Ebeveyn öz-yeterliği ile ebeveyn suçluluğu arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin aracı rolünün incelenmesi
Examining the mediating role of emotion regulation in the relationship between parental self-efficacy and parenting guilt
- Tez No: 1024524
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE GÖLCÜK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Antalya Bilim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ebeveyn öz-yeterliği ile ebeveyn suçluluğu arasındaki ilişkide duygu düzenlemenin (çocuğun duygularına yönelim ve çocuğun duygularından kaçınma) aracı rolünü incelemektir. Yaşları 22 ve 48 (Ort= 34.04, SS= 4.98) arasında değişen, 3–6 yaş aralığında çocuğu olan toplam 388 ebeveyn çalışmaya katılmıştır. Ebeveynlerin öz-yeterliği Yenilenmiş Berkeley Ebeveyn Öz-Yeterlik Ölçeği (BPSE-R), duygu düzenleme Ebeveyn Duygu Düzenleme Ölçeği (PERS) ve ebeveynlik suçluluğu Ebeveyn Suçluluk Ölçeği (GAPS) ile değerlendirilmiştir. Hipotezleri test etmek amacıyla Hayes'in (2018) PROCESS makrosu (Model 4) ile aracılık analizi uygulanmış; medeni durum, ebeveyn yaşı ve çocuk sayısı kontrol değişkeni olarak modele dâhil edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, ebeveyn öz-yeterliği ile ebeveyn suçluluğu arasında negatif yönlü ve anlamlı bir doğrudan ilişki bulunmuştur. Buna karşın, ebeveynin çocuğun duygularına yönelimi ve duygulardan kaçınmasının bu ilişkide aracı bir rol üstlenmediği; dolayısıyla incelenen duygu düzenleme boyutlarının ebeveyn öz-yeterliği ile ebeveyn suçluluğu arasındaki ilişkiyi açıklayan aracı değişkenler olarak işlev görmediği belirlenmiştir. Bulgular Bandura'nın Sosyal Bilişsel Kuramı çerçevesinde ele alınmış; ebeveyn öz-yeterliğini güçlendirmeye yönelik psikoeğitim ve müdahale programlarının ebeveynlik suçluluğunu azaltmada işlevsel olabileceği tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine the mediating role of emotion regulation (orientation toward the child's emotions and avoidance of the child's emotions) in the relationship between parental self-efficacy and parenting guilt. A total of 388 parents with children aged 3–6, ranging in age from 22 to 48 (M = 34.04, SD = 4.98), participated in the study. Parental self-efficacy was assessed with the Berkeley Parental Self-Efficacy Scale-Revised (BPSE-R), emotion regulation with the Parental Emotion Regulation Scale (PERS), and parenting guilt with the Guilt About Parenting Scale (GAPS). To test the hypotheses, mediation analysis was conducted using Hayes' (2018) PROCESS macro (Model 4); marital status, parental age, and number of children were included in the model as control variables. The results indicated a significant negative direct relationship between parental self-efficacy and parenting guilt. However, orientation toward the child's emotions and avoidance of the child's emotions did not function as mediators in this relationship, indicating that the emotion regulation dimensions examined in this study did not explain the association between parental self-efficacy and parenting guilt. The findings were discussed within the framework of Bandura's Social Cognitive Theory, and psychoeducational and intervention programs aimed at strengthening parental self-efficacy were suggested as potentially useful in reducing parenting guilt.
Benzer Tezler
- Anne babaların çocuk eğitimi bilgileri ile ebeveyn suçluluğu arasındaki ilişkide aracı faktör olarak ebeveyn öz yeterliği
Parental self-efficacy as a mediating factor in the relationship between parent's knowledge of child education and parental guilt
ELİF KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA KAVGAOĞLU
- Özel gereksinimli çocuğu olan annelerin ebeveyn öz yeterliliği, utanç ve suçluluk duyguları ile psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişki
The relationship between parental self-efficiency, feeling of shame and guilt and psychological resilience of mothers with children with special needs
ALEYNA IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZAFER TAPANCI
- Çocuk yetiştirme tutumları ile 3-6 yaş arası çocuklardaki davranış sorunlarının ebeveyn öz yeterliği üzerindeki etkileri
Investigation of effect of parental attitudes and behavioral problems in children aged 3 to 6 years on parental self-efficacy
BANU ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMEL SARI GÖKTEN
- Kabin memuru annelerin ebeveyn öz yeterliği ile ayrılma kaygısı arasındaki ilişkide güven algısının düzenleyici rolü
The moderating role of trust perception in the relationship between parental self-efficacy and separation anxiety of cabin attendant mothers
CANAN SANCAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Aydın ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE TASA
- Hatırlanan anne-baba kabul ve reddi ile ebeveyn öz yeterliği, evlilik doyumu ve yaşam doyumu arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçların aracı rolü
Does basic psychological needs mediate relationship among recalled parental acceptance-rejection and parent's self-efficiency, marital satisfaction, life satisfaction
SİBEL GER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiAile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAŞAR KUZUCU