A reception study on enjoyment of audiodescription by Turkish end-users: An analysis through Latour's actor-network theory (ANT)
Türk son kullanıcıların sesli betimlemeden aldığı zevk üzerine bir alımlama çalışması: Latour'un aktör-ağ teorisi (AAT) üzerinden bir inceleme
- Tez No: 1025325
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ERSÖZLÜ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık (ingilizce) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, kör ve/veya görme engelli Türk son kullanıcıların televizyon dizilerinin/filmlerin sesli betimlemesinden (SB) keyif almasını etkileyen aktörleri, Latour'un Aktör-Ağ Teorisi (AAT, 1987, 2005) çerçevesinde ortaya koymayı amaçlamaktadır. Öncü ve disiplinlerarası bir alımlama çalışması olan bu araştırma, görsel-işitsel çevirinin (GİÇ) bir türü olan SB uygulamalarının Türkiye'de geliştirilmesine katkı sunmayı ve medya erişilebilirliği (ME) sağlayıcılarına son kullanıcı deneyimini iyileştirmeye yönelik bir bakış açısı kazandırmayı hedeflemektedir. Bu doğrultuda araştırma, ulusal SB standartlarının oluşturulmasında iş birliği içinde çalışan ve kamu otoriteleri, ME ve çeviribilim araştırmacıları ile SB uygulayıcılarından oluşan insan aktörlere, son kullanıcıların kendi görüşleri ışığında yol gösterici olabilecek niteliktedir. Bu bağlamda, nicel ve nitel yöntemlerin birlikte kullanıldığı bu araştırma, yetişkin Türk son kullanıcıların sesli betimlemeden nasıl ve neden keyif aldıklarını incelemektedir. SB'yi ME'nin daha geniş bağlamı içinde konumlandıran çalışma, SB sürecinde rol oynayan tüm insan ve insan olmayan aktörleri ve bu aktörlerin, kör ve/veya görme engelli bireylerin ihtiyaç ve beklentileri doğrultusunda keyifli bir izleme deneyimi yaratmak üzere kurdukları ilişkileri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Söz konusu aktörlerin gerçekleştirdiği müzakere ve uzlaşıların Türkiye'de SB uygulamalarının geliştirilmesine katkı sağladığı da görülmüştür. Elde edilen bulguların, küresel ME bağlamı için de ilham verici olabileceği düşünülmektedir. Bu tez, 72 katılımcının çevrim içi bir ankete verdikleri yanıtların istatistiksel sonuçlarına ve bu katılımcılar arasından 6 kişinin katılımıyla gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış bir odak grup görüşmesinin refleksif tematik bulgularına dayanmaktadır. Nihai bulgular, SB'nin başlıca anlama, odaklanma ve sosyalleşmeyi sağlaması nedeniyle keyif verici olduğunu göstermektedir. Bu değişkenleri etkileyen diğer aktörler arasında ise SB'li dizi/filmlere anında erişim, SB'nin niceliği ve niteliği, sesli betimleme seslendirmeninin sesi gibi unsurlar yer almaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to reveal the actors affecting the enjoyment of audiodescription (AD) of TV series/films by Turkish end-users, i.e., blind and visually impaired persons (BVIP), through Latour's Actor-Network Theory (ANT, 1987, 2005). This interdisciplinary reception study claims to improve AD, a mode of audio-visual translation (AVT), practices further in Türkiye giving media accessibility (MA) providers a perspective to enhance end-users' experience. In this regard, the research could guide the human actors collaboratively working to create national standards for AD, namely government authorities, MA and translation studies (TS) scholars, and AD practitioners, in light of end-users' own ideas. In this vein, the present research using both quantitative and qualitative methods investigates how and why adult Turkish end-users enjoy AD. Positioning AD within the broader context of MA, this study aims to reveal all the human and non-human actors playing a role in the AD process and their aggregations to create an enjoyable viewing experience for BVIP based on their needs and expectations. The negotiations and compromises those actors make are also demonstrated to contribute to the improvement of AD in Türkiye. The findings could also be inspirational for the global context of MA. This dissertation is based on the statistical results of an online questionnaire responded by 72 participants and reflexive thematic findings of a semi-structured focus group discussion with the participation of 6 people among the online survey participants. They present that AD is enjoyable mainly because it enables comprehension, concentration, and socialisation. To this end, there are other actors influencing these variables such as instant access to audio-described versions of TV series/films, the AD quantity and quality, the audio-describer's voice, and so on.
Benzer Tezler
- Analyzing the effects of artificial intelligence supported robotic services in Istanbul restaurants: A study on enhancing customer satisfaction and employee experience
İstanbul'daki restoranlarda yapay zeka destekli robotik hizmetlerin etkilerinin incelenmesi: Müşteri memnuniyeti ve çalışan deneyiminin geliştirilmesi üzerine bir çalışma
HEBAH AHMAD ALİ FARİD QASIM
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
İşletmeİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİCOLETA ISAC
- Alımlama estetiği açısından, keşif, haz ve sağaltım ilişkisi
The relationship between discovery, pleasure and therapy in terms of reception aesthetics
BANU BAŞKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Güzel SanatlarIşık ÜniversitesiSanat Kuramı ve Eleştiri Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNCEL ÖNKAL
- Investigating the impact of gamification on student engagement and vocabulary achievement in a blended EAP course
Harmanlanmış bir Akademik Amaçlı İngilizce dersinde oyunlaştırmanın öğrenci bağlılığı ve kelime öğrenimi üzerindeki etkisinin incelenmesi
ÖZGÜR DOĞAN
Doktora
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURDAN GÜRBÜZ
DOÇ. DR. TARKAN GÜRBÜZ
- İstanbul`da kentsel açık alan kullanımlarının 19. ve 20. yüzyıllardaki değişimi
The changes in the usage of urban open spaces in Istanbul in the 19th and 20th centuries
DİDEM COŞKUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FULİN BÖLEN
- Düzenli egzersiz yapan bireyleri rekreasyonel egzersize motive eden nedenler ile algıladıkları sağlık çıktıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between recreational exercise motivation and perceived health outcomes from individuals who exercise regularly
ÖZGE BEKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SporAkdeniz ÜniversitesiRekreasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TENNUR YERLİSU LAPA