Geri Dön

Âcurrî'nin Kur'ân tilâvet âdâbına bakışı

Al-Ajurree's perspective on the etiquette of Qur'anic recitation

  1. Tez No: 1025652
  2. Yazar: RUKİYE DEMİR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. YAŞAR AKASLAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: İhlas, Sincerity
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Hicrî IV. asırda Bağdat'ta dünyaya gelen Ebû Bekir el-Âcurrî (ö. 360/970), hayatının ilk dönemini Bağdat'ta geçirmiş, son dönemini ise Mekke'de tamamlamıştır. İslâmî ilimlerin çeşitli sahalarında eserler kaleme alan müellif, özellikle ilim ehlinin ahlâkî sorumlulukları üzerinde yoğunlaşmış ve bu alanda döneminin dikkat çekici çalışmalarını ortaya koymuştur. Tarihî süreç boyunca Müslüman toplumların Kur'ân ile kurdukları ilişkide, lafzın tilâveti kadar bu amele eşlik eden kalbî duruş ve edep anlayışı da önemli bir yer işgal etmiştir.“Âdâbü'l-Kur'ân”literatürü içerisinde, Kur'ân'ın usûlüne uygun şekilde okunması ve bu faaliyetin ahlâkî bir disiplinle bütünleşmesi, ilmî faaliyetlerin mühim bir parçası olarak kabul edilmiştir. Literatür taraması ve içerik analizi yöntemlerinin esas alındığı bu araştırmada, Âcurrî'nin Kur'ân talebe ve öğretmenlerinin şahsiyet terbiyesini merkeze alan Ahlâku hameleti'l-Kur'ân adlı eseri incelenmiştir. Çalışmada, müellifin Kur'ân tilâvetine dair yaklaşımları; rivâyetler ve sahâbe uygulamaları çerçevesinde tetkik edilmiştir. İnceleme neticesinde, Âcurrî'nin Kur'ân ehli için riyâdan uzak samimi bir niyeti temel bir vasıf olarak gördüğü ve Kur'ân'ın maddî menfaat aracı hâline getirilmesine karşı açık bir tavır sergilediği tespit edilmiştir. Ayrıca müellifin, tilâveti yalnızca teknik bir ses icrası olarak değerlendirmediği; tertîl, tefekkür ve huşû gibi kalbî amelleri okuyucunun manevî gelişimi açısından zarurî gördüğü anlaşılmıştır. Araştırma sonucunda, günümüz Kur'ân eğitim süreçlerinde teknik öğretimin yanında Âcurrî'nin vurguladığı şahsiyet terbiyesi anlayışının da dikkate alınmasının önemli katkılar sağlayacağı değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda çalışmada, Kur'ân âdâbının ihyasına yönelik çeşitli önerilere yer verilmiştir.

Özet (Çeviri)

Abu Bakr al-Ajurree (d. 360/970), who was born in Baghdad in the fourth century AH, spent the early period of his life in Baghdad and completed the later part of his life in Macca. The author, who produced works in various fields of Islamic sciences, particularly focused on the moral responsibilities of scholars and presented remarkable studies in this field during his era. Throughout history, in the relationship established by Muslim societies with the Qur'an, not only the recitation of its wording but also the spiritual disposition and ethical conduct accompanying this practice have occupied an important place. Within the literature of Adab al-Qur'an, the proper recitation of the Qur'an in accordance with established principles and the integration of this practice with moral discipline have been regarded as an essential part of scholarly activity. In this study, which is based on the methods of literature review and content analysis, al-Ajurree's work Ahlaq hamalat al-Qur'an, centered on the moral and personal cultivation of students and teachers of the Qur'an, has been examined. In the study, the author's approaches to Qur'anic recitation were analyzed within the framework of transmitted reports and the practices of the salaf. As a result of the examination, it was determined that al-Ajurree regarded“a sincere intention free from ostentation”as the fundamental quality of the people of the Qur'an and adopted a clear stance against turning the Qur'an into a means of material gain. Furthermore, it was understood that the author did not consider recitation merely as a technical vocal performance; rather, he regarded spiritual acts such as tarteel, contemplation, and reverence as indispensable for the spiritual development of the reciter. As a result of the research, it has been concluded that, alongside technical instruction in contemporary Qur'anic education processes, consideration of the understanding of moral and personal cultivation emphasized by al-Ajurree would provide significant contributions. In this regard, the study presents various suggestions aimed at reviving the ethics and etiquette of the Qur'an.

Benzer Tezler

  1. Âcurrî özelinde Kur'ân okuma usul ve esasları

    Procedures and principles of reading the Quran specially in Acurrî

    AYDIN BAHÇA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    DinGaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MURAT AKKUŞ

  2. Ebû Bekr Muhammed B. Huseyn el-Âcurrî ve hadis ilmindeki yeri

    Abu Bakr Muhammad b. Huseyn al-Âcurrî and his place in Hadith

    MEHMET ŞAFİ YILDIZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    DinMuş Alparslan Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FETHİ AHMET POLAT

  3. Fıstık çamı yaprağı ekstraktının over kanseri (SKOV-3, MDAH-2774) ve meme kanseri (MCF-7) hücre hatları üzerindeki sitotoksik aktivitesinin incelenmesi

    Evaluation of the cytotoxic activity of stone pine leaf extract on ovarian cancer (SKOV-3, MDAH-2774) and breast cancer (MCF-7) cell lines

    ELİF YAĞMUR ERDEM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Kadın Hastalıkları ve DoğumEge Üniversitesi

    Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. LEVENT AKMAN

  4. 1968'den günümüze müzik dersi öğretim programlarının karşılaştırılması

    The comparison of music lesson teaching programs from 1968 to present

    PELİN KENDİRLİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    MüzikGazi Üniversitesi

    Müzik Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ŞEBNEM YILDIRIM ORHAN

  5. Cumhuriyet döneminde ortaöğretim kurumlarında din öğretimi

    The Issue of religous training in Turkey between 1923-1995 has been evuluated

    AHMET GÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA SAFRAN