II. Meşrutiyet Dönemi eğitim ve modernleşme aracı olarak süreli yayınlar (İçtihat, Sebilü'r-Reşat, Türk Yurdu)
Periodical publications as an education modernizasyons instrument in second constitutional monarchy period (İçtihat, Sebilü'r-Reşat and Türk Yurdu Journals)
- Tez No: 159739
- Danışmanlar: PROF.DR. İSMAİL DOĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2005
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET II. Meşrutiyet Dönemi Eğitim ve Modernleşme Aracı Olarak Süreli Yayınlar (İçtihad, Sebilü'r-Reşad Türk Yurdu) Mustafa GÜNDÜZ Doktora Tezi, EPÖ/ESTT Danışman: Prof. Dr. İsmail DOĞAN Ankara / Kasım 2005, VIX + 497+8 s. Türk tarihinde II. Meşrutiyet, siyasî, kültürel ve toplumsal bakımından önemli bir dönemdir. Siyasî hareketler ve düşünceler bu dönemde gelişme göstermişler ve teşkilatlanmıştır. Düşüncenin ifade özgürlüğü dönemin önemli özelliklerinden biridir. II. Meşruriyet'te farklı görüşleri savunan bir çok süreli yayın ortaya çıkmıştır. Bunlardan en önemlileri, Batıcılık akımını temsil eden İçtihad, İslamcılık akımını temsil eden Sebilü'r-Reşad 've Türkçülük akımını temsil eden Türk Yurdu' 'dur. Bu araştırmada İçtihad, Sebilü'r-Reşad ve Türk Yurdu'nun ILMeşrutiyet toplumsal soranlarına eğitim ve modernleşme bağlamında nasıl baktıkları incelenmiştir. Öncelikle dergilerin genel tanıtımları tapılmışur. Araştırma içeriğinde ise, toplum ve toplumsal değişime bakış, toplum ve eğitim, kadın, aile ve çocuk, dil ve dilde sadeleşme tartışmaları incelenmiştir. Son olarak, dergiler biçim ve içerik açıdan karşılaştırılmıştır. Bu araştırma ile dönemin toplumsal olay ve olguları benzer ve karşıt görüşleri ile bir arada incelenmiştir. Türk Yurdu, Sebilü'r-Reşad ve İçtihat farklı siyasî görüşleri savunmaktadır. Ancak bu dergiler toplumsal görüşleri bakımından biri birlerine oldukça yaklaşmaktadır. Son dönem Osmanlı aydınlarının toplumsal tasavvurları farklılıktan ziyâde, benzerliklerle doludur. İçtihad, Sebilü'r- Reşad ve Türk Yurdu yazarlarının toplumsal sorunları izahları, sınıflandırmaları ve sundukları çözüm önerileri arasında büyük benzerlikler vardır. Türkçülük, İslamcılık ve Batıcılık akımı mensuplarının siyasî görüşlerindeki ayrılık, sosyolojik bakımdan yok denecek kadar azdır. Bununla birlikte bu aydınların, içinde yaşadıkları toplumsal ve siyasal sorunlara çözüm bulmak amacıyla siyaset kıskacında güncele boğuldukları da görülmektedir. Bu yüzden, düşünsel ve felsefi anlamda özgün sayılabilecek fikirler üretilememiştir. Ancak toplumsal değişmeye, halkın aydınlanmasına, kurumların yenileşmesine büyük katkılar sağlanmıştır. İncelenen dergiler içerik bakımdan son derece zengindir. İşlediği konular sayesinde II. Meşrutiyet dönemi entelektüel hayatının yüksek bir seviyede seyretmesine büyük katkı sağlamıştır. Cumhuriyet böylesi yüksek bir entelektüel seviye üzerine kurulmuştur. Yeni kurulan rejimin sağlam temelleri bu dönemde atılmıştır. Dergilerde tartışılan bir çok konu güncelliğini ve önemini halâ korumaktadır. Dönemin sorunlarının çözümlenememiş olması bu günlere kadar gelmesine sebep olmuştur. Dolayısıyla bu günün bir çok toplumsal sorununun kökeni II Meşrutiyet' e kadar gitmektedir. Bu durum toplumsal sorumların tarihiliği ve sürekliliğini de ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Periodical Publications as an Education and Modernizations Instrument In Second Constitutional Monarchy Period (Lçtihad, Sebilü'r-Reşad and Türk Yurdu Journals) Mustafa GÜNDÜZ Ph. D. Thesis., EPÖ/ESTT Adviser: Prof. Dr. Ismail DO?AN Ankara / Novomber 2005, VIX + 497+8 p. Second Constitutional Monarchy is very important period in social, cultural and political life in Turkish history. In this time political movement and ideas developed and re-organized. One of the important of this time is latitude of thought and free speech. Several periodicals that defended different ideas published in Second Constitutional Monarchy. These of the first consideration are İçtihad that represented westernization movement, Sebilü'r-Reşad represented Islamic movement and Türk Yurdu represented Turkism movement. In this study, Sebilü'r-Reşad, İçtihad and Türk Yurdu, what take on the social problem in Second Constitutional Monarchy's. In this context first, journal's content and variety had been described. Then, Content of study, society, change of society, society and education, women, family and child, language and language simplification argument analyzed. Finally, journals compared contently and variety. Whit this study, Second Constitutional Monarchy Period's social fact and case analyzed whit their similar and opposite ideas. Türk Yurdu, Sebilü'r-Reşad and İçtihat journals defend different ideas. But these journals considerably approached each other from social views. The late Ottoman intellectual's social views seem likes each other, rather than their different. There are very important similarity social views, classification and suggestion of solution of author of İçtihad, Sebilü'r-Reşad and Türk Yurdu journals. Nearly there is no different sociological views member of Turkism, Islamism and Westernism movements. But there are some different late Ottoman intellectual's political ideas. Nonetheless, Otoman intellectuals largely under the currency problems. Because they try to find some solution urgent social problems. Therefore intellectual and philosophical ideas had been couldn't produced among the Turkish intellectuals. But, they mainly added change of society, enlightenment of people, foundation's reform and restoration. İçtihad, Sebilü'r-Reşad and Türk Yurdu has very rich sociological materials. These journals contributed intellectual life of Second Constitutional Monarchy Period, by their contest. Republic of Modern Turkey founded on this intellectual area and levels. In this way Republic's bases founded strong. Several subject that argued in these journals still save their currency and importance. That period problems couldn't solve perfectly. That's way this problem had come in this time. So, the origins of social problems of this time lied down to Second Constitutional Monarchy Period. This case bring up to matter social problem's historic and continuously.
Benzer Tezler
- İkinci Meşrûtiyet ile Harf İnkılâbı dönemleri arasında Türkiye'de ilerlemeci eğitim felsefesinin oluşum süreci (1908–1928)
The formation of progressive philosophy of education in Türkiye between the Second Constitutional period and the Turkish Alphabet Reform (1908–1928)
ŞÜRA TEKİN
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEYFİ KENAN
- Çanakkale'de eğitim ve eğitim kurumları
Education and training institutions in Çanakkale
NURHAN ACAR AZKIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞERİF KORKMAZ
- Sounding the people: Populist logic and music politics in Early Republican Türkiye (1923-1952)
Halkı seslendirmek: Erken Cumhuriyet Türkiye'sinde popülist mantık ve müzik siyaseti (1923-1952)
GÖKHAN PARLAKTAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA BELMA OĞUL
- İkinci Meşrutiyet Dönemi“Malumat-ı Medeniye”ders kitaplarında vatandaşlık kavramı (1908-1922)
The concept of citizenship in the course book“Malumat-i Medeni̇ye”in Second Consti̇tuti̇onal area (1908-1922)
NURİ CİVELEK
- İmparatorluktan Cumhuriyete Türk devrim süreci üzerine distopik tarih yazımı
Dystopian historiography on the Turkish revolutionary process from the empire to the Republic
ŞAHSENEM MERİÇ GEBİÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
TarihAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENK REYHAN