Geri Dön

Tataristân-ı Çinî'de Bir Cinayet (Dil incelemesi-metin-sözlük)

A Crime in Tataristan-i Çini (Language review – text – dictionary)

  1. Tez No: 551574
  2. Yazar: TAXIMAIMAITI TAILAITI
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. UĞUR GÜRSU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Tekezâde Mehmed Sâid, Tataristan-ı Çini'de Bir Cinayet, Dil incelemesi, Çeviri Yazı, Sözlük, Dilbilgisi, Dilbilim, Mehmed Said, Roman, Ses bilgisi, Türk edebiyatı, Tekezâde Mehmed Sâid, A Crime In Tataristan-ı Çini, Language Review, Transcription, Dictionary, Grammar, Linguistics, Mehmed Said, Novel, Phonetic, Turkish literature
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Yeni Türk Dili Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Tezimizin temel kaynağı olan“Tataristan-ı Çini'de Bir Cinayet”adlı bu eser, Tekezâde Mehmed Sâid tarafından Rumî 1305 (Miladi 1889) tarihinde kaleme alınmış ve yaklaşık beş yıl sonra yayınlanmıştır. Yazarın önsözde belirttiğine göre ilgili eser, yaşanmış bir olaya dayanır. Çalışmamız altı bölüm olarak hazırlanmıştır. Birinci bölümde Tekezâde Mehmed Sâid'in hayatı, sanatı ve eserleri kısaca anlatılmış, Tataristan-ı Çini'de Bir Cinayet adlı eseri ise müstakil olarak ele alınmıştır. İkinci bölümde ilgili metinde; çeşitli kelime ve eklerin yazım özellikleri sunulmuş, Türkçe ses ve şekil bilgisi, söz dizimi, cümle unsurları ile Arapça ve Farsça yapı ve unsurlar konularına göre tasnif edilmiş, her bir konu tanımlanmış ve örneklerle açıklanmıştır. Üçüncü bölümde kaynak metin, çeviri yazı sistemi ile Latin harflerine aktarılmıştır. Dördüncü bölümde ilgili metin sadeleştirilmiştir. Beşinci bölümde kaynak metin sunulmuştur. Altıncı bölümde metnin sözlüğü ile dizini hazırlanmıştır. Daha önce çeşitli araştırmalarda ve kaynaklarda adı geçen bu metin ancak tarafımızdan ilk kez incelenmiştir. Bu eserdeki söz varlığını, dil bilgisi unsurlarını, ifade tarzını, edebi eğilimi ait olduğu döneme göre değerlendirebilir, yorumlayabilir, bir takım çıkarımlarda bulunabiliriz. Bu bakımdan çalışmamızın Türklük bilimine hizmet edeceğini ve katkı sağlayabileceğini düşünüyoruz.

Özet (Çeviri)

The book called“A Crime in Tataristan-ı Çini”which is the topic of this thesis was written by Tekezâde Mehmed Sâid in 1305 (Julian calendar) – 1889 (Gregorian calendar) and was published almost five years later. As the author mentioned in the foreword the book is based on a true story and was evaluated as a literary work which is a medium-volume story. There are six chapters in this study. Besides the brief presentation of the life, the art and the works of Tekezâde Mehmed Sâid,“A Crime in Tataristan-ı Çini”was explained in detail in the first chapter. In the second chapter the syntax and the sentence structure of the text and Arabic and Persian elements were classified based on the topics and were explained with examples. The transcription of the source text in Latin alphabet can be found in the third chapter and the text was abbreviated in the next chapter. While the facsimile of the source text was given in the fifth chapter, the dictionary of the source text was given in the last chapter. Although the aforementioned book was mentioned in several sources, the book was examined for the first time in this thesis. The book which is full of Arabic and Persian language rules was written in a very artistic style. Therefore, the vocabulary, grammatical elements, expressions and the literary form of the book can be interpreted based on its own time and some implications can be made. We hope that this study will contribute to the Turkish literature.

Benzer Tezler

  1. Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)

    Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)

    KADRİ AĞGÜN

    Doktora

    Kırgızca

    Kırgızca

    2016

    TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I Arabaev

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV

  2. Mir'âtü'l-İber (II. Cilt) (İnceleme-metin-dizin)

    Mir'âtü'l-İber (Volume II) (Examination-text-index)

    RADİFE DURMUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Türk Dili ve EdebiyatıDicle Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET TANYILDIZ

  3. Putin dönemi Rusya'nın İslam politikası: Çeçenistan ve Tataristan örneklerinin karşılaştırmalı analizi

    Russia's Islamic policy in Putin era: Comporative analysis ofChechnya and Tatarstan examples

    İBRAHİM HASANOĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Uluslararası İlişkilerAkdeniz Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÖZTÜRK

  4. Hacı Hulûsî Baba dîvânı

    Hacı Hulûsî Baba's divan

    ORHAN VERGİLİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Türk Dili ve EdebiyatıKastamonu Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ABDULLAH AYDIN

  5. Tatar şair ve yazarı Abdullah Tukay`ın eserlerinden seçmeler ve bunlardaki dil özellikleri

    The Selections from Tatar poet and writen Abdullah Tukay and their language specialities

    MUSTAFA AKBAŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul Üniversitesi

    PROF.DR. NURİ YÜCE