Elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünü kullanan bireylerde idrarda 1-hidroksipiren (1-OHP) düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of urinary 1-hydroxypyrene (1-OHP) levels in individuals using electronic cigarettes and heated tobacco products
- Tez No: 1024060
- Danışmanlar: PROF. DR. İSMET ÇOK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Farmasötik Toksikoloji, Pharmaceutical Toxicology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Farmasötik Toksikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Küresel tütün karşıtı politikalara tezat olarak tütün endüstrisi, pazar payını korumak amacıyla elektronik sigaralar (e-sigara) ve ısıtmalı tütün ürünleri (HTP) gibi alternatif ürünler sunmuştur. Bu çalışma, e-sigara ve HTP kullanan bireylerin karsinojenik bir bileşik olan polisiklik aromatik hidrokarbonlara (PAH) maruziyetlerini, biyolojik gösterge olan idrar 1-hidroksipiren (1-OHP) düzeyleri üzerinden belirlemek ve iki ürünü karşılaştırmak amacıyla planlanmıştır. Bu amaçla e-sigara kullanan (n=32), IQOS kullanan (n=32), klasik sigara kullanan (n=32) ve herhangi bir tütün ürünü kullanmayan (n=32) bireylerden 18-60 yaş aralığındaki kadın ve erkek gönüllülerden 5-20 ml idrar örnekleri alınmıştır. Sağlanan idrar numunelerinde Yüksek Performans Likit Kromatografi ve Kütle Spektrometrisi (LC-MS/MS) yöntemi ile 1-OHP analizleri gerçekleştirilmiştir. Tespit edilen 1-OHP düzeyleri göz önüne alındığında, e-sigara (1,53 ng/g kreatinin) ve IQOS (1,57 ng/g kreatinin) kullanıcılarında sağlıklı sigara içmeyenlere (0,96 ng/g kreatinin) göre istatistiksel olarak (p<0.015; p<0.05) daha yüksek PAH maruziyetinin olduğu tespit edilmiştir. Benzer şekilde sigara kullanan grup (1,98 ng/g kreatinin) ile içmeyen grubu karşılaştırıldığında da anlamlı PAH maruziyet farklılıklarının olduğu belirlenmiştir (p<0.001). Diğer yandan IQOS kullanan bireylerle e-sigara kullanan bireyler arasında PAH maruziyetleri açısından anlamlı bir fark bulunamamıştır (p=0.493). Çalışmamızın anlamlı bulgularından biri ise sigara kullanan grup ile e-sigara kullanan grup arasında 1-OHP düzeyleri açısından anlamlı bir fark bulunmuş olmasına karşın (p=0.019) bu farkın sigara kullanan grup ile IQOS kullanan grup arasında sağlanamamış olmasıdır (p=0.077). Saptanan bu durum IQOS kullananların maruz kaldıkları PAH oranın e-sigaraya göre daha yüksek sağlık riski teşkil edebilecek şekinde yorumlanmasına olanak tanımaktadır. E-sigara ve IQOS kullanan kişilerin, tütün ürünleri kullanmayanlara göre karsinojenik PAH maruziyetleri ve dolayısıyla genotoksisite riski daha yüksek olabileceği bu çalışmanın çıktılarından biridir.
Özet (Çeviri)
Contrary to global anti-tobacco policies, the tobacco industry has introduced alternative products, such as electronic cigarettes (e-cigarettes) and heated tobacco products (HTP), to maintain market share. This study aimed to determine the exposure of e-cigarette and HTP users to polycyclic aromatic hydrocarbons (PAH), which are carcinogenic compounds, by measuring urinary 1-hydroxypyrene (1-OHP) levels as a biological indicator, and to compare the exposure profiles of these two new tobacco products. For this purpose, 5–20 ml urine samples were collected from male and female volunteers aged 18–60, consisting of e-cigarette users (n=32), IQOS users (n=32), conventional cigarette smokers (n=32), and non-tobacco-user controls (n=32). Urinary 1-OHP analyses were performed using High-Performance Liquid Chromatography-Tandem Mass Spectrometry (LC-MS/MS). Regarding the detected 1-OHP levels, e-cigarette (1.53 ng/g creatinine) and IQOS (1.57 ng/g creatinine) users exhibited statistically significant, higher PAH exposure compared to healthy non-smokers (0.96 ng/g creatinine) (p<0.015; p<0.05). Similarly, a significant difference in PAH exposure was observed when comparing the conventional cigarette group (1.98 ng/g creatinine) with the non-smoking group (p<0.001). On the other hand, no significant difference in PAH exposure was found between individuals using IQOS and those using e-cigarettes (p=0.493). One of the significant findings of our study is that while a significant difference in 1-OHP levels was found between the conventional cigarette group and the e-cigarette group (p=0.019), this difference could not be achieved between the conventional cigarette group and the IQOS group (p=0.077). This detected situation allows the interpretation that the PAH rate to which IQOS users are exposed may pose a higher health risk compared to e-cigarettes. The fact that individuals using e-cigarettes and IQOS may have higher carcinogenic PAH exposure, and consequently a higher risk of genotoxicity, compared to non-tobacco users is one of the outcomes of this study.
Benzer Tezler
- Elektronik sigara ve IQOS kullanan kişilerde bazı ağır metal düzeylerinin incelenmesi
Investigation of some HEAVY metal levels in people using electronic cigarettes and İQOS
YUNUS YÜCE
Doktora
Türkçe
2023
Eczacılık ve FarmakolojiAnkara ÜniversitesiFarmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENAY CAN EKE
- Distribution of trace elements in tobacco and shisha products in Turkey and accumulation on their smoke
Türkiye'de satılan tütün ve nargile ürünlerinde eser elementlerin dağılımları ve dumanda birikimi
GÜL ŞİRİN USTABAŞI
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Kimyaİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN AKMAN
DOÇ. DR. ASLI BAYSAL
- Machine learning based indoor air pollutant source recognition with gas resistance and multi-sensor array electronic noses
Gaz dirençli ve çoklu sensör dizili elektronik burunlarla makine öğrenimine dayalı iç hava kirletici kaynağı tanıma
MEHMET YİĞİTCAN YEŞİLATA
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiYapı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET KORAY PEKERİÇLİ
- Elektronik sigara ve sigara kullanımının kolon anastomoz iyileşmesi üzerinde etkisi: Hayvan deneyi modeli
The effect of electronıc cıgarette and cıgarette use on colon anastomosıs healıng: An anımal experıment model
MEHMET ALİ PAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Genel CerrahiSağlık Bilimleri ÜniversitesiGenel Cerrahi Ana Bilim Dalı
PROF. ERDİNÇ ÇETİNKAYA
- Elektronik sigara ve geleneksel sigara kullanan gençlerde motivasyonel görüşmenin sigara içme arzusu ve elektronik sigaraya yönelik algısına etkisinin karşılaştırılması
Comparison of the effect of motivational interviewing on smoking desire and perception of electronic cigarettes in young people using electronic cigarettes and traditional cigarettes
EBRAR KARAYEL YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk SağlığıSağlık Bilimleri ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DERCAN GENÇBAŞ