Retinal ven tıkanıklığı olan hastalarda sistemik endotelyal disfonksiyon belirteçleri
Systemic biomarkers of endothelial dysfunction in patients with retinal vein occlusion
- Tez No: 1024457
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET KAİM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göz Hastalıkları, Eye Diseases
- Anahtar Kelimeler: Endotelyal disfonksiyon, İnflamasyon, Optik koherens tomografi, Retinal ven tıkanıklığı, Vasküler endotelyal büyüme faktörü, Endothelial dysfunction, inflammation, optical coherence tomography, retinal vein occlusion, vascular endothelial growth factor
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bakanlığı
- Enstitü: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Retinal Ven Tıkanıklığı Olan Hastalarda Sistemik Endotelyal Disfonksiyon Belirteçleri Amaç: Retinal ven tıkanıklığı (RVT) tanısı alan hastalarda serum homosistein, hs-CRP, IL-6, VEGF, endotelin-1 ve von Willebrand faktörü düzeylerinin sağlıklı bireylerle karşılaştırılması ve bu biyobelirteçlerin optik koherens tomografi (OKT) ile standart dokuz alanlı ETDRS gridinde ölçülen maküler kalınlık parametreleri ile ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Prospektif vaka-kontrol çalışmasına 2025 yılı haziran ayı ile 2026 yılı haziran ayları arasında Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniğine başvuran RVT tanılı 40 hasta ile yaş ve cinsiyet açısından benzer 40 sağlıklı gönüllü dahil edilmiştir. Hastalara rutin göz muayenesinde Snellen eşeli ile en iyi düzeltilmiş görme keskinliği ve biyomikroskopik ön ve arka segment muayeneleri yapıldı. Serum homosistein, yüksek duyarlıklı C-reaktif protein (hs-CRP), interlökin-6 (IL-6), vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF), endotelin-1 ve von Willebrand faktörü (vWF) düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçüldü. Maküler retina kalınlığı OCT ile ETDRS dokuz alanında değerlendirildi. Gruplar uygun parametrik veya nonparametrik testlerle karşılaştırıldı; biyobelirteçler ile santral makula kalınlığı arasındaki ilişki Spearman korelasyon analiziyle incelendi. Bulgular: Gruplar yaş, cinsiyet, hipertansiyon ve göz içi basıncı açısından benzer bulunmuştur (p>0,05). Retina kalınlığı RVT grubunda dokuz ETDRS kadranının tamamında artmış bulunmuştur (tümü p<0,001); en büyük etki santralde görülmüş ve karma model analizinde grup × kadran etkileşimi istatiksel olarak anlamlı çıkmıştır. Altı sistemik biyobelirteçten hs-CRP (p=0,046) ve VEGF (p=0,028), RVT grubunda istatiksel anlamlı olarak yüksek bulunmuş ve her ikisi de yaş/cinsiyet düzeltmeli analizde RVT durumu ile bağımsız ilişki göstermiştir. IL-6, vWF, ET-1 ve homosistein aynı yönde eğilim göstermiş ancak istatiksel anlamlılığa ulaşmamıştır (p>0,05); altı biyobelirteçten hiçbiri lokal anatomik şiddetle korele bulunmamıştır. Altı biyobelirtecin tamamı aynı modele birlikte (ham ölçek, demografik düzeltme olmaksızın) girildiğinde, yalnızca VEGF bağımsız ilişkisini korumuştur; bu bulgu VEGF'i altı belirteç arasında en istikrarlı bağımsız aday olarak öne çıkarmaktadır. Sonuç: Bu çalışma, RVT' li hastalarda serum VEGF ve hs-CRP düzeylerinin sağlıklı bireylere göre anlamlı olarak arttığını göstermiştir. Yaş ve cinsiyet açısından düzeltilmiş analizlerde hs-CRP, VEGF ve homosistein retinal ven tıkanıklığı ile ilişkili bulunurken, tüm biyobelirteçlerin birlikte değerlendirildiği modelde yalnızca VEGF bağımsız anlamlılığını korumuştur. Sistemik biyobelirteç düzeyleri ile santral maküla kalınlığı arasında anlamlı ilişki saptanmaması, lokal retinal morfolojik değişikliklerin yalnızca sistemik endotelyal disfonksiyon ile açıklanamayacağını göstermektedir. Elde edilen bulgular, retinal ven tıkanıklığı patogenezinde inflamasyon ve endotelyal disfonksiyonun önemli rol oynadığını, ancak bu süreç içerisinde VEGF'in en güçlü ve en bağımsız biyobelirteç olarak öne çıktığını düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Systemic Biomarkers of Endothelial Dysfunction in Patients with Retinal Vein Occlusion Objective: This study aimed to compare serum levels of homocysteine, high-sensitivity C-reactive protein (hs-CRP), interleukin-6 (IL-6), vascular endothelial growth factor (VEGF), endothelin-1 (ET-1), and von Willebrand factor (vWF) between patients diagnosed with retinal vein occlusion (RVO) and healthy individuals. Additionally, the relationship between these biomarkers and macular thickness parameters measured by optical coherence tomography (OCT) using the standard nine-field Early Treatment Diabetic Retinopathy Study (ETDRS) grid was investigated. Materials and Methods: In this prospective case-control study, 40 patients diagnosed with RVO who presented to the Department of Ophthalmology at Rize Recep Tayyip Erdoğan University Training and Research Hospital between June 2025 and June 2026 were enrolled, together with 40 age- and sex-matched healthy volunteers. All participants underwent a comprehensive ophthalmic examination, including best-corrected visual acuity assessment using the Snellen chart and slit-lamp biomicroscopic examination of the anterior and posterior segments. Serum levels of homocysteine, high-sensitivity C-reactive protein (hs-CRP), interleukin-6 (IL-6), vascular endothelial growth factor (VEGF), endothelin-1 (ET-1), and von Willebrand factor (vWF) were measured using enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA). Macular retinal thickness was evaluated by OCT according to the nine-field ETDRS grid. Comparisons between groups were performed using appropriate parametric or nonparametric statistical tests, and the associations between serum biomarkers and central macular thickness were assessed using Spearman's correlation analysis. Results: The study groups were comparable with respect to age, sex, hypertension, and intraocular pressure (all p > 0.05). Retinal thickness was significantly greater in the RVO group across all nine ETDRS subfields (all p < 0.001), with the greatest difference observed in the central subfield. Mixed-model analysis demonstrated a statistically significant group-by-subfield interaction. Among the six systemic biomarkers evaluated, hs-CRP (p = 0.046) and VEGF (p = 0.028) were significantly elevated in patients with RVO, and both remained independently associated with RVO after adjustment for age and sex. Although IL-6, vWF, ET-1, and homocysteine showed a similar trend toward higher levels in the RVO group, these differences did not reach statistical significance (p > 0.05). None of the six biomarkers showed a significant correlation with local anatomical severity, as assessed by central macular thickness. When all six biomarkers were simultaneously entered into the same regression model (using untransformed values without demographic adjustment), only VEGF retained its independent association with RVO, highlighting VEGF as the most robust independent biomarker among those evaluated. Conclusion: This study demonstrated that serum VEGF and hs-CRP levels were significantly higher in patients with RVO than in healthy controls. In analyses adjusted for age and sex, hs-CRP, VEGF, and homocysteine were associated with retinal vein occlusion, whereas only VEGF remained independently associated with RVO when all biomarkers were evaluated simultaneously. The absence of a significant relationship between systemic biomarker levels and central macular thickness suggests that local retinal morphological alterations cannot be explained solely by systemic endothelial dysfunction. These findings indicate that inflammation and endothelial dysfunction play important roles in the pathogenesis of retinal vein occlusion, with VEGF emerging as the strongest and most independent biomarker involved in this process.
Benzer Tezler
- Retinal ven tıkanıklıklarında serum endocan, VEGF ve anjiopoetin 1- 2 düzeyleri
In retinal vein occlusion serum endocan, vegf and anjiopoetin 1- 2 levels
MUSTAFA YILDIRIM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Göz HastalıklarıAtatürk ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORHAN ATEŞ
- Retina ven tıkanıklıkları etyolojisi ve tedavi sonuçlarımız
To evaluate the etiology and treatment results of retinal vein occlusion
ABDULLAH YAVUZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
Göz HastalıklarıDicle ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İHSAN ÇAÇA
- Retinal ven tıkanıklığı olan hastalarda sistemik /trombofilik risk faktörlerinin değerlendirilmesi ve sEPCR(soluble endothelial protein C receptor)seviyesi
The evaluation of systemic/thrombophilic risk factors in patients with retinal vein occlusion and the level of sEPCR(soluble endothelial protein C receptor)
M. KORAY GÜMÜŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
Göz HastalıklarıHacettepe ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. SİBEL KADAYIFÇILAR
PROF.DR. BORA ELDEM
- Retinal ven tıkanıklığı geçiren genç erişkinlerde güncel risk faktörlerinin araştırılması
Novel risk factors in young adults with retinal vein occlusion
FATMA YEŞİM DEMİRCİ (KARAGEYİM)
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1997
Göz Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KORAY AKARÇAY
- Retinal ven tıkanıklığı bulunan hastaların demografik, klinik özellikleri ve tedavi seçenekleri
Patients with retinal vein occlusion demographic, clinical features, and treatment options
NURGÜL KUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Göz HastalıklarıMersin ÜniversitesiGöz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UFUK ADIGÜZEL