Anayasa Mahkemesi kararları ışığında hukuk devleti
The State of law in the light of constitutional court`s decisions
- Tez No: 104949
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDAL ONAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Kamu Yönetimi, Law, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Anayasa Mahkemesi, Devlet, Hukuk, Hukuk devleti, Kamu Hukuku, Constitutional Court, State, Law, State of law, Public Law
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET“Hukuk devleti”sözcüğü, yöneteni hukukla sınırlandırma amacına yönelik çok eski bir arayışın, 19. yüzyıl Almanya'sında somutlaşmış ifadesidir. Oluşumunu, Batı'da özellikle Aydınlanma Dönemi ile başlayan gelişmeler ile Almanya'nın kendi sosyal ve siyasal yapısının bileşimine borçlu olan kavram, liberal burjuvazinin bir ürünüdür. Günümüzde hukuk devleti kavramı,“birey özgürlüğü”ve“devlet otoritesinin sınırlandırılması”değerleri üzerine oturtulmuş ve tarih içinde çeşitlenen diğer bir çok unsuru, bu iki temel hedefin gerçekleşmesinin önemli birer aracı olarak kabul edilmiştir. Son yıllarda esasen hukuk devleti kavramıyla aynı şeyleri ifade ederek“hukukun üstünlüğü”kavramının da sıkça kullanıldığı görülmektedir. 1961 Anayasası ile Türk anayasalarına giren hukuk devleti kavramı 1982 Anayasasında da yer almıştır. Bu kavramının gerekleri konusunda 1961 ve 1982 anayasaları, doktrine ve başta Anayasa Mahkemesi olmak üzere diğer yargı mercilerine de kaynaklık yapmıştır. Anayasa Mahkemesi, kuruluşundan bu yana verdiği pek çok kararında hukuk devleti ilkesinden yararlanmış ve bu ilkenin yerleşmesi ve gelişmesinde çok önemli katkılar sağlamıştır. Ayrıca, verdiği kararlarla hukuk devletinin gereklerinin formülasyonuna da öncülük yapmıştır. Günümüzde de güncelliğini koruyan hukuk devleti kavramı, Avrupa Birliğine uyum çerçevesinde yapılan son anayasa değişikliklerinin de çıkış noktası olmuştur. Söz konusu anayasa değişiklikleriyle, bu ilkenin geliştirilmesi hususunda önemli adımlar atılmıştır. 152
Özet (Çeviri)
ABSTRACT The term,“state of law”is the concrete form of the quest for restricting the power of the rulers via law, observed in Germany of 19th century. This concept, owing its existence to the synthesis of social and political structure in. Germany and the developments launched especially in the Age of Enlightment is the product of liberal bourgeoisie. Today, the term, state of law is based on the conceptualization of“personal freedom”and“limiting the power of the state”, and has been regarded as a key medium for the realization of these two basic objectives together with several components having thriven through the course of history. It is observed that the concept,“the supremacy of law”, which essentially has more or less the same meaning as“rechtsstaat”in German Language, has frequently been used interchangeably. The term, state of law, used in the Constitution issued in 1961 for the first time in Turkish Constitutions up to that date, has also been used in the subsequent Constitution, issued in 1982. The two Constitutions in question have served as the sine quo non source for the judiciary administrations as for the doctrine and also primarily for the Constitutional Court. The Constitutional Court, ever since its establishment, has made use of the term, state of law, in its verdicts reached and made great contributions for the adoption and development of this principle. Furthermore, it has pioneered in the formulation of necessities of a true“state of law”via its verdicts made. The principle of state of law, still in the agenda today, has turned out to be an outlet in the constitutional amendments within the framework of integration to the European Union. With the constitutional amendments mentioned, remarkable steps have been made in the development of this principle. 153
Benzer Tezler
- Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları ve Türk Anayasa Mahkemesi kararları ışığında seçilme hakkı
The Right to Stand for Election in the Light of the Decisions of the European Court of Human Rights and the Turkish Constitutional Court
HİLAL KALYONCU KOÇ
Doktora
Türkçe
2025
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEMİRHAN BURAK ÇELİK
- Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının geriye yürümezliği
Non-retroaction of Constitutional Court Cancellation decision
MÜBERRA KENGER
- İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi kararları ışığında ceza muhakemesinde yargı kararlarının gerekçeli olması (Sorunlar ve çözüm önerileri)
Justification of judicial decisions in criminal proceedings in the light of the decisions of the European Court of Human Rights (Problems and solution suggestions)
ZEYNEP BÜŞRA KORKMAZ
- Yargı kararları ışığında hatalı tıbbi uygulamalardan kaynaklı özel hukuk uyuşmazlıklarında ispat ve ispat yükü
The law of evidence and burden of proof in medical negligence compensation litigati̇on in light of court decisions
ŞERAFETTİN MİTHAT SATIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Hukukİstanbul Kültür ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMİL SİMİL
- Anayasa mahkemesi kararlarında vergilendirme ilkeleri
The taxation principles in supreme court orders
TOLUNAY ÖZÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
HukukSelçuk ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü
PROF. DR. YAVUZ ATAR