklanan çalışmaların eksikliği, bu araştırmayı önemli ve gerekli kılmaktadır. Bu çalışmada kuramsal ve nitel bilgilere ek olarak öğreticilerin görüşleri alınmış ve öğretici konuşma süresi kavramı Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi açısından incelenmiştir. Öğretici konuşma süresini arttıran unsurlar ve bu sürenin en yoğun olduğu etkinlikler belirlenmiştir. Öğreticilerin bu kavram hakkındaki bilgi düzeyleri ve ideal öğretici konuşma süresinin yüzde kaç olabileceği araştırılmıştır. Nitel araştırma yönteminin benimsendiği bu çalışmada, veri toplama amacıyla üniversitelerde yabancı dil olarak Türkçe dersleri veren öğreticilerle yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak 21 öğreticiyle görüşülmüştür. Görüşmelerde elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiş ve yorumlanmıştır. Öğretici konuşma süresine ilişkin literatürde hâkim olan görüş, derslerde öğreticinin daha az, öğrenicilerin ise daha fazla konuşması gerektiği yönündedir. Bu çalışmada araştırmaya katılan öğreticiler ideal öğretici konuşma süresine ilişkin olarak, İngilizce öğretimi alanındaki genel görüşle uyumlu ve literatürde belirtilen oranlara benzer yüzdelik değerler belirtmişlerdir. vi Çalışmada ulaşılan sonuçlardan ilki Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde de öğretici konuşma süresinin öğrenici konuşma süresinden daha fazla olduğudur. Öğretici konuşma süresine en çok etki eden unsurun, öğreniciden kaynaklanan unsurlar olduğu tespit edilmiştir. Ulaşılan bir diğer sonuç ise dil seviyelerinin konuşma süresini önemli ölçüde etkilediğidir. Buna ek olarak çalışmaya katılan öğreticilerin, öğrenicilerin konuşma sürelerini arttırmak amacıyla soru-cevap, konuşma etkinlikleri, grup çalışmaları, oyun, gibi çeşitli yollara başvurdukları belirlenmiştir. Bu çalışmada ulaşılan dikkat çekici sonuçlardan biri, araştırmaya katılan öğreticilerin büyük çoğunluğunun öğretici konuşma süresi konusunda bilgi sahibi olmamalarıdır. Öğreticilerin bu konuda bilgi sahibi olmaları ve kendi konuşma süreleri üzerine düşünmeleri, yansıtıcı dil öğretimi anlayışının uygulamaya geçirilmesi açısından önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
In language teaching, the concept of Teacher Talking Time (TTT) is referred to in Turkish as“instructor/teacher speaking time.”Instructor speaking time is a topic that has been emphasized and debated worldwide, particularly in the field of English language teaching. In the teaching of Turkish as a foreign language, speaking skills and teachers' speaking proficiency have been addressed in various studies; however, no research has been found that directly examines teacher talking time. In this context, the lack of studies focusing on teacher talking time in the teaching of Turkish as a foreign language makes this research important and necessary. In this study, in addition to theoretical and qualitative information, instructors' views were gathered, and the concept of instructor talk time was examined from the perspective of teaching Turkish as a foreign language. The factors that increase instructor talk time and the activities in which this time is most concentrated were identified. The instructors' level of knowledge regarding this concept and the ideal percentage of instructor talk time were investigated. Adopting a qualitative research approach, this study involved face-to-face interviews with instructors teaching Turkish as a foreign language at universities for the purpose of data collection. Twenty-one instructors were interviewed using a semi-structured interview form prepared by the researcher. The data obtained from the interviews were analyzed and interpreted using descriptive analysis methods. The prevailing view in the literature regarding teacher talk time is that teachers should speak less and students should speak more during lessons. In this study, the teachers who participated in the research also indicated percentage values regarding the ideal teacher talk time that were consistent with the general view in the field of English language teaching and similar to the ratios cited in the literature. The first finding of the study is that, in the teaching of Turkish as a foreign language, the teacher's speaking time is longer than the learners' speaking time. It was determined that the factors most influencing the teacher's speaking time are those originating from the learners. Another finding is that language proficiency levels significantly affect speaking time. In addition, it was determined that the teachers participating in the study employed various methods—such as question-and-answer sessions, speaking activities, group work, and games—to increase students' speaking time. viii One of the notable findings of this study is that the vast majority of the instructors participating in the research were unaware of their own speaking time. It is important for instructors to be aware of this and to reflect on their own speaking time in order to put the concept of reflective language teaching into practice.
Benzer Tezler
- Yurt dışında Türkçe öğrenenlerin söz edim kullanımlarının geliştirilmesine yönelik bir eylem araştırması
Action research on enhancing the use of speech acts among students learning Turkish language abroad
HATİCE DİLEK ÇAĞ
Doktora
Türkçe
2022
Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA BÖLÜKBAŞ KAYA
- Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde dil ve kültür farklılıklarında yaşanan problemler
Problems in language and cultural differences in teaching Turkish as a foreign language
SEVDA PALANCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGiresun ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DURSUN ŞAHİN
- Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde iletişimsel yöntemin ögrencilerin konuşma tutum ve başarılarına etkisi. (Somali örneği)
The effect of communicative methods on the talk attitudes and achievements of Turkish teaching as a foreign language. (example of Somali)
MEHMET AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimKütahya Dumlupınar ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FULYA TOPÇUOĞLU ÜNAL
- Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde iletişimsel yaklaşımın A1-A2 seviyesinde konuşma becerisinde kullanılması
Using communicative approach for speaking skill in teaching Turkish as a foreign language at A1-A2 level
İLAYDA KAYA
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimErciyes ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNDER ÇAĞIRAN
- Ana dili Arapça olan çocuklara Türkçenin ikinci dil olarak öğretiminde rulman tekniğinin sözlü etkileşim becerisine yönelik kullanımı
The use of the bearing technique for oral interaction skills in teaching Turkish as a second language to native Arabic speakers
NUH ALİ BAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TALAT AYTAN