Implementing a disaster risk management model for infrastructure under earthquake risk in İstanbul
Deprem tehdidi altındaki İstanbul altyapı sistemi için bir afet risk yönetim modeli uygulanması
- Tez No: 129270
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. DAVİD PİNHAS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: Afet yönetimi, Alt yapı, Deprem, Risk yönetimi, İstanbul, Disaster management, Infrastructure, Earthquake, Risk management, Istanbul
- Yıl: 2002
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET DEPREM TEHDİDİ ALTINDAKİ İSTANBUL ALTYAPI SİSTEMİ İÇİN BİR AFET RİSK YÖNETİM MODELİ UYGULAMASI Özellikle son yirmi senedir artış eğilimi gösteren doğal afetlere bağlı kayıplar, afet risk yönetimi konusundaki bilimsel araştırma ve uygulamaların gelişerek yayılmasını hızlandırmaktadır. Doğal tehditlerin gerçekleşmeleri halinde ortaya çıkacak kayıpları azaltmak amacıyla etkin yöntemler ve stratejiler geliştirilmesi çok yönlü bir afet risk yönetim modelinin izlenmesiyle sağlanabilir. Ana hatlarıyla afet risk yönetim modelleri üç aşamadan oluşurlar. Bu aşamalar sırasıyla riski tanıma, riski ölçme/değerlendirme ve riski iyileştirme evreleri olarak adlandırılabilir. Bu çalışma kapsamında, İstanbul'da deprem tehdidi altındaki kentsel altyapı sistemi için uygun bir risk yönetim modeli uygulaması amaçlanmaktadır. Riski tanıma evresinde öncelikle riskin gerçekleşmesine yol açan temel neden olan deprem, Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü tarafından geliştirilmiş olan, Marmara fay hattı üzerinde moment büyüklüğü yedi buçuğa eşit bir deprem senaryosu kullanılarak tanımlanmaya çalışılmıştır. Riske maruz kalacak altyapı tesislerini ve bunların tanımlayıcı özelliklerini ihtiva eden envanter çalışması da birinci aşama kapsamında gerçekleştirilmiştir. Riski ölçme ve değerlendirme evresinde altyapı tesislerinde deprem sonucu beklenen ortalama hasar oranlan, Applied Technology Council tarafından geliştirilmiş hassasiyet eğrileri kullanılarak hesaplanmıştır. Bu hesaplara dayanarak, fiziki hasara bağlı direkt ve dolaylı ekonomik kayıplar tahmin edilmiştir. Üçüncü aşama, riskin iyileştirilmesi yöntemlerinin tespit edilmesidir. Önemli bir risk iyileştirme yöntemi olan altyapı tesislerin güçlendirilmesi konusu ile ilgili olarak fayda - zarar analizi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca riskin fınansal etkisini azaltmayı amaçlayan risk transfer mekanizmaları irdelenmiştir. Risk değerlendirme aşamasında yapılan hesaplar neticesinde, deprem senaryosunun gerçekleşmesi halinde yaklaşık bir milyar dolarlık fiziki kayıp ve 5.8 milyar dolarlık dolaylı kayıp tahmin edilmiştir. Fayda -zarar analizi, ortalama olarak tesislerin güçlendirilmesine yapılacak bir dolarlık yatırıma karşı direkt ve dolaylı kayıplarda toplam üç dolarlık azalma gerçekleşeceğini göstermiştir. İlaveten geleneksel sigorta ve afete endeksli bonolar incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
IV ABSTRACT IMPLEMENTING A DISASTER RISK MANAGEMENT MODEL FOR INFRASTRUCTURE UNDER EARTHQUAKE RISK IN ISTANBUL Increasing natural disaster losses over the past two decades have been promoting researches, implementations, and dissemination in the field of disaster risk management. To develop effective and efficient tools and strategies for reducing results of potential natural hazards, it is necessary to follow the frames of a comprehensive disaster risk management procedure. This procedure includes mainly three stages: identifying the risks, evaluating them, and improving present conditions by efficient risk treatment. In this study, it is aimed to implement in a preliminary basis a proper disaster risk management model to infrastructure under earthquake risk in Istanbul. Risk identification involves understanding the underlying problem by employing an earthquake scenario having a magnitude of Mw = 7.5 on Marmara fault zone, submitted by Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute. An inventory database is compiled containing information on descriptive attributes of infrastructure units decomposed for urban districts of Istanbul. In risk evaluation stage, expected physical damages are computed by utilizing vulnerability functions developed in a research conducted by the Applied Technology Council. Accordingly, physical and consequential economic losses are estimated. Risk treatment stage identifies actions to reduce potential losses based on results of the previous two stages. A benefit - cost analysis is employed to analyze retrofitting as a mitigation measure for reducing direct and indirect losses. Additionally, risk transfer mechanisms that aim to help the victims for recovery from financial results of disasters are discussed. The results of computations in risk evaluation stage indicate approximately USD 1 billion direct, and USD 5.8 billion indirect losses for the considered sections of the infrastructure system in Istanbul. The benefit - cost analysis depicts investing in retrofitting, where it appears cost- effective, is significantly beneficial for reducing the indirect economic losses. On the average, each dollar invested in retrofitting will return three dollars in terms of reduction in total losses. Moreover, traditional insurance and catastrophe-linked-securities are investigated as mechanisms applicable for transferring expected losses.
Benzer Tezler
- Kentsel dönüşüm uygulamasında mülkiyet yapısının değerlendirilmesi
Evaluating the ownership structure in land regeneration applications
ALİ TUNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TAHSİN YOMRALIOĞLU
- Coğrafi bilgi sistem destekli bütünleşik bir kentsel dönüşüm modelinin geliştirilmesi ve uygulanması
Development and implementation of an integrated urban regeneration model supported by geographical information systems
ALİ TUNÇ
Doktora
Türkçe
2023
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TAHSİN YOMRALIOĞLU
- Çoklu afetlerde yapay zeka yaklaşımı
Artificial intelligence approach in multi-disasters
SANEM ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
MeteorolojiSakarya ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TİMUR TEZEL
- Kentsel dönüşüm kapsamında Zeytinburnu ilçesindeki fiziksel ve sosyal değişim
Physical and social change in Zeytinburnu district within the scope of urban transformation
FURKAN EMRE ARITI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiKentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ENGİN EYÜP EYUBOĞLU
- Marmara bölgesi'nin depremselliği ve beklenen Marmara depreminde, İstanbul'a çevre illerden gelecek kurtarma ekiplerinin afet anındaki koordinasyonu: Ulusal medikal kurtarma ekibi'ne yönelik bir uygulama
In the Marmara Region seismicity and expected marmara earthquake, coordination of rescue teams coming to istanbul from environmental provinces during disaster: An application for national medical rescue team
ELİF ÇAMARASI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İlk ve Acil YardımÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiAfet Eğitimi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDEM GÜNDOĞDU