Remisyonda şizofreni ve bipolar bozukluk hastalarında zihin kuramı bozukluklarının içgörü ve diğer bilişsel işlevlerle ilişkisi
Association of tom deficits with i?nsight and other cognitive functions among remitted schizophrenia and bipolar disorder patients
- Tez No: 326526
- Danışmanlar: PROF. DR. HALİSE DEVRİMCİ ÖZGÜVEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel işlevler, bipolar bozukluk, içgörü, şizofreni, zihinkuramı, Remisyon, Zihin kuramı, Cognitive functions, bipolar disorder, insight, schizophrenia, theory of mind, Remission
- Yıl: 2012
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Psikiyatri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Remisyonda Şizofreni ve Bipolar Bozukluk Hastalarında Zihin KuramıBozukluklarının İçgörü ve Diğer Bilişsel İşlevlerle İlişkisiAmaç: Şizofreni ve bipolar bozukluk hastaları sosyal biliş ve işlevsellik alanlarındazorluklar yaşamaktadır. Sosyal bilişin önemli bileşenlerinden biri olan ZK,şizofrenide bozuk bulunmuştur ve şizofrenideki temel bozukluklardan biri olduğudüşünülmektedir. Son dönemdeki çalışmalarda bipolar bozukluk hastalarında da ZKbozukluğu olduğu ortaya konulmuştur. Ancak, ZK bozukluğunun, klinik görünümve nörobilişsel yetilere katkısı açık değildir. Bu çalışmanın amacı, remisyondakişizofreni, bipolar bozukluk ve sağlıklı kontrol gruplarında ZK'nın değişik alanlarını(ZK-1, ZK-2, PKF, İA) incelemektir. Bu çalışmada ayrıca ZK becerileri ile klinikbelirti şiddeti, nörobilişsel beceriler, sosyal işlevsellik, tedavi uyumu ve içgörününilişkisi de incelenmiştir.Yöntem: Araştırmanın örneklemi,, DSM-IV'e göre şizofreni (N=30) veya bipolarbozukluk (N=30) tanısı konan hastalar ve sağlıklı kontrol grubundan (N=30)oluşmaktadır. Çalışmaya dahil edilen hasta grubu Ankara Üniversitesi Tıp FakültesiPsikiyatri AD Polikliniği'ne başvuran hastalar arasından seçilmiştir. Kontrolgrubu ise kendileri ve birinci derece yakınlarında şizofreni ve bipolar bozukluktanısı bulunmayan sağlıklı gönüllülerden seçilmiş, bu gruba SCID-1 uygulanarakpsikiyatrik bozukluk varlığı dışlanmıştır. Gruplar, yaş, cinsiyet, eğitim süresi vetoplam IQ düzeyi bakımından dengelenmiştir. ZK; birinci ve ikinci derece ZKtestleri (ZK-1, ZK-2), Pot Kırmayı Fark etme (PKF), İmayı Anlama (İA) testleri iledeğerlendirilmiştir. Hastaların belirti düzeyleri; Klinik global izlenim ölçeği, YoungMani Derecelendirme Ölçeği, Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği ve Pozitifve Negatif Sendrom Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Nörobilişsel batarya; toplam IQ,sözel çalışma belleği, sözel akıcılık ve yürütücü işlevleri değerlendirecek biçimdedüzenlenmiştir. Sosyal işlevsellik; SOFAS ile, içgörü; Birchwood İçgörü Ölçeğiile değerlendirilmiş, son olarak hastaların tedaviye uyumları hakkındaki bilgiler,kendileri ve yakınlarından alınan öznel bildirimlerle elde edilmiştir.Bulgular: Çalışmamızın ana bulgularından biri her üç grubun toplam ZK puanlarıbakımından birbirinden farklı olduğu ve hiyerarşik bir dizilim (şizofreni <bipolar bozukluk < kontrol) gösterdikleridir (Ortalama ± standart sapma; bipolargrubu: 15.07 ±3.12, şizofreni grubu: 12.6 ± 4.13, kontrol grubu: 16.96 ± 2.81; ki-kare= 20.78, df=2, p <0.01). ZK-1 testlerinde üç grup arasında anlamlı farklılıkbulunmuştur (ki-kare=8.058, df=2, p=0.018) ve bu fark şizofreni grubunun kontrolgrubundan düşük performans göstermesinden kaynaklanmaktadır (post hoc p<0.01).ZK-2 ve PKF testlerinde yine her üç grup arasındaki fark anlamlı bulunmuştur(sırasıyla; ki-kare=15.169, df=2, p=0.001; ki-kare=13.878, df=2, p=0.001).Buiki test için, hasta gruplarının kontrol grubuna göre düşük performans gösterdiğibulunmuştur (ZK-2'de her iki hasta grubu için: post hoc p<0.01; PKF'de kontrolgrubuyla karşılaştırıldığında, bipolar bozukluk grubu için: post hoc p=0.04, şizofrenigrubu için: post hoc p<0.01). İA testinde ise şizofreni grubu hem bipolar bozukluk70hem de kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde düşük performans sergilemiştir (ki-kare=14.984, df=2, p=0.001, bipolar bozukluk grubuyla karşılaştırıldığında post hocp=0.001; kontrol grubuyla karşılaştırıldığında post hoc p<0.001).ZK becerileri ile nörobilişsel test (SÇB, SA, yürütücü işlevler,toplam IQ) puanlarıarasında anlamlı ilişki olup olmadığı değerlendirilmiş ve üç grupta da anlamlıilişki saptanmamıştır. Benzer şekilde hasta gruplarında ZK ile içgörü ilişkisiincelendiğinde, anlamlı bir ilişki olmadığı bulunmuştur (bipolar bozukluk grubuiçin: r=0.28, p=0.10; şizofreni grubu için: r=0.24, p=0.21). Bununla birlikte, ZKperformansları ile sosyal işlevsellik şizofreni grubunda ilişkili bulunurken (r= 0.88,p=0.03), bipolar bozukluk grubunda ilişkili bulunmamıştır (r= 0.33, p=0.07). ZK iletedavi uyumu ilişkisi incelendiğindeyse, bipolar bozukluk grubunda anlamlı ilişkisaptanmış(r =-0.54, p=0.002), ancak şizofreni grubunda ilişki bulunmamıştır(r= 0.20,p=0.29).Sonuç: Bu çalışma, şizofrenide ZK becerilerinde ciddi bir bozulma olduğunugöstermiştir. Bipolar bozuklukla karşılaştırıldığında, şizofrenideki ZK bozukluğunundaha belirgin olduğu söylenebilir. Bununla birlikte, daha önceki yayınlarlauyumlu olarak, ZK bozukluğu, kalıntı belirti düzeyleri ve nörobilişsel işlevlerleve bazı yayınlara benzer şekilde içgörü ile ilişkili bulunmamıştır. Bu bulgu, ZKbecerisinin sürekli bir durum olduğu görüşüne katkı sağlarken, şizofrenide ZK sosyalişlevsellik ilişkisi, bu hastalıktaki ?sosyal iletişim bozukluğunun? daha muhtemel birendofenotip adayı olduğunu düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Association of ToM deficits with insight and other cognitive functions amongremitted schizophrenia and bipolar disorder patientsAim: Patients with schizophrenia and bipolar disorder experience many difficultiesin social interactions and functioning that may be associated with impaired socialcognition. Theory of mind (ToM) is an important domain of social cognition andrefers to `mentaliazing?; that is the ability to infer metal states to oneself or others.Impaired ToM ability was proposed to be one of the core deficits and a strongpredictor of social functioning in schizophrenia. ToM impairment was also detectedin bipolar patients not only in affective epizodes but even in remission and predictsfunctional outcome in bipolar disorder. However, the association of ToM impairmentwith symptom dimensions and neurocognitive disturbance is contreversial. Assessingthe association of ToM ability and neurocognition in `remitted? patients maytherefore be informative. The aim of this study is to assess ToM ability amongremitted patients with schizophrenia, bipolar disorder, as well as healthy controlsubjects. We also evaluated the association of ToM functioning with the severityof residual symptoms, neurocognitive performance, as well as levels of socialfunctioning, insight and treatment compliance.Method: The sample consisted of clinically stable patients with DSM-IVschizophrenia (N=30), bipolar disorder (N=30) and healthy control subjects (N=30).Patients were enrolled from the Outpatient Unit, Department of Psychiatry, AnkaraUniversity School of Medicine. The control subjects were healthy volunteers withoutan individual or family history of schizophrenia and bipolar disorder as ascertainedby the non-patient version of SCID-1. Study groups were balanced in terms of age,gender, education level and total IQ. ToM ability was evaluated by ToM-1, ToM-2,FPT and HT. Symptom severity was measured by the; Clinical Global Impressionscale (CGI), Young Mania Rating Scale (YMRS); Hamilton Depression Rating Scale(HDRS) and Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS). The neurocognitivebattery consisted of the assessment of; the total IQ, verbal working memory, verbalfluency and executive functions. Social functioning was assessed by SOFAS, insightwas measured by Birchwood Insight Scale and finally, we relied on individualsubjective self assessment of treatment complience.Findings: The main finding is that the three groups were identifieble by andaligned in a hierarchical order (schizophrenia < bipolar disease < controls) interms of overall ToM functioning (Mean ± standart deviation; Bipolar group:15.07±3.12, schizophrenia group: 12.6 ± 4.13, control group: 16.96 ± 2.81; chi-square=20.78, df=2, p <0.01). Regarding the ToM-1 the significant difference betweenthe three groups (chi-square=8.058, df=2, p=0.018) stemmed from the impairmentin schizophrenia group relative to healthy controls (post hoc p<0.01). Tom-2and FPT performance was significantly different between the three groups (chi-square=15.169, df=2, p=0.001; chi-square=13.878, df=2, p=0.001) whereas thepatient groups demonstrate a more severe impairment than control subjects (In72ToM-2 tests, for both groups: post hoc p<0.01; In FPT when compared to controlgroup, for bipolar disease group: post hoc p=0.04, for schizophrenia group: posthoc p<0.01). Schizophrenia patients showed marked impairment when comparedto bipolar patients and healthy controls during the HT (chi-square=14.984, df=2,p=0.001, when compared to bipolar disease group post hoc p=0.001, when comparedto control group post hoc p<0.001).However, we did not find a significant association between ratings of individualneurocognitive tests and ToM scores in any group. Namely, verbal working memory,verbal fluency, executive functions and total IQ level were not associated with ToMfunctioning. Similarly level of insight and ToM functioning were not associatedin the patient groups (for bipolar group: r=0.28, p=0.10; for schizophrenia group,r=0.24, p=0.21). Nevertheless, ToM performance was correlated with socialfunctioning in the schizophrenia group (r= 0.88, p=0.03), which was not the casefor the bipolar group (r= 0.33, p=0.07). On the other hand, ToM functioning wasassociated with treatment compliance in the bipolar group (r =-0.54, p=0.002), butnot in the schizophrenia group (r= 0.20, p=0.29).Results: This study reveals that schizophrenia is associated with a markedimpairment in ToM abilities. When compared to bipolar disorder, schizophreniamay be associated with a more fundemenatal ToM deficit. However, in line withthe previous findings, this critical deficit seems not to be associated with residualsymtom dimensions, neurocognitive funcitons as well as insight. Although thisfinding supports the trait quality of ToM ability in schizophrenia, the associationwith social funcitoning further suggests that impairments in social interaction -at amore fundemental level- is a possible endophenotype for this disorder.
Benzer Tezler
- Şizofreni, bipolar affektif bozukluk ı hastalarında zihin kuramı, duygu tanıma, bilişsel işlev ve düşünce dil özelliklerinin sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması
Comparison of theory of mind, emotion recognition, cognitive functions and thought and language characteristics with healthy controls in patients with schizophrenia, bipolar affective affective disorder
ZEHRA GÜNAY YAĞCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
PsikiyatriBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET HAMİD BOZTAŞ
- Remisyon dönemindeki şizofreni ve bipolar bozukluk tanılı hastaların çocukluk çağı travmaları ve zihin teorisi becerileri açısından sağlıklı kontroller ile karşılaştırılması
Comparison of patients with schizophrenia and bipolar disorders in the remission period with healthy controls in terms of childhood traumas and theory of mind skills
NAGİHAN GÜNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA İPEKÇİOĞLU
- Bipolar bozukluk tanılı hastalarda bilişsel esneklik ve zihin kuramının yaratıcı düşünme ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between cognitive flexibility and theory of mind and creative thinking i̇n patients with bipolar disorder
SEFANUR KÖSE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇİÇEK HOCAOĞLU
- Şizofreni ve bipolar bozukluk hastalarında duygu düzenleme güçlüğü ile agresyon ve suisidalite arasındaki ilişki
The relationship between emotion dysregulation and aggression and suicidality in patients with schizophrenia and bipolar disorder
AYŞE ECE BÜYÜKSANDALYACI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
UZMAN ÖZLEM GÜL
- Şizofreni ve iki uçlu mizaç bozukluğu hastalarında praksi kusurlarının araştırılması
Investigation of apraxia in patients with schizophrenia and bipolar disorder
İPEK ÖZÖNDER ÜNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TONGUÇ DEMİR BERKOL