Geri Dön

Serbest ticaret anlaşmalarının dış ticarete etkisi: Türkiye için karşılaştırmalı bir analiz

The effect of free trade agreements on international trade: A comparative analysis for Turkey

  1. Tez No: 543562
  2. Yazar: ÖZLEM DEMİROĞLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ELÇİN AYKAÇ ALP
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ekonomi, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: Anlaşmalar, Serbest ticaret anlaşmaları, Ticari anlaşmalar, Türkiye, Uluslararası ticaret, Çekim modeli, Agreements, Free trade agreement, Trade agreements, Turkey, International trade, Gravity model
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
  10. Enstitü: Dış Ticaret Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Uluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Uluslararası Ticaret Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Serbest ticaret anlaşmaları (STA) uluslararası ticaretin en önemli unsurlarından biridir. Uluslararası ticaret ekonomik kalkınmayı hızlandıran çok önemli bir araç olduğundan, STA'lardan en yüksek faydayı elde etmek Türkiye ve diğer gelişmekte olan ülkeler için çok önemlidir. Buradan hareketle bu çalışmada STA'ların Türkiye'nin dış ticareti üzerindeki etkileri incelenmiştir. Çalışmada çekim modeli uygulamasındaki son gelişmeler dikkate alınarak yapısal çekim modeli kullanılmış ve 92 ülkenin 1988-2016 yılları arasındaki ticaret verileri kullanılarak STA'ların Türkiye'nin dış ticaretine etkileri araştırılmıştır. STA etkileri makro düzeyde değerlendirildiğinde elde edilen sonuçlar, STA'ların Türkiye'nin ihracat ve ithalatında istatistiksel olarak anlamlı pozitif bir etki yaptığını göstermektedir. Ancak bu etki dünya çapında muhtelif STA'ların etkileri konusunda yapılmış çok sayıda çalışmayı bir arada değerlendiren 2 farklı meta-analizde elde edilen ortalama STA etkisine göre daha düşüktür. STA etkileri her bir anlaşma için ayrı ayrı incelendiğinde ise etkilerde mikro düzeyde önemli ölçüde heterojenlik olduğu görülmektedir. Hatta aynı anlaşmanın içinde, ticaretin yönüne bağlı olarak dahi etkiler önemli ölçüde değişmektedir. Bu çalışmada elde edilen bulgular, bazı STA'ların Türkiye'nin ihracatı üzerinde güçlü ve pozitif bir etkisi olurken, diğerlerinin hiçbir etkisi olmadığı veya olumsuz etkisi olduğunu göstermektedir. İhracatın arttırılması ve STA'lardan daha fazla kazanım elde edilmesi için anlaşma etkilerindeki bu heterojenliğin nedenlerini anlamak ve gelecekteki müzakereler için gerekli önlemleri almak çok önemlidir. Heterojenliğin sebepleri değerlendirildiğinde vergilerdeki anlaşma kaynaklı indirimin STA'ların başarılarını belirleyen en önemli kriterlerden biri olduğu görülmektedir. Bununla birlikte, STA etkisinin sadece vergi indirimlerinin değil muhtelif kriterlerin birleşik etkisi olduğu anlaşılmaktadır.

Özet (Çeviri)

Free trade agreements (FTA) are prominent features of international trade. As international trade is a crucial tool to boost economic development, getting the utmost benefit from FTAs is very important for Turkey and developing countries. In this respect, ex-post effects of FTAs on Turkey's trade are examined in this study. In the light of latest developments about gravity model, structural gravity is used in this study and effects of FTAs on Turkey's trade are estimated using trade data from 92 countries between 1988-2016. The results suggest that, FTAs had a statistically significant positive effect on exports and imports of Turkey when all FTAs are considered at macro level. However, this effect is lower than average FTA effect found in two different meta-analysis bringing together large number of studies on the effects of various FTAs worldwide. When each agreement is examined separately, there is considerable heterogeneity on effects at micro level. Even within the same agreement, effects vary considerably depending on trade direction. The findings of this study provide evidence that some FTAs had a strong positive effect on Turkey's exports while others had no effect or even negative effect. It is very important to understand the reasons behind the heterogeneity and take necessary precautions for future negotiations to improve exports and get more gains. It seems that one of the very important criteria determining the success of FTAs is duty reductions. However, FTA effect seems to be the result of not only duty reductions but combined effect of various criteria.

Benzer Tezler

  1. Türkiye-Avrupa Birliği ticari ilişkilerinde Brexit etkisi

    The impact of Brexit to Turkey and European Union trade

    SELİM ÖZTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Uluslararası İlişkilerSakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi

    Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ASENA BOZTAŞ

  2. Türkiye-Ürdün Serbest Ticaret Anlaşması karşılıklı ticarette etkili oldu mu?

    Was the Türkiye-Jordan Free Trade Agreement effective in bilateral trade?

    SHATHA ALMASRİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Uluslararası TicaretSakarya Üniversitesi

    Uluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HALİL ŞİMDİ

  3. Türk ve Avrupa Topluluğu Rekabet Hukukunda pazar paylaşımı ve pazara girişin engellenmesine yönelik anlaşmalar

    Market sharing and the agreements on prevention of entry to the market according to the Turkish and European Community's Competition Law

    ARZU ÖZGEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM

  4. ABD ile Çin arasındaki ticaret savaşlarının Türkiye'nin dış ticareti üzerine etkisi

    Name of the thesis the effect of the trade wars between united states of America and China on Turkey's external trade

    RAMAZAN BÖCEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    EkonomiKarabük Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ KONAK

  5. Türkiye'nin yapmış olduğu serbest ticaret antlaşmalarının dış ticarete etkileri

    The effects of Turkey's free trade agreements on foreign trade

    ALPER KEMAL KARANFİLCİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Uluslararası İlişkilerManisa Celal Bayar Üniversitesi

    Uluslararası Ticaret ve Finans Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MİNE YILMAZER