Geri Dön

Adnan Benk ve Türkiye'de modern edebiyat eleştirisi

Adnan Benk and modern Turkish literary criticism

  1. Tez No: 137632
  2. Yazar: NURİ AKSU
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. SÜHA OĞUZERTEM
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: eleştiri, nesnellik, öznellik, yöntem, literary criticism, objectivity, subjectivity, method
  7. Yıl: 2003
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 89

Özet

Adnan Benk (1922-1998), modern Türk edebiyatının önde gelen eleştirmenleri arasında yer alır. Benk, İstanbul Üniversitesi Fransız ve Roman Dilleri Bölümü'nü 1946 yılında bitirmesinin ardından, 1947 yılından itibaren eleştiri yazıları ve incelemeler yayımlamaya başlamıştır. Yazılarını çoğunlukla 1950 ve 1960 yılları arasında gazete ve dergilerde yayımlamış, etkileyici üslûbu ve yoğun bilgi birikimiyle, edebiyat, güzel sanatlar, müzik, sinema ve tiyatro gibi farklı sanat dalları üzerine eleştirel inceleme ve denemeler yazmıştır. Bazı yazılarında Türk edebiyatının önde gelen eleştirmen ve yazarları ile çeşitli tartışmalara giren Benk, yazılarının geniş bir konu yelpazesine dayanması ve canlı bir üslûba sahip olması nedeniyle hem döneminin hem de bugünün edebiyatçıları tarafından son derece özgün bir yazar olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada Adnan Benk'in eleştiri yazılarındaki süreklilik ve değişim, modern Türk edebiyat eleştirisinin öznel ve nesnel yaklaşımlar olarak nitelenebilecek ana eğilimleriyle birlikte incelenmektedir. Tezin ilk bölümünde Benk'in eleştiri, sanat ve kültür anlayışı ile üslûbu incelenmiş, eleştiri anlayışının kaynakları tartışılmıştır. Nesnel eleştiri yanlısı olan Benk, yapıtların bir bütün olarak ele alınması ve öncelikle edebîlik açısından değerlendirilmesi gerektiğini savunur. Adnan Benk'in kendine özgü bir mizahı ve tartışmacı üslûbu yazılarında başarıyla kullandığı görülmektedir. Tezin ikinci bölümünde ise Adnan Benk'in eleştiri anlayışı, modern Türk edebiyat eleştirisinde öznel yaklaşımı savunan Nurullah Ataç ve nesnel yaklaşımın temsilcisi sayılabilecek olan Berna Moran ile karşılaştırılmıştır. Yapılan karşılaştırma sonucunda Benk'in, Ataç'ın esprili ve alaycı üslûbuna yakın bir yazı tarzının olduğu, ancak eleştiri anlayışı bakımından Berna Moran'ın yazılarında belirginleşen nesnel bakışı savunduğu görülmektedir. Dolayısıyla, Adnan Benk'in savunduğu nesnel eleştiri anlayışının yazılarında görülen kişisel üslûp ve öznel yargılar ile yer yer çeliştiği söylenebilir.

Özet (Çeviri)

Adnan Benk and Modern Turkish Literary Criticism Adnan Benk (1922-1998), a famous critic in modern Turkish literature, started writing reviews in 1 947, after graduating from the Department of Roman Languages and Literatures at İstanbul University in 1946. He published his articles mostly between 1 950-1 960 in various newspapers and literary magazines. Having a very lively writing style and a deep knowledge of various arts, Benk's writings focused on literature, fine arts, music, cinema, and theatre. Benk engaged in discussions with famous names of the Turkish literary world in some of his writings. Since a wide range of subjects and a vivid style characterize his writings, he has been considered a highly original writer both by the writers of his time and of today. In this work, the continuity and change in Adnan Benk's career as a literary critic are discussed in the context of the main trends in Turkish literary criticism, namely, subjective and objective criticisms. In the first chapter of the thesis, Benk's style, his view of criticism, art, and culture, and the sources of his critical approach are discussed. Benk's view of criticism, which favors objectivity, suggests that literary works must be analyzed as a unity in themselves and primarily by literary terms. Benk was also a good polemicist and used successfully an original sense of humor in his critical texts. In the second chapter of the thesis Benk's critical outlook is compared and contrasted first with that of Nurullah Ataç, who favors the subjective method, and then with Berna Moran who represents the objective method. As a result of these comparisons, it is concluded that Benk stands closer to Nurullah Ataç in terms of his sense of humor and sharp irony although his view of objective criticism is closer to that of Berna Moran. Thus, it can be said that Adnan Benk's idea of objective criticism sometimes contradicts his critical practice, which embodies a personal style and subjective judgements.

Benzer Tezler

  1. Plantarfleksör kas zayıflığının sert diz (STIFF KNEE) yürüyüşü oluşturma etkisinin incelenmesi

    Investigation of effects of plantar flexor muscle weakness generating STİFF-KNEE gait

    ADNAN APTİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyonİstanbul Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NAZİF EKİN AKALAN

  2. Design and implementation of a shunt hybrid active power filter

    Şönt Melez Aktif Güç Filtresinin tasarımı ve gerçekleştirilmesi

    ADNAN TAN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiÇukurova Üniversitesi

    Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET TÜMAY

    DOÇ. DR. KAMİL ÇAĞATAY BAYINDIR

  3. 6360 sayılı Kanun'a göre Türkiye'de mali paylaşım açısından yerel yönetimler

    Local governments in terms of financial sharing in Turkey according to the law numbered 6360

    KADRİYE BİLİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Kamu YönetimiAdnan Menderes Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FERHAT BAŞKAN ÖZGEN

  4. Türkiye'de ekonomik kalkınma ve beşeri sermaye

    Economi̇c development and human capi̇tal in Turkey

    YUNUS SEZGİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    EkonomiAdnan Menderes Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. YASEMİN BOZDAĞLIOĞLU

  5. Duygusal zekanın satış elemanlarının (EI) algıladıkları satış performansına etkisi

    Sales representatives emotional intelligence's impact on their perceived performances

    ŞENİL PEHLİVAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    İşletmeAdnan Menderes Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. ECE ARMAĞAN